Tiễn biệt Trịnh Công Sơn
Sơn ơi núi lửa vội ngừng phun
dòng nhạc dung nham tới tận cùng
Sơn tặng phù sa thềm đất mới
một cõi người hát khúc bao dung
Sơn đi là bóng chiếc thuyền nan
va chạm hư không vẫn độc hành
nuối tiếc cuộn lên cơn gió lớn
đẩy thuyền nan cặp bến vĩnh hằng
Triệu Từ Truyền
( viết tại nhà Trịnh Công Sơn, sau khi Sơn mât )
Trịnh Công Sơn, tri kỷ của phận người
Vào những năm cuối thập niên 60, Sài Gòn Gia Định đầy dấu vết chiến trận năm Mậu Thân (1968), dưới lớp tro than, lửa hủy diệt gần như chưa tắt hẳn. Đêm đến, tuổi trẻ cũng thường hay đến nghe đàn hát, đọc thơ… ở quán café Văn, Cây Tre và Phấn Thông Vàng.
Sau ba năm vắng mặt ở Sài Gòn, xa các bạn làm thơ, viết văn, viết ca khúc. Từ Côn Đảo về, tôi gặp lại nhiều bạn cũ. Vào một buổi sáng, chạy xe gắn máy qua đường Nguyễn Thông, tôi đọc tấm bảng treo trước quán Phấn Thông Vàng: Vào lúc 19 giờ các bạn đến nghe Triệu Cung Tinh, Nguyễn Tôn Nhan, Từ Kế Tường, Nguyễn Đạt… đọc thơ. Tôn Thất Lập, Miên Đức Thắng, Trịnh Công Sơn với những bài hát mới… Tôi thầm cám ơn các bạn vẫn quý mình, nhưng vì hoạt động cách mạng bí mật nên nêu tên như thế là “lạy ông tôi ở bụi này”.
Những đêm thơ ca ấy, Trịnh Công Sơn, Khánh Ly luôn là tiết mục ấn tượng hàng đầu, chương trình thơ nhạc thường bị phá hỏng vì quân cảnh, mật vụ, cảnh sát dã chiến tràn vào quán vây ráp.
Hồi ức nhỏ trên đây lại là đặc trưng ngày đó có Trịnh Công Sơn. Sơn không sợ bạo lực và không bị động số đông. Sơn chỉ muốn là chính mình. Theo tôi, đó là yêu cầu hiện đại nhất của nhân loại văn minh.
Trong bối cảnh lịch sử ấy, trong dòng chảy của bạn bè, Trịnh Công Sơn vạch lối cho mình, hành trình làm người Việt Nam. Sơn viết:
Người nô lệ da vàng ngủ quên trong căn nhà nhỏ…
ngủ quên không thấy quê hương
(Đi tìm quê hương).
Bỗng tôi chợt nghĩ phải chăng Nguyễn Du cũng hành trình như thế nên không tham gia trực tiếp vào phong trào Tây Sơn?
Hơn 10 năm sau, giữa năm 1980, ở quận 4, TP.HCM, tôi tình cờ đọc hai trang nhật báo, nội dung “la mắng” rất ồn ào về nhạc sĩ Trịnh Công Sơn. Tôi lo lắng cho Sơn, vì nghe đâu có vài ý kiến muốn đưa Sơn rời xa cộng đồng để “giáo dục tư tưởng”. Lúc ấy, tôi được một nhà lãnh đạo đương thời cho gọi cùng với Bí thư Thành đoàn Nguyễn Chơn Trung, để xem xét về nhạc sĩ Trịnh Công Sơn. Đồng cảm với ý kiến của tôi và anh Nguyễn Chơn Trung cộng với nhãn quan sâu rộng và nhân bản, nhà lãnh đạo đã bác bỏ ý định không công bằng ấy đối với Sơn.
Trời cao đất rộng, một mình tôi đi…
Lời ca của Sơn là số phận của anh. Bởi vì trước 1975 cũng có những thế lực hai lần đen tối muốn ám hại nhạc sĩ Trịnh Công Sơn, nhưng họ không đưa được Sơn tới lao tù vì có nhiều người trong bộ máy chế độ cũ không ai nỡ để cho người nhạc sĩ gầy yếu phải chịu đọa đày hoặc chết lần mòn trong tù ngục. Sơn vẫn: “một mình tôi về với tôi”, không bán lẻ tài năng của mình, không hối hả theo số đông, một người chân chính
Xưa nay, những nhà cầm quyền đều chấp nhận có những công dân đi tu, diệt dục và không sát sinh. Họ đều cam kết tôn trọng tín ngưỡng, không lý do gì họ không tôn trọng những nhà thơ, nhạc sĩ… tin vào thẩm mỹ, vào thế giới nội tâm phong phú, vào bút pháp độc đáo.
Tiến thoái lưỡng nan đi về lận đận
Ngày nay lận đận là giọt hư không
(Tiến thoái lưỡng nan).
Vào những năm trước khi mở cửa của thập niên 80 ấy, nhiều anh em văn nghệ trước 1975 muốn về làm việc ở ngành thông tin văn hóa Quận 4, nên tôi có trao đổi với Từ Kế Tường (phó giám đốc nhà văn hóa Quận 4), mời nhiều văn nghệ sĩ về cộng tác ở đấy. Đặc biệt tổ chức cho nhạc sĩ Trịnh Công Sơn trình diễn hàng tuần trong sinh hoạt văn hóa định kỳ, chính anh đã làm sang trọng cho ngành VHTT.
Đã nhiều năm Sơn về với vĩnh hằng. Với phong tục Việt Nam đó là thời gian đủ để mãn tang. Trong cuộc đời, có những cuộc gặp gỡ đánh dấu bước ngoặt, vào những thời điểm giao mùa, nó vẫn gắn bó thiêng liêng nhiều lần hơn luôn ở cạnh nhau.
Mỗi người viết về Sơn rồi sẽ giảm dần việc chứng minh Sơn làm nhạc phản chiến hoặc viết tình ca hay nhất, sẽ mất hẳn cho rằng Sơn đứng lưng chừng ở phía bên này hoặc bên kia, trong bối cảnh lịch sử nào đó…
Bởi vì nhạc sĩ Trịnh Công Sơn, trước hết là người Việt Nam chân chính và tạo dựng nên một cõi người hát khúc bao dung.
Nghĩ đến “tri kỷ” ai cũng hình dung chỉ có hai người mới cảm và hiểu trọn vẹn, đúng như điển tích Bá Nha – Tử Kỳ, chỉ hai người rất riêng trong tình-trí-thực-mộng.
Các xác suất hiếm hoi: một người là tri kỷ của muôn người. Xác suất này thường hiện ra trong môi trường văn học nghệ thuật.
Những nhà văn, nhà thơ, nhạc sĩ,…tài năng trên hành tinh đều chứng minh được tâm hồn đa tần số. Những tác giả ấy đều diễn đạt đúng nội tâm của hàng trăm nhân vật, bắt mạch đúng tâm trạng của triệu triệu độc giả hơn nữa còn làm động lòng người qua bao thế kỷ.
Nhiều thế hệ ở Việt Nam nghe nhạc Trịnh Công Sơn đều bày tỏ mình được an ủi, đựơc chia sẻ nỗi buồn, nỗi đau nhân thế. Phải chăng Trịnh Công Sơn đã đau hết nỗi đau của phận người? Đúng là tri kỷ của nhiều thế hệ?
Có nhiều tương tác định hình đời người. Bản năng di truyền của dòng giống, gien của cha mẹ, dẫn đến màu da, tiếng nói, thói quen,… nghĩa là cốt cách mỗi người. Tương tác bản năng rất mạnh gắn chặt đời người trên dấu vân tay, nên có người than thân: “em làm con gái trời bắt xấu”. Tuy nhiên có tương tác đáng sợ hơn, đó là môi trường xã hội, vốn bị chi phối bởi độc ác, gian tà,… Cá lớn nuốt cá bé, mạnh được yếu thua, kẻ xảo quyệt nổi lên, người chân thật chìm xuống. Định luật “homo homini lupus” (người là chó sói của người) suốt hành trình loài người phát triển. Nàng Esmiranda của Victor Hugo hay nàng Kiều của Nguyễn Du,…cũng đều là nạn nhân của tương tác quyền lực. Sơn từng viết: “ta thấy em trong tiền kiếp với cọng buồn cỏ khô, ta thấy em đang ngồi khóc…..” Phải chăng nỗi đau ấy chỉ là nạn nhân? Không! Nỗi đau ấy cũng ở nơi thủ ác, nhất là cái ác bị tiêm nhiễm từ xã hội “những sớm mai lửa đạn, những máu xương chập chùng, xin cho người nằm xuống….”.
Sơn là tri kỷ của muôn người nên không viết lời nào cho một người, lời ca thấm đẫm sương sớm của cánh rừng nguyên sinh trong mỗi tâm hồn con người, tâm hồn chưa bị tàn phá như những cánh rừng bị tương tác của búa rìu, của cưa máy ngày nay.
Đặc trưng tri kỷ của Sơn là lúc cầm đàn, hát không phân biệt người nghe là ai, thân, sơ hay khán giả lần đầu, kể cả chỗ trình diễn. Năm 1982, thứ bảy hàng tuần Sơn đến đàn hát trong một phòng khiêm tốn thuộc nhà văn hóa Quận 4, Sơn vẫn trình bày đầy cảm hứng, gây xúc động mãnh liệt cho vài chục khán giả. Một lần khác, năm 1992 tại nhà của nhà văn Nguyễn Quang Sáng Quận 3, Sơn cũng đàn hát cho hai nhà văn Nga và hai bạn, vẫn đầy hứng khởi như thuở hát cùng Khánh Ly trước hàng ngàn khán giả thuở còn chiến tranh ác liệt. Sơn luôn xem khán giả cũng chính là tri âm của mình.
Ngay lúc hát một mình trước linh cửu Bùi Giáng vào năm 1999, Sơn tiễn biệt một người cùng thời với tiếng kèn nao lòng của Trần Mạnh Tuấn bài “Cát bụi” hát lên cũng là cho mọi người. Giọng của Sơn ám ảnh rất lâu với những ai còn thức khuya với Bùi Giáng, trong đêm cuối cùng trên mặt đất.
Chúng ta cám ơn dân tộc cho chúng ta một tri kỷ, như chúng ta từng biết ơn dân tộc cho chúng ta những anh hùng cứu nước và dựng nước. Có lần về Huế, nghe đâu dự định xây cất nhà lưu niệm Trịnh Công Sơn, chưa làm được vì dư luận việc này việc nọ liên quan đến họ hàng của Sơn. Nếu xem xét theo cách đó, có lẽ không còn nhân vật nào để tưởng nhớ. Hai thi sĩ như Nguyễn Du và Tản Đà cũng không qua nổi cách xem xét này.
Trịnh Công Sơn cũng như những nhân tài đích thực, không ai mong được xây đền, tạc tượng vì tác phẩm đủ nói lên tất cả rồi. Làm việc ấy như thế nào là do trình độ văn hóa của một dân tộc, phản ánh ý thức tôn vinh hiền nhân, hiền tài của xã hội đương đại.
Sáu năm đã qua từ ngày Trịnh Công Sơn về nẻo xa. Nếu nhà văn, nhà sử học được xem là thư ký của thời đại, thì thi sĩ, nhạc sĩ được xem là tri kỷ của kiếp người. Tri là biết, biết ở đây không phải chỉ biết như nhà ngoại cảm, tiên tri, hay nhà tâm lý với con người nào đó, mà biết đau nỗi đau, khổ nỗi khổ của đời người.
Thương vay khóc mướn, cụm từ này chưa lột tả hết tâm thức của nghệ sĩ vĩ đại trong đó có nhạc sĩ, phần nào nói lên được đặc trưng tri kỷ, tri âm của nghệ sĩ. Còn Trịnh Công Sơn thương hơn người trong cuộc đang thương và khóc nhiều hơn người đang khóc: “có sợi tóc nào bay, trong trí nhớ nhỏ nhoi, không còn ai còn ai…ta phiêu du một đời, ta ru ta ngậm ngùi”. “chợt hồn xanh buốt cho mình xót xa” “ làm sao em biết bia đá không đau”
………
Đứng trước khốn khó của tha nhân, Sơn không quan sát, phân tích mà Sơn lọt thỏm vào nỗi khốn khó đó: “có khi mưa ngoài trời là giọt nước mắt em, nương theo vào đời…” Nói cách khác Sơn vừa cùng một dòng tâm thức, lưu giữ nghiệp của mọi người, nhưng Sơn không bị ràng buộc bởi những nghiệp chướng nào đó. Nhờ vậy Sơn dùng âm nhạc, cái đẹp của âm nhạc cứu rỗi sinh linh, nói theo minh triết của Đức Phật, Sơn co tấm lòng của Bồ Tát. Sơn là tri kỷ của phận người.
TRIỆU TỪ TRUYỀN
04/2002
Xứ Nẫu 
Nếu đời sống âm nhạc mà không có dòng nhạc Trịnh thì thiếu sót biết bao nhiêu !
Cám ơn youme chia sẻ, thời kỳ lịch sử ấy cần có nghệ sĩ tài năng nói lên nỗi đau và khát vọng, thiên tài Trinh công Sơn đã làm nên kỳ tích đó.
Anh Triệu Từ Truyền,
Với thời gian, mọi việc sẽ dần dà sáng tỏ. Mỗi bài viết sau này sẽ góp phần soi sáng thêm đôi chút về tính cách, về hành trạng,… của Trịnh Công Sơn vào một thời cực kỳ nhiễu nhương đã qua. Có lẽ Trịnh cũng chẳng mấy quan tâm, cho dù đã từng đau xót cực kỳ vì những gì tai ương phải gồng mình gánh chịu… Tất cả những chụp mũ, gán ghép, lên án này nọ rồi cũng sẽ tan thành mây khói hết thôi. Tôi hoàn toàn chia sẻ các ý kiến của anh: “.Trịnh Công Sơn, trước hết là người Việt Nam chân chính và tạo dựng nên một cõi người hát khúc bao dung. “. Thế giới của Sơn hình như không hề có chỗ cho hận thù! Trịnh đã ” đau hết nỗi đau của phận người”. Đúng, như trong lời Sơn viết : ” Làm sao thấu từng nỗi đời riêng/ Để yêu thêm / Yêu cho nồng nàn!”. Tình yêu đó cháy bỏng , như trái tim khao khát hòa bình, yêu thương, … của một con người ( con người viết hoa!)…
Cao quảng văn quý thân, mình đồng thuân với nhau, thật đáng quý! TTT
Đúng rồi anh! Chúng ta … tiệm cận Chân Lý, nhưng không bao giờ tự cho rằng mình… sở hữu trong tay… Chân Lý! Phải chăng đó là cách ở đời của người trí thức thế kỷ 21?
Vậy anh có là tri kỷ của ai không ?
Những đọc giả đồng cảm với sáng tác của TTT một cách hệ thống đều có khã năng là tri kỷ của mình.
Bài thơ viết về TCS của anh Truyền là một trong những bài thơ hay viết về mảng đề tài này
Cám ơn Sino có lời khen chân tình.
Có được tri kỷ tri âm phải là duyên tương ngộ từ nhiều kiếp
Cám ơn Maimaiyeuthuong góp ý !
Phan tich con nguoi TCS rat hay,bai tho viet cho TCS cung doc dao
TTT rất mừng vì được Mai Thu đồng cảm, Có lẽ anh Sơn mỉm cười vì đọc được nhận định này!
Mình thích bài thơ Ngày tình rỗng
Cám ơn Cỏ may, tấm lòng của bạn thật bao dung!
Bài thơ Ngày tình rỗng hay đậm đà chất Triệu Từ Truyền
Nhận định chân tình của himlam, TTT không bao giờ quên để tiếp tục sáng tác.
Chỉ riêng tấm hính cũng đã nói lên nhiều điều
Cám ơn Hoa Diên Vy liên tưởng sự tình cờ cho một cộng nghiệp!
VIET HAY
Chào Dang Thanh, Hay là vì đối tượng viết là thiên tài, cuộc đời Sơn là dấu ấn không phai và sáng tác của Sơn là tiếng lòng đẹp nhất. Cám Ơn lời chia sẻ!
Bài thơ viết về Trịnh thật cảm động anh Truyền ơi
Chúng ta xúc cảm vì tâm hồn bao la của Trịnh Công Sơn. cám ơn Bngan đã đồng cảm!
Bài viết giúp em hiểu thêm Trịnh Công Sơn ,người mà em rất mến mộ
Cám ơn Thuy Dung đọc và chia sẻ. Chúc an lành!
Mot bai viet giup chung ta hieu them ve TCS,nhung dong gop cua ong vao doi song am nhac VN duong dai
Huỳnh Hùng thân mến, bài viết mới là cảm nhận chiều sâu; muốn hiểu hết vị trí của Trịnh Công Sơn đóng góp vào âm nhạc đương đại, cần phải có một luận án thuộc chủ đề này, mới thỏa đáng với thiên tài Tr.C.Sơn. Cám ơn bạn chia sẻ!
Bài thơ ngày tình rỗng hay quá
Cám ơn Chút Chít đọc thơ và khen chân tình!
người tri âm khóc người tri âm,nên rất đồng cảm và thấu hiểu
Phù Thế mến, cho TTT tâm sự một chút. Mình nghe nhạc Trinh Công Sơn để ru giấc ngủ vốn khó khăn của mình. Càng có tuổi càng nhận ra hình như TCS trong ca từ đề cập không thiếu một góc cạnh nào trong cõi người ta, một cõi nhân sinh chưa hết bi kịch và thảm trạng! Chúc ban an lành!
Đọc bài viết ngắn gọn, đầy tâm huyết, đã cô động sắc nét, thấu tỏ cả cuộc đời nhạc sĩ tài hoa-huyền thoại âm nhạc:TRỊNH CÔNG SƠN!
Bài viết, từ “một người bạn-nói về một người bạn”sau một năm bạn mất (04/2001-04/2002) như một điếu văn tưởng nhớ thật chân thành , xúc động…
_Vâng, “Trịnh Công Sơn, tri kỷ của phận người”- tri kỷ của những ai đã từng thấm đẫm nổi đau nhân thế, cần chất tình đồng cảm, san sẻ yêu thương, nên nhạc của TCS đã đi vào lòng người ngấm say gần nửa thế kỷ qua…
Cảm ơn anh Triệu Từ Truyền về bài viết!
Những cảm nhận của Nguyễn Ngọc Thơ làm ấm lòng mình, chúc sáng tác dồi dào!
Đây là bài thơ viết ngày 14 tháng 2. Em đọc và nhớ tựa ban đầu của nó là Ngày Tình Cho H.
Ngày Tình Rỗng
Gửi CTH.
bầy chim ríu rít bên đồi sớm mai
gà mái tơ đẻ trứng gà so
ổ gà bên triền đồi đành lót cỏ khô
anh nhớ đông bằng
đầy rơm làm ổ
anh nhớ em
đọc thư em
không phải bằng trang viết
đọc trên trang điện tử không chút riêng tư
cao nguyên gà không có rơm làm ổ
như anh đan bện chuyện tình với cỏ khô
anh thương em trung hậu
bông sen nào không lìa xa bùn
lên bàn cúng Phật
em lại muốn bùn phải theo sen
dù lòng từ bi cùng khắp
cũng không ai thừa nhận
có đầm lầy giữa chốn tôn nghiêm
cho sen đừng cô độc lụi tàn trên đài cao
ngày tình đầu năm
bầy chim ríu rít bên đồi sớm mai
gà mái tơ đẻ trứng gà so
chỉ mỗi búp nụ hồng vừa hé nở
thăm dò có ai để tặng hoa
một ngày tình rỗng vậy sao?
Bảo lộc, 14-02-2014
TRIỆU TỪ TRUYẾN
Ngày tình rỗng là bài thơ cực hay,ít nhất là đối với mình
TTT cám ơn Savi đồng cảm! Chúc bạn may mắn!
chèo qua kiếp phận lênh đênh, không phải ai cũng làm được, Trịnh Công Sơn bằng ca từ và cuộc đời mình làm cho cái công việc nhọc nhằn ấy của mỗi tha nhân giảm đi, dịu lại, và hứng khởi …
cảm ơn anh Triệu Từ Truyền.
Cám ơn Trần Thi Ca chia sẻ & đồng cảm!
Kính chào anh Triệu Từ Truyền,
Bài viết anh đã viết từ năm 2002 với tấm lòng thật sự yêu mến ông TCS. Nếu bây giờ anh viết lại có lẽ sẽ thêm nhiều ý vì bao năm nay đã từng có thêm nhiều nguồn thông tin …Mong lắm thay!
Anh cám ơn Cổ Tích có bài thơ mới về TCS, nhạc sĩ thiên tài, tri kỷ của thế hệ chúng ta. Chúc an vui. Năm sau, anh sẽ viết theo lời em. Cám ơn!
Bài thơ viết cho anh Sơn đọc xúc động !
Vì một nhạc sĩ thiên tài, chúng ta luôn xúc động về Trịnh Công Sơn! cám ơn Kim Mai.
Chào TTT ,
Một bài viết , một tấm lòng . Thật đáng đọc .
Chúc bạn vui khỏe
Trần Bảo Định thân quý, TTT biết TCS từ khi chưa nổi tiếng, viết vì thương nhớ một người anh, một người bạn đồng điệu, cùng chòi đạp trong cùng bối cảnh lịch sử. Chúc anh an vui!
Trần Bảo Định thân quý, TTT biết TCS thuở chưa nổi tiếng, viết để thương nhớ một người anh, một người bạn thích diễn đạt Tượng trưng ,đôi khi Siêu thực, thật đồng điệu với nhau trong bối cảnh lịch sử ấy. Chúc anh an lành và hạnh phúc!
Cám ơn một bài viết hay
Viết hay trước hết vì viết cho thiên tài phải không bạn?! TTT vì anh Sơn mà nói ra cho được tấm lòng và nỗi đau của người nghệ sĩ chân chính. Cám ơn Thanh Thanh.
Đúng là tri âm mới viết được những dòng thơ như vậy
Kim nói đúng quá rồi! Chúc an vui!
“Nhiều thế hệ ở Việt Nam nghe nhạc Trịnh Công Sơn đều bày tỏ mình được an ủi, đựơc chia sẻ nỗi buồn, nỗi đau nhân thế. Phải chăng Trịnh Công Sơn đã đau hết nỗi đau của phận người? Đúng là tri kỷ của nhiều thế hệ?”
Chào anh Triệu từ Truyền: Phát hiện của anh that thú vị. Câu hỏi của anh cũng chính là câu trả lời mà xưa nay nhiều người vẫn loay hoay đi tìm. Tìm, nhưng không thấy. Vì viết ra như anh that dễ dàng, mà ý thức được điều đó cần phải có tâm và trí mới “thấy” được. Bở, chỉ có trí thứ mới nhận ra trí thức và chỉ có nghệ sĩ mới hiểu được tâm hồn nghệ sĩ.
cảm ơn anh bài viết ngắn, mà đầy cảm xúc và tư lieu.ngôn ngữ dồn nén và chat lọc ,đúng là của một nhà thơ.
cuối cùng xin được chia sẻ cùng anh:”
Sơn dùng âm nhạc, cái đẹp của âm nhạc cứu rỗi sinh linh, nói theo minh triết của Đức Phật, Sơn co tấm lòng của Bồ Tát. Sơn là tri kỷ của phận người.”
TVD
Posted by 123.20.38.43 via http://webwarper.net
This is added while posting a message to avoid misusing the service
Cám ơn lời khen chân tình của anh Trương Văn Dân. Chúc anh sáng tác dồi dào!
Nhiều tư liệu về TCS hay quá
Đó là những tư liệu có thể kiểm chứng được, thí dụ tờ báo còn lưu trong thư viện.tờ báo hàng đầu và quan trọng nhất của thời nay, (TBT có mức lương tương đươngBộ trưởng). Cám ơn anhuy, chúc an vui!
Tư liệu có thể kiểm chứng được, đây là một tờ báo hàng đầu có tòa soạn ở Hà Nội, còn lưu trong nhiều thư viện. Cám ơn nhận định của Anhuy
CTH nhan xet bai viet hay qua
Tổng chào các Anh Chị Xứ Nẩu và Triệu Từ Truyền!Viết về người nhạc sĩ tài hoa nổi tiếng TCS Đọc biết nhiều thêm về Thần tượng được nhiều người ngưỡng mộ, say mê lời ca tiếng nhạc vàng đó..Bài văn viết trên cũng là một nghê thuật trình bày đi vào tim người đọc…Cho tôi chút suy nghĩ nhận xét về TCS…Trái tim người nhạc sĩ nói riêng và người nghệ sĩ nói chung,.đã vang lên tiếng nói tình người trong thế giới con người TCS đã chọn cho mình một cuộc sống”Lấy niềm vui nhỏ nhoi của mình truền đi cảm xúc…với mỏi mong xoa dịu phần nào cuộc sống đầy đau khổ Và cái quyền lực xã hội rất ghê gớm,nó luôn chực chờ đè bẹp thân phận người xuống tận cùng đáy sâu khổ đau TCS đã mỏi mong…Lời thơ nhạc cứu rổi linh hồn..Trái tim tri kỷ dành cho mọi người..Phận đời kiếp sống nhỏ nhoi!Tình người nghệ sĩ hòa vui Sóng đời….Ngàn năm vỗ mãi ru lời…Tình ca muôn khúc cho người chút vui.Xã hội quyền lực dập vùi..Thân phận kiếp sống cố ngoi để tồn..TCS đã làm được điều đó một cách vinh quang?Anh đã sống cho mình cho muôn người ..Thật huy hoàng thật tuyệt vời có phải vậy không Các Anh Chị Xứ Nẩu?
Cám ơn đồng cảm của aitrinhngoctran, chúng ta luôn ngưỡng mộ và biết ơn nhạc sĩ thiên tài Trịnh Công Sơn. Chúc bạn an vui!
Anh Truyền ơi ,
Lâu lắm rồi , em đợi đọc những gì anh viết . Sớm nay , con nhỏ bạn kêu qua nhà và nó bảo : có
cái anh chàng mầy chờ viết bài nè ! Nó vừa nói , vừa mở mạng cho em coi .
Em mừng lắm !
Đọc xong , em không cầm được nước mắt !
Anh viết xúc động và chân thành quá ! Thật quá ! Hay quá ! Không cường điệu như một số người khi viet về mối quan hệ với TCS
Phục bạn tri kỷ của em .
Tính viết dài , sợ ngồi lâu em không dấu được nước mắt với con nhỏ bạn , nó mà thấy rồi đồn ầm lên ,
em ” quê ” lắm . Bởi câu anh viết cho Trịnh Công Sơn cũng là viết cho anh ” Sơn là tri kỷ phận người ”
Chúc nơi cao nguyên anh vui và nhớ …
“Hơn 10 năm sau, giữa năm 1980, ở quận 4, TP.HCM, tôi tình cờ đọc hai trang nhật báo, nội dung “la mắng” rất ồn ào về nhạc sĩ Trịnh Công Sơn. Tôi lo lắng cho Sơn, vì nghe đâu có vài ý kiến muốn đưa Sơn rời xa cộng đồng để “giáo dục tư tưởng”. Lúc ấy, tôi được một nhà lãnh đạo đương thời cho gọi cùng với Bí thư Thành đoàn Nguyễn Chơn Trung, để xem xét về nhạc sĩ Trịnh Công Sơn. Đồng cảm với ý kiến của tôi và anh Nguyễn Chơn Trung cộng với nhãn quan sâu rộng và nhân bản, nhà lãnh đạo đã bác bỏ ý định không công bằng ấy đối với Sơn.”(TTT): Chi tiết này không liên quan gì đến đề bài.
Có quân cảnh, mật vụ, cảnh sát dã chiến tràn vào quán. Nhưng nhìn chung trước 1975, Trịnh Công Sơn sống , sáng tác, phát hành sách nhạc, hoạt động ca hát trình diễn trước công chúng rất tự do. . Hầu hết những tác phẩm có giá trị lớn của ông ra đời vào thời kỳ đó.
Còn sau 1975, có cuộc tọa đàm luận tội “Trịnh Công Sơn có công hay có tội” tại Hội Văn nghệ Thừa Thiên – Huế. Hôm ấy có cả Trần Hoàn, Tô Nhuận Vỹ, Nguyễn Khoa Điềm, Hoàng Phủ Ngọc Tường, Nguyễn Đắc Xuân, Trần Viết Ngạc và vài người nữa…”, và sau đó Trịnh Công Sơn được đưa đi kinh tế mới (còn có tin nói, đi lao động sản xuất trên những cánh đồng đầy bom mìn chưa tháo gỡ). Giữa 1980, Trịnh Công Sơn ở Sài Gòn, tham gia vào Hội văn nghệ Thành phố và đã được sự che chở bao bọc của ông Võ Văn Kiệt, Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh lúc đó.
Anh Lê Ánh đã phản ánh thật khách quan:.”..Nhưng nhìn chung trước 1975, Trịnh Công Sơn sống , sáng tác, phát hành sách nhạc, hoạt động ca hát trình diễn trước công chúng rất tự do. . Hầu hết những tác phẩm có giá trị lớn của ông ra đời vào thời kỳ đó.”
HNTK ơi, em khóc thì làm sao anh không ứa nước mắt cho được! cả tháng nay anh bênh dạ dày nên buồn và luôn nhớ…. Hoàng yên tâm đây là bài viết trên đã lâu, đăng đi đăng lại nhiếu báo và tạp chi ở Hà Nội và Sài Gòn, đã in thành sách trang 97- 105 trong Những Chữ Qua Cầu Tâm Linh, NxB Văn Học 2008. Có nhiều bài thơ cho H. rồi, bạn cầm bút khuyến khích in sớm. Có lẽ Hoàng Yên Di sẽ lo việc xuất bản này.Anh cũng rất mong đọc truyện của CTH. Chúc bạn lòng an lành và tươi vui!
Anh Truyền thường xuyên uống nghệ ( vàng ) theo bữa ăn , không thức khuya ,
suy tư nhiều rất có hại sức khỏe . Ai cũng biết , nhưng chẳng phải ai cũng đủ độ kiên trì
Anh cố lên và em mong đọc thơ anh ( in & xb )
Tối nay , em và con nhỏ bạn ngủ coi rẫy . Nhớ anh !
HOÀNG thương, anh trông ngóng đứng ngồi không yên từng chữ của em, như hoa lá mong chờ từng giọt sương đêm, như đất cổi cằn vô cùng nhớ cỏ…Anh hiểu hai từ “kiên trì” của em, không chỉ là uống thuốc trị bênh, phải không nhà văn? Muốn có thơ hay cần có đủ tương tác nhân sinh.Phải có lá dâu ngon thì tầm mới nhã tơ đẹp. Anh biết em ghét bài thơ Ngày Tình Rỗng vì Tình sao lại rỗng? (Hoàng đã nói vậy!) Em hiểu cho anh dù viết hiện thực cỡ nào,( anh vốn là nhà thơ 60% tượng trưng, 40% siêu thực), cũng không thoát khỏi bút pháp thời trẻ cùa anh, nên em “thắc mắc” suối sao vô cảm được? Vì anh yêu đến cực mới thấy vẫn còn Rỗng,và còn Vô cảm , một đòi hỏi phi lý đến tận cùng là vậy.
Tuy nhiên, anh hiểu hoàn cảnh của em, hiểu người bạn lòng tài năng nhưng vẫn phải lao đông cực nhọc để sống, đêm ngủ ngoài rẩy là thế nào anh từng trãi qua. Đừng thờ ơ với anh, dù em lá ai, là ai vẫn mãi là tri kỷ của anh, bạn lòng của riêng anh. Viết mãi không dứt được đâu, thôi lần sau viết tiếp. Chúc em an lánh!
Anh ơi ,
Người bạn đời tri kỷ đã hiểu em .
Hãy kiên trì , người xưa nói : có đi là có đến !
Chúc sức khỏ anh .