Feeds:
Bài viết
Bình luận

Archive for the ‘Văn xuôi’ Category

Nguyễn Thị Việt Hà

Tiễn anh  mây trắng về trời /Ru anh giấc ngủ à ơi say nồng…”

 Tôi sắp chết. Nó đến với tôi rất rõ ràng và mau chóng. Tôi thường xuyên mơ thấy đám ma của mình. Nước trói tôi lại. Mây xé tôi ra. Thiên đường và địa ngục bấn loạn. Tôi nói với Huệ, vợ tôi, mang hết tất cả các tấm kiếng đi, tất cả những thứ có thể soi được cũng không để lại. Khi kiếng phản chiếu hình hài tôi, tôi ghê sợ, hoảng loạn. Trước mắt là một xác thân bị rút đi từng múi thịt, da trong như nước, hai hốc mắt to tướng đựng con ngươi lờ đờ như mắt cá chết.

Tôi đón nhận nó, cái chết, không dễ dàng và thanh thản như kinh thánh đã ghi, như Đức Phật đã dậy. Tôi sợ hãi, kinh hoàng, đau đớn không hiểu vì sao một người như tôi:  khỏe mạnh, sống tích cực, lương thiện, gia đình tôi đang hạnh phúc lại phải đếm lùi từng ngày để về cõi không màu.

Có ai trả lời cho tôi không?

Máu từ miệng tôi phun ra văng lên áo, lên mặt vợ tôi. Em nhẫn nại, chịu đựng và đau khổ.

Những chiếc giường bên cạnh tôi trống dần. Phòng K giai đoạn cuối người ta không nói chuyện bằng lời mà lên tiếng với nhau bằng mắt xuyên qua đám dây nhợ lằng nhằng trên người. Từng người một trong phòng này lần lượt đi, họ sẽ không bao giờ trở lại. Đêm nào tôi cũng mơ thấy họ, họ vẫy tay bảo tôi bay lên. Tôi lắc đầu từ chối, họ lao đến kéo tôi vào một đường hầm dài hun hút khi đến bờ sông thì Huệ khiến tôi tỉnh dậy. Bao giờ cũng vậy, khi đến bờ sông. Bàn tay em lau khăn nóng lên cơ thể tôi, mồ hôi em tứa đầy.

Đau. Hàng ngàn con giòi đục khoét xương tủy tôi. Hàng trăm nhát dao đâm thịt sống bén ngọt. Máu… Trời ơi, máu tươi phun xuống sàn. Thanh giường như thể bị tôi vặn chéo. Huệ ôm ghì lấy tôi, tôi hất em ra. Rã rời…tôi muốn cái chết đến ngay tức khắc.

–         Morphin đâu. Anh không chịu được nữa !

 Huệ tự tay tiêm thuốc mà không gọi đến bác sĩ. Em nhìn tôi như van lơn. Con gái nhìn ba thất thần, lặng im rồi khóc thét. Con tôi đang đứng trên vũng máu của ba nó. Nó sợ…

–         Về nhà mình đi em ! Về nhà…

Giấc ngủ đến, cơn đau chơi trốn tìm. Huệ ngồi im để tôi tựa vào. Không có hơi thở của Huệ tôi khó yên giấc. Tôi không kịp nhắc vợ đừng để con nhìn thấy ba nó những lúc này.

“ Cánh đồng gió. Những mảnh ruộng nhỏ như ô cờ xanh ngát ngô, khoai. Chiều. Mây thả từng chùm xám ngắt. Mùa đông. Lạnh. Tôi bảo em đừng ngồi ngoài đê nữa về đi. Em bảo gió không làm em đau bằng những cơn đau của mẹ. Nhìn mẹ như thế, em chết mất. Mẹ ung thư thận giai đoạn cuối muốn về với bà ngoại  xa nơi mẹ ở  hàng ngàn km. Em muốn ngồi ở đây, nơi gió để thấm đầy cái tê tái, được khóc, những giọt nước mắt em không cho phép chúng rơi ra trước mặt mẹ

–         Chúng mình cưới nhau nhé.

–         Anh quyết định thế? Không hối hận gì ư?

–         Yêu nhau, cưới nhau sao hối hận?

–         Đêm qua mẹ đã nói gì với anh?

–        Anh xin phép mẹ cho anh cưới em. Mẹ đồng ý.

Em gục vào lòng tôi. Vai run lên. Chúng tôi ngồi ngay thềm gió. Tôi ôm em, nhỏ nhắn, mềm mại, ấm áp. Không biết em là cái xương sườn thứ mấy của tôi? Có phải chiếc thứ 7 như truyền thuyết? Hay Huệ là chiếc xương sườn thứ 6 nằm gần tim tôi. Đêm qua, những tiếng đứt quãng giữa những cơn đau mẹ nói với tôi: “ Huệ giấu bệnh cô. Nhưng cô biết mình sắp đi về với tổ tiên ông bà. Khi con Minh chưa biết đọc chữ, Huệ chưa biết đi còn thằng Tùng bằng cái nút áo trong bụng thì cha chúng nó đã bỏ mấy mẹ đi cưới người đàn bà khác làm vợ. Hiệp yêu Huệ mà lặn lội đến nơi này cũng là quí. Hai đứa cưới nhau đi, con gái có thì, đội tang mẹ ba năm mất cả tuổi xuân. Mai mốt Huệ có cãi chồng, con đừng đánh mà chỉ mắng nó thôi. Đừng để nó như con Minh…”. Mẹ nằm trên chiếc nệm nước, gương mặt hầu như không động đậy, chỉ có đôi môi khẽ mấp máy và lời nói như phát ra từ tim. Từng nhịp thiêng liêng từ thân thể mẹ đã nằm bất động gần cả năm.

Chị Minh và em Tùng ra Bắc. Chị gầy như nhánh cây khô. Chị lau rửa, tắm táp cho mẹ. Chải tóc thắt bím, bế mẹ vào lòng nhè nhẹ ru hời như người ta ru một đứa bé khó tính lười ngủ. Mẹ ngủ, lỏng một vòng tay ru của chị. Huệ chạy ra vườn tức tưởi khóc:

–         Em chỉ có mẹ thôi. Chưa ngày nào mẹ sướng… Tại sao lại như thế được hả anh? Tại sao ông ấy nỡ đánh chị Minh khi cầu xin ông ấy về nhìn mặt mẹ lần cuối? Tại sao ông trời bắt mẹ phải như thế này…

Tôi không biết trả lời những câu em hỏi. Đứng lặng im, bên em. Tiếng ru mẹ ngủ của chị Minh vọng ra ngoài gió, buồn đến mức mấy nhành hoa bưởi héo sầu cụp cánh rụng: “Hò…ơ….Đến Phú Tân mà tưởng đâu Cái Nước/ Giữa ruộng đồng con nước cứ mênh mông/Người ta ở lại cùng sông/Quen con nước lợ ….hò …ơ….quen con nước lợ mà không lên bờ...” . Chị Minh đem cả Phú Tân, Cái Nước về cho mẹ. Những ngày người đàn ông đáng lẽ sắp làm ba vợ tôi mang mẹ từ Kinh Bắc đến Cái Nước, Phú Tân lập nghiệp và sinh ra chị Minh, em Huệ, em Tùng vì chút nghĩa chồng vợ mà đến nơi này nhưng ông ấy như đám mây trên trời, nhìn thấy đấy mà không sao với tới.

–         Hai đứa chuẩn bị gì chưa? Ngày mốt cưới… Làm mấy mâm tròn mời bà con ruột thịt…

Chị Minh đứng phía sau hai đứa tôi hồi nào không hay.

–         Dạ rồi, chị.

–         Ba mẹ Hiệp có ai ra không?

–         Đường xa, tuổi già sức yếu ba mẹ không ra được nhưng đã giao lại cho Cậu Đạt ở Hà Nội ngày mai xuống nhà bà thưa chuyện

.-     Ừ, thế cũng được. Huệ coi mẹ. Chị đi sắm sửa vài thứ cho hai đứa….Huệ, đừng khóc nữa, phải cười chứ… Cười cho mẹ thanh thản, em thanh thản. Ai rồi cũng về cõi vô thường, đừng oán trách nữa…

Đám cưới tôi và em đơn giản nhưng đủ đầy như bất kì đám cưới nào trên thế gian này. Có lễ đưa dâu, đón dâu, yết cáo gia tiên, lễ tơ hồng. Em mặc áo dài màu tím Huế khoác áo bông. Tôi mặc vettong của cậu Đoán vừa vặn. Bà Ngoại da trổ đồi mồi, tóc cước bạc lúc trao quà cưới cho vợ chồng tôi lần cái ruột tượng quấn quanh người lấy ra chiếc nhẫn vàng:

–         Bà có chút này. Hai cháu ăn ở thảo hiền răng long đầu bạc cho mẹ mày nằm kia bớt tủi hận.

Nói rồi bà chống gậy đến chỗ mẹ nằm. Mẹ cười, nước mắt bật ra như hai giọt sương. Đêm tân hôn, em nằm bên mẹ, dưới chiếc chiếu được trải dưới nền xi măng bên chiếc chõng mẹ nằm. Tôi nằm cách em một nửa tấm chiếu đôi. Mùa đông xé thịt, ngấm vào mấy lần chăn ấm. Tôi nắm tay em xiết nhẹ. Lần thứ hai tôi hiểu thế nào là ngôn ngữ nhịp đập. Em còn thức nghe tiếng thở của mẹ, khó nhọc, ngắt quãng. Chị Minh ẵm mẹ nghẹn ngào ru: “Hò ơ…đời người ta ví như hoa như cỏ/Tuổi mẹ xế chiều như đèn treo ngọn gió lắt lay/ Mẹ về với kiếp cỏ cây/Chứ nhân gian cõi tạm à…ơi….nhân gian cõi tạm sum vầy hiệp tan….”

Bà ngoại chống gậy ra ngoài sân thắp nhang. Các cậu chong đèn điện ngoài hồi. Vợ chồng tôi ngồi dậy. Huệ cắn chặt môi, nắm lấy tay mẹ đang lạnh dần. Chị Minh vẫn ru, tay ẵm mẹ, lưng dựa vào vách…

Rồi mẹ tôi đi trên tay chị Minh, lúc 24h . Đêm ấy gió. Mưa rây bột. Trong phút cuối ấy, tôi thấy mẹ mỉm cười. Suốt một năm ròng rã mẹ chưa cười. Hôm ấy mẹ đã cười đến hai lần. Chị Minh đặt mẹ xuống chõng, thay cho mẹ bộ bà ba lụa trắng ru mẹ lần cuối “Hò ơi…chớ cọng rau răm ngàn năm ở lại/Đợi làm chi cọng cải bạc tình/Người ta đâu có thương mình/Đắng cay ở lại à…hò ơ….đắng cay ở lại chung tình ra đi” rồi gục xuống. Dì Hiệp ẵm chị vào giường vừa bóp dầu cho cháu vừa khóc chị mình. Huệ ôm mẹ, em bật khóc thành tiếng. Bao nhiêu tủi hờn vỡ ra rồi tụ lại tiếng khóc của em. Em ngừng khóc, đem tất cả quần áo mẹ ra ủi tới ủi lui, xếp đi xếp lại, em nói một mình: “ Lâu lắm mẹ không mặc những bộ quần áo chúng con may. Con ủi cho mẹ mang về bên ấy…”. Bà hát chầu văn bên giường mẹ. Tiếng bà hát như tiếng khóc khan thay cho hốc mắt hơn 80 tuổi  đã không còn giọt nước nào rơi ra nữa sau bao nhiêu chồng chéo khổ sở, buồn phiền, vất vả. Các cậu mợ người đi đón nhà sư, người lo tang chay. Tạng sáng, trời còn mưa. Tôi tìm cây tre dài, tấm bạt làm mái che hiên.

      –     Trời ơi, Hiệp con ơi. Ai cho con dựng rạp…

–         Con làm được mà. Để lát mọi người vô phúng điếu không gặp mưa.

–         Xuống ngay, người ta kiêng con đẻ, dâu, rể dựng rạp đám ma cho cha, mẹ. Sao không ai nhắc nó vậy trời.

Bà ngoại lật đật ra sân gọi tôi xuống. Mợ Sáu bảo tôi vào lậy mẹ 9 cái rồi ra bàn thờ tổ cúng lậy tạ xin vía lành ở lại vía dữ đi ra, đừng kéo người tóc xanh. Tôi vào thắp hương cho mẹ nhìn vào đôi mắt hiền lành nhân hậu của mẹ, tôi yên lòng. Mẹ thương con không hết lẽ nào bắt con đi… Người ta đưa mẹ ra đồng vào sáng hôm sau. Chị Minh và Tùng lầm lũi đẩy xe tang. Mưa đủ ướt đầu ngọn cỏ. Cánh đồng gió chỗ tôi và Huệ ngồi hôm trước giấy vàng rắc thê lương. Huệ thét gọi mẹ lồng lộng bạt gió. Tiếng thét của em đứt đoạn, vang xa mấy cánh đồng. Thả nắm đất cuối cùng lên mộ mẹ, tôi bật khóc theo Huệ. Tôi thấy mẹ đi giữa võng lọng cờ xí vẫy gọi tôi. Tôi bước theo, đến gần bờ sông”.

–         Hiệp… Hiệp ơi thức dậy  đi anh…Mình gần về đến nhà rồi…

Là tiếng của Huệ. Tôi đã mơ trên vai Huệ tự lúc nào chuyện của 3 năm trước khi tôi cưới Huệ và mẹ vợ tôi mất.

–         Anh đã đến bờ sông. Nếu em không gọi anh đã bơi trên dòng sông ấy.

Huệ không nói gì, chỉ bóp tay tôi nhè nhẹ, em thấm ướt chiếc khăn lau mặt cho tôi. Bình Yên(con gái tôi) đang say ngủ.

–         Gần về tới nhà rồi à? Mình đi về nhà lúc nào sao anh không nhớ! –         Mình đi từ chiều qua. Chắc anh mệt nên quên…

–         Ừ, anh đã mơ một giấc dài….

Cuối cùng tôi đã về được nhà. Nhiều người ra đón, người xách hàng lý, người bế Bình Yên. Chị Minh ẵm Thuận An (con trai tôi), tôi đưa tay đón con, nó khóc thét lên. Tại hình dáng như một sinh vật đột biến, da vàng vọt, người xương xẩu, mặt chỗ nhô ra chỗ thụt sâu của ba nó hay tại mấy tháng Thuận An bén hơi chị Minh quên hơi ba mẹ?

Đau. Từ xương tủy. Từng mảng thịt như bị bấu xé dứt ra… Bóng mọi người quanh tôi nhòa đi. Tôi nghe tiếng kêu hốt hoảng của ba mẹ tôi, tiếng khóc của Thuận An, tiếng chân chạy ngang chạy dọc. Loáng thoáng tôi nghe tiếng Huệ, em an ủi ba mẹ, dỗ Thuận An và xin tiếp mọi người vào lúc khác. Em ôm xiết lấy tôi, cơn đau không dịu đi, nó đày ải tôi, chà nát tôi. Nước mắt Huệ rơi ấm lưng tôi, những giọt tứa ra từ chịu đựng của em có tác dụng như morphin khiến tôi giảm đau và muốn ngủ trong hơi thở của Huệ, trên vai em…

–         Chiều nay, khi tỉnh dậy. Anh sẽ buộc lại hàng rào cho em trồng rau. Có mấy tháng mình đi hàng rào mục cả rồi,  như vườn hoang…

“ Tôi thấy mình nằm đó, trên giường inoc lạnh toát. Hàng giờ. Một cái ống cao su thật dài thọc sâu trong bao tử. Tiếng một vị bác sĩ kêu lên: “ Không lẽ mình nhầm?!”. Áo blu trắng quay sang bảo tôi: “ Cậu nằm im đây, chờ tôi một lát”. Tôi chưa bao giờ có cảm giác lạnh như lúc ấy. Lạnh, tiếng lách cách thu dọn dụng cụ trong phòng nội soi bao tử. Lạnh, tiếng bước chân ra vô. Lạnh, tiếng trao đổi rất nhỏ dù cố gắng nghe tôi vẫn không nghe thấy. Một vị giáo sư tóc cước thay thế cho vị bác sĩ trẻ. Im lặng. Ống cao su nội soi làm tôi ói. Máu. Một đám nhỏ. Trong cái bụng rỗng của tôi chắc chỉ có dịch, cà xát cái ống cao su tới lui nên xuất huyết. Chắc vậy! “ Cậu nằm im đây, chờ tôi”. Thay vị trí đọc kết quả là một bác sĩ người nước ngoài. Họ trao đổi bằng tiếng Anh. Gần một giờ là số thời gian tôi nằm trên chiếc giường inoc và 3 vị bác sĩ đọc kết quả nội soi. Nói chuyện với tôi là vị giáo sư tóc cước:

     – Cậu phải bình tĩnh. Chúng tôi nội soi dạ dày nhuộm màu bằng indigocarmin, nội soi phóng đại (magnifying  endoscopy) và hệ thống hình ảnh băng tần hẹp (narrow banding imaging system- NBI)  phát hiện những khối u, vết loét rất dài trong dạ dày của cậu. U lành hay u ác còn phải chờ kết quả sinh thiết tổn thương. Ba ngày sau cậu trở lại.

Huệ gọi điện hỏi tôi bệnh ra sao. Tôi đã cười rất nhẹ rằng tôi không sao, chỉ có một vết loét không đáng kể như hàng ngàn cái bao tử của dân miền Tây ăn uống bằng thứ nước phèn đóng vàng cả móng chân, quần áo. Em nói từ Sài Gòn lên Lâm Đồng 150km, tôi lên nhà dì Hòa chơi, dì ấy nhắc, mấy năm vất vả rồi giờ không bệnh tật gì thì mừng lại có chút tiền tăng giờ cuối năm nên cho phép mình đi chơi một chuyến, sẵn dịp mua ít măng tươi cùng lá nhíp. Lát sau Huệ lại gọi. Em nói tôi đừng có giấu gì em, nghe giọng tôi, em biết, có cái gì đó cười gượng, có gì đó cố gắng nhưng vẫn nghẹn lại. Tôi không kìm lòng đặng, kể với em về khối u, vết loét và ba ông bác sĩ. Tôi nghe qua sóng điện thoại có tiếng nấc của em. Ắng nghẹn, Bàng hoàng. Hai mươi bảy tuổi, tôi còn nhiều việc để làm. Tôi yêu vô ngần chiếc xương sườn thứ 6 của tôi, em đã sanh cho tôi hai đứa con, ba mẹ tôi già yếu chưa ngày hưởng phúc, dưới tôi còn hai em trai đang đi học, nhà tôi chưa xây. Còn quá nhiều việc tôi chưa làm.

Huệ lên Sài Gòn ngay với tôi đêm ấy. Ba ngày sau trên tay tôi là tấm giấy kết án: “ K dạ dày” trời ơi… trời ơi…trời ơi……….. Tôi còn trẻ. Không thể K bao tử. Không thể…không thể…”

Tôi nghe tiếng Huệ gọi. Tôi đang chiêm bao chuyện mấy tháng trước hay đây là cõi thực? Máu! Trời ơi máu tràn cả mặt nhà. In lên gương mặt của Huệ, nhuộm đỏ Bình Yên và Thuận An. Sao lại nhiều như thế này. Mùi động vật chết bốc lên. Đôi mắt của ông cụ ung thư xương nhìn như thôi miên. Tiếng cười điên dại trong cơn đau của cô gái tóc rụng từng mảng vì xạ trị ung thư tử cung. Tiếng khóc của má tôi khi người ta quyết định xả mặn vào ruộng. Ba tôi như con rùa im lặng, bước đi đều đặn, cam chịu, ngợp mặn. Ba đứng giữa ruộng chống cuốc kêu trời khi không cách nào cứu nổi mấy trăm cây dừa thọt ngọn, héo rũ, trơ cái thân sù xì cô độc giữa rộng đồng. Mẹ vợ tôi nhìn tôi bằng đôi mắt nhân hậu, người khóc…Những giọt như sương. Tiếng gọi thất thanh của bà ngoại: “ Ai cho con bắc rạp Hiệp ơi…”. Và tiếng thét của Huệ lao xuống vực, dội ngược thác xé ngực tôi.

–         AAA…. Không… Huệ ơi…

Khăn ấm Huệ lau. Mớ âm thanh, hình ảnh, đặc quánh ban nãy giãn ra, rồi mất hẳn theo bàn tay dịu dàng của em. Tôi trông thấy nước mắt Huệ nhỏ xuống thau máu tôi vừa ộc ra.

–         Ba…

Thuận An bập bẹ kêu. Thằng bé quen hơi, quấn ba. Tôi mỉm cười. Tôi hôn hít nó. Khắp mọi nơi. Thuận An giống tôi như nặn hai cục bột để bên. Nó ở với chị Minh khi mới 8 tháng. Nghe Huệ kể Thuận An quấy khóc chị Minh ru không được đành cho nó bú khan, chừng ba tuần thì tự nhiên ngực chị có sữa. Thuận An ngoan, đêm không đòi mẹ Huệ mà bám sát rạt mẹ Minh.

      –  Ba ơi, tối đưa con đi sẩy ngựa heng – Bình Yên thỏ thẻ

      –  Con, ba đau… Mai mốt ba khỏi, ba đưa con đi, nghe… Nghe con.

      –  Biết bao giờ ba khỏi?

      – Sắp rồi con. Con thấy hôn, ba mập hơn bữa trước nè…Ba sẽ đưa con đi Lâm Viên tuốt trên Cà Mau luôn đó…Nghe…

 Em dừng tay quạt than nấu thuốc Nam của một ông thầy ngoài Quảng Ngãi năn nỉ con. Một ngày tôi phải uống bảy chén thuốc. Thứ lá sim, chà là, trâm rừng, dẽ, muồng tuồng…mọc đầy trong khu rừng còn sót bom đạn thành thứ thuốc nam rất rẻ. Mỗi lần rót cho tôi chén thuốc, Huệ đều đem lên bàn thờ cúng vái, tàn nén hương mới đem xuống. Tôi đang uống niềm tin? Tôi đang uống cho Huệ? Đường hầm sâu hun hút, tối om không lối thoát, tôi ngạt thở… Không được, tôi phải thở, phải bước tiếp. Có thể trong chuỗi đau đớn tột cùng kia bắt nguồn cho một cuộc sống mới…

       –  Nhưng con muốn ba đưa con đi tối nay, ba nghen.

Bình Yên dụi dụi mái tóc được cắt ngắn tròn như quả bóng vào ngực tôi.

       –  Được rồi, tối nay ba sẽ đưa con với Thuận An đi nghen.

       –  Anh…

       –  Em yên tâm, giờ thì anh thấy khỏe đến mức có thể ẵm cả em và con đi bộ một vòng thế giới kia

Huệ cười. Lâu rồi tôi mới thấy em cười tươi như vậy, lòng tôi chợt ấm. Vừa lúc đó, ba má tôi từ dưới ruộng lên thăm. Má nhìn tôi khóc mòn

       –  Thịt da con tôi đi đâu hết rồi, Hiệp ơi.

       –  Bà này kì nghen. Lên thăm nó hay để nó lo buồn chộn rộn? – Ba tôi la má.

Ba lấy cây đờn cò ra kéo. Thuận An toét miệng cười. Bình Yên sớ rớ đứng ngó ông nội. Âm thanh trong suốt, êm dịu khiến tôi phấn chấn. Tôi biểu ba cho tôi mượn cây đờn cò kéo vài bản. Tôi kéo khúc xuân nữ, má tôi đang dọn vườn ở ngoài bước vô ngồi bên ba. Huệ ôm hai con lên võng…Khúc bi ai, não nùng vừa ngân dây đàn đứt phực. Buông thỏng cây đờn… Huệ thảng thốt nhìn theo cây đờn rơi xuống sàn nhà. Má tôi bưng mặt chạy ra đầu hồi. Ba thủng thẳng nói:

–         Má sắp nhỏ ngộ ghê tơi. Dây đờn cũ dữ tui quên thay thì nó đứt, can chi.

Tối, tôi, Huệ dắt hai con đi sẩy ngựa. Bình Yên bận váy hồng chị Minh mua bữa trước nhìn lủn cũn đáng yêu như một con búp bê. Huệ bận chiếc áo màu tím, màu tôi thích. Chiếc áo mới năm ngoái tôi mua cho em còn vừa vặn năm nay đã rộng thênh. Em lọt thỏm trong chiếc áo rộng. Huệ gầy đi nhiều quá…Em chẳng một lời than van, chẳng khi nào khóc trước tôi. Giá có hai kiếp sống tôi yêu em và con cũng chưa đủ. Nhìn phố xá người qua, kẻ lại tôi bỗng nhận ra cuộc sống trôi theo một dòng chảy thời gian chẳng bao giờ dừng lại cho con người ta làm hết những việc chưa kịp làm. Nhà tôi ngập nước, vài cây cột mọt ăn rỗng ruột, vườn đằng trước má mới dọn hồi chiều trơ bãi đất trống. Cây đờn cò chắc ba đã mua dây mới để thay, ngày mai tôi sẽ đờn một bản xôm xôm lau nước mắt cho má…Tôi thèm sống hơn bao giờ hết. Tôi yêu cuộc sống này quá…

***

Read Full Post »

Sóng dưới sàn nhà

.

Nguyễn Thị Việt Hà 

.

1.Dịu luồn tay vào tóc, những sợi  nhàu nhĩ vướng vít nhau như cột ngón tay cô lại. Mới gội hôm qua mà, xứ gì đâu gió cũng mặn, ướp muối vào da thịt thôi chưa đủ, ướp luôn tới từng cọng tóc. Dịu quăng túi tiền vô tủ rồi khóa lại, đi tắm đã, lời lỗ của trăm kí cua để tối tính.

Trời ơi nó khỏe. Cả ngày lăn lóc ở chợ thèm nhất là tắm. Nước tràn lên người tới đâu mùi chợ, mùi đời trôi tới đó. Mùi chợ thì biết đó, nhưng mùi đời là thứ mùi gì? Nó có giống mùi xe cộ, của đám nhậu, mồ hôi lẫn lộn trong đám đông, mùi trong bệnh viện, mùi của thức ăn trong mấy nhà hàng sang trọng… Tóm lại là rất nhiều mùi tập hợp lại thành mùi đời trong đó có cả mùi đàn ông và đàn bà. Tay Dịu lùa lên da thịt, chạm vô cái sẹo lồi trên ngực. Dịu rờ chầm chậm xung quanh chiếc sẹo, vuốt ve nó, dỗ dành nó, nó giống như con rết lớn uốn cong bám lên trên bờ ngực. Lần nào tắm, Dịu cũng thấy thương nó. “Mày phải biết hận cớ sao thương. Hận nó như hận cái thằng khốn nạn đã gây ra nó. Đáng lẽ nó phải đi tù” – Cô Hai Mướt la lên như vậy. Nghĩ sao mà hận vậy trời, nó ở trên người mình, là da là thịt của mình, thương chớ sao hận.

Dịu hít một hơi dài, tự thấy thân thể mình thơm tho, mùi thơm loang trong không khí thiệt dễ chịu. Dịu bận quần áo, lôi cái túi tiền khi nãy ngồi đếm, chẵn lẻ, lớn nhỏ, phân loại hết thành những cọc mỏng dày khác nhau. Làm thì cực thiệt mà tới đếm tiền nó khỏe gì đâu.

  • Cô Dịu qua nhậu chơi – Tiếng ông hàng xóm gọi
  • Thôi anh, bữa nay em không hứng. Mai đi Bình Dương giao cua sớm rồi.
  • Bữa nay hiền dữ.

Bình thường chắc Dịu đẩy đưa thêm vài câu nữa cho vui. Nhưng bữa nay Dịu biếng. Dịu phơi tóc ngoài hàng ba. Chiếc sẹo trong ngực nhúc nhích. Thôi mà, yên đi, thức dậy chi lúc này không biết, coi vậy chớ tao ơn mày dữ lắm, nếu không có mày, tao đâu có tỉnh.

2. Thương, con gái Dịu nói má ơi ba có bồ rồi. Dịu la con nói cái gì đàng hoàng không nói lại đi nói  mấy cái thứ bậy bạ. Sao mà bậy bạ được. Chỉ có má mới không biết, chỉ có má mới tin ba. Ba cặp với con nhỏ bạn học hồi cấp hai của con kìa. Khùng dữ hôn, Dịu chụm thêm vài thanh củi vô cái cà ràng rầy con, chắc có chuyện chi đó mà sanh ra hiểu lầm, ba mày có hay chọc gẹo mấy bà giá thì có chớ đâu cặp với cái đứa bằng tuổi con mình. Con nói mà má không tin, mai mốt ba dắt nó về chiếm đất, chiếm nhà của má con mình má mới chịu tin phải không? Dịu không rầy con nữa, giả tảng không nghe nói bâng quơ gạo mới, nấu cơm khó quá.

Đêm đó Dịu ngó ra sông, đang mùa nước ròng mà sao thấy sông rộng quá, y như Dịu đang ở giữa cái biển lớn không biết đâu là bến bờ. Chồng Dịu đâu chỉ một lần trăng gió, nói theo kiểu cô Hai Mướt là thằng Mười Hên nó la lết giáp vòng đàn bà giá xóm này rồi sang xóm bên. Nhưng đó là la lết, một kiểu “đĩ miệng” như người ta nói chớ không phải cặp. Cặp nghĩa là dính vô nhau chắc ăn rồi, mà lại là gái trẻ. Không có lần nào Dịu lại lo như lần này. Dịu thấy tức ngực, nghe có cái gì đó đổ nát, rồi nghe cả những tiếng đục khoét trong ngực, cảm được cả những mảnh vỡ trong đó. Dịu nằm đợi sáng. Mảnh trăng khuya như bị ai đó cột treo lên nhìn méo mó.

Chồng về, không dắt theo ai, Dịu mừng. Thương nhìn ba dò xét nhưng không dám ho he. Chuyến này về chồng thương Dịu, làm cho Dịu cái máng hứng nước mưa, chiều chiều ra đổ lú. Mười mấy năm vợ chồng chưa khi nào bình yên thế. Má ơi, trước khi có bão, trời cũng lặng gió. Ba không chơi, không nhậu con lại lo hơn. Sanh cái giống gì đâu mà lì. Ăn nhậu mười mấy năm cũng biết mệt chứ mậy. Với lại đi Bình Dương mần công trình lời không thấy mà thấy thâm thủng tiền nhà, thiên hạ lừa nên mới quý cái nơi chốn mình ở đó. Má nói cho má yên tâm thôi chớ con thì ngờ cái gì đó ở ba lắm. Ơ, mới bây lớn mà con Thương nó ăn nói như nó hiểu cả mấy kiếp đàn ông.

Mười Hên ngọt lạt kêu Dịu đưa 10 cây vàng cho chồng đi Bình Dương làm ăn. Chuyến này trúng chắc. Chồng chỉ đi chuyến này rồi về luôn với Dịu. Dịu không tin đâu, số vàng đó ba má hai bên cho cộng với công tích cóp mấy mươi năm của Dịu, đưa là mất. Biết vậy, nhưng đêm, chồng ôm ngang lưng, vỗ nhè nhẹ, kề tai thì thầm nói thương Dịu thì Dịu đưa.

Trời ơi con đã nói mà má không tin, giờ thì má thấy chưa, ba ở với con nhỏ đó kìa. Thiệt sao? Chuyện ràng ràng ra đó má còn hỏi. Ba biểu làm ăn rồi về mà. Má tin ba sao? Má có đưa tiền bạc gì cho ba không? Có, má đưa 10 cây vàng…

Thương kéo tay Dịu lên xe đò chạy lên Bình Dương. Người không về cùng má con Dịu mà số vàng coi như mất. Dịu đâu có tiếc vàng, Dịu tiếc là tiếc mình ăn ở sao đó không giữ chân nổi ba của Thương. Trong khi Thương túm đầu “con bạn trời đánh’ dám cặp với ba nó thì má nó cũng bị ba nó xáng mấy bạt tai vì dám làm ‘bỉ mặt” chồng. Dịu biểu con thôi bỏ đi. Thương gào khóc má khùng hả má. Ừ, thì má khùng. Vì má khùng nên ba mày mới bỏ. Dịu nói tới đó thì Thương buông tóc “con nhỏ bạn” ôm lấy má. Lên xe về xứ Dịu mới khóc. Tiếng khóc bị nhốt vô cái áo khoác Dịu bưng kín mặt.

3.Cái kênh này có mấy mươi nóc nhà, con gái lớn đèm đẹp bỏ học đi lấy chồng Đài Loan, đàn bà đèm đẹp có chồng rồi cũng bỏ chồng đi lấy Hàn Quốc. Con nhỏ để lại cho ông bà nội, ông bà ngoại nuôi. Dịu còn đẹp, con gái Dịu cũng đẹp, hay hai má con nhờ bà Tư Sương mai mối lấy chồng ngoại. Không phải Dịu ham giàu mà để coi mình tận tụy thủy chung thì chồng ngoại có phụ rẫy không? Đó là Dịu nghĩ vậy, Dịu không có nói ra. Dịu nghĩ tất cả rồi sẽ mất tích trong cuộc đời này không dấu vết. Thủy chung hay phản bội rồi cũng thế. Đau khổ làm chi. Người ta nghĩ hay nói đều dễ nhưng làm được như thế thì khó khăn như tìm đường lên trời.

Dịu đau ở đâu đó khắp người. Cả cơ thể nôn nao như người có bầu. Đêm trông con nước đầy rồi lại vơi, đợi sáng. Thương mang má đi khám bác sĩ nói Dịu bị rối loạn tâm thần kêu nhập viện đi để nặng. Rối loạn tâm thần là cái gì? Gọi gọn là điên hả? Không có đâu. Thương cho má về nếu không má đập đầu hay nhảy lầu chết đó, má về còn lo vuông bọng, bầy heo, cơm nước cho ba má chồng nữa chớ.

Đêm đêm Dịu đi đổ lú, giác đó thì có tôm tép gì mà lục đục cả nhà không ai ngủ nghê gì được. Không đổ lú thì Dịu đi làm chuyện nhà, Dịu dọn cái này, Dịu dẹp cái kia. Ban ngày thì Dịu nói miết, hết chuyện này chuyện nọ, không ai nghe cũng nói. Người ta nói Dịu điên, trời ơi, Dịu đâu có điên, không ngủ được thì Dịu mầm công chuyện mà, mầm hết việc của chừng ấy người trong nhà không cảm ơn Dịu sao lại nói Dịu điên. Dịu đâu có nói nhảm, Dịu muốn nói những chuyện xưa, khi vợ chồng Dịu êm ấm mà ba má chồng không nghe, rồi tới con Thương cũng không muốn nghe nên Dịu nhắc cho Dịu nhớ mà.

Chừng một năm thì chồng Dịu về, lần này chồng Dịu dắt theo “con nhỏ bạn” của Thương. Chồng kêu hồi đó cưới Dịu không có hôn thú nên giờ tuyên bố bỏ là xong. Chồng kêu mẹ con Dịu xách gói đi đi trả vuông bọng nhà cửa cho bên chồng. Ba má chồng làm thinh không cản gì quyết định của con trai. Trước khi Dịu đi, chồng nói, vàng vòng đeo trên người trả hết. Kì vậy chồng, cái này của má Dịu mà. Dịu giữ chặt lấy cọng dây chuyền và đôi bông, chồng Dịu sấn tới xô Dịu, Dịu đẩy ra. Rồi Dịu nghe buốt, con dao gọt trái cây ngập vô da thịt Dịu tới cán.

4. Dịu xoa xoa vết sẹo. Cần phải cảm ơn nó. Nhờ nó mà Dịu tỉnh. Ai đó phụ rẫy thì thôi kệ đi. Có an yên hay khổ hạnh. Có sum vầy hay rã nát thì cũng vậy thôi mà. Còn được sống là phải sống cuộc đời của mình. Cả trái đất này đang chuyển động, chỗ này núi lửa, chỗ kia sóng thần, nơi này cánh đồng xanh ngút ngát, nơi kia biển rộng thanh bình. Cuộc đời của Dịu thì có sá gì. Thật ra sống trên đời không ai may mắn trọn vẹn hạnh phúc được mãi. Dịu buồn chi khi sông vẫn không ngừng chảy dù có lúc đầy lúc vơi. Tóc Dịu đã khô, Dịu nghe trong không khí có mùi thơm…

Dịu sắp lại mấy giỏ cua, mai đi Bình Dương ghé lại Sài Gòn thăm Thương. Đợt đó, tưởng Thương bỏ má đi lấy chồng Đài Loan nhưng không phải, nó lên Sài Gòn học uốn tóc giờ mở được một cái tiệm riêng ở quận 10. Mấy hôm trước nó kể có anh công an phường muốn cưới mà nó sợ giống Dịu. Dịu nói với con đời ai phận đó, đừng có sợ để lở dở về sau…

Thiệt khuya Dịu mới ngủ, tự dưng nghĩ đến chuyện trưa nào Sáu Nghệ cũng đem cơm gởi cho Dịu. Dịu nói Dịu không ăn cơm của ai hết, rảnh Dịu tự lo, mà Sáu Nghệ gởi hoài riết Dịu phải ăn chớ bỏ miết vừa uổng mà sợ tội. Thằng chả thiệt khùng…

Dịu thiu thiu ngủ, sóng dưới sàn nhà nhè nhẹ vỗ như ru…

Nguyễn Thị Việt Hà 

Read Full Post »

Tịnh yên

.

Nguyên Hạ Lê Nguyễn

,

Những biến cố xảy ra trong cuộc đời , nhiều khi người ta không còn muốn nhắc hay gợi nhớ trong những khỏanh khắc bình yên, nhưng trong những lúc trà dư tửu hậu hay một mình chơi vơi giữa không gian tĩnh lặng riêng mình …

Cảm xúc tự do tự tại và một khi nhận biết rằng phải quên đi những chuyện đau buồn là cố làm những việc khác để không còn nghĩ đến những buồn vu vơ , sợ hãi và những hối tiếc tìm về.

Những cảm giác sợ hãi , lo lắng, bất an, khủng khiếp luôn chập chờn trong từng giấc ngủ , hay những buổi sáng tinh khôi một mình bên tách cà phê nóng, lặng thầm trong chỗ ngồi cố hữu của mình…

Chỗ ngồi này, chiếc ly sành thân quen và những giọt đen sóng sánh, những giọt đắng thân quen đã làm nhân chứng cho những nỗi buồn cô đặc lại với những thân quen mỗi thời khắc đi qua,

Một mình trong căn nhà tĩnh lặng và những đồ vật thân quen bất di bất dịch theo năm tháng.cuộc sống của bà già tôi: Đã được định vị theo đơn vị thời gian là những năm tháng của buỗi hòang hôn.

Những buổi sáng tỉnh thức, trễ tràng trong chăn ấm, lòng cứ muốn nằm mãi trong cõi riêng của mình, “‘biết mình tỉnh thức tức là mình còn sống”,

Bước xuống giường bước ra ngòai cõi nhân gian…cõi người , ở đó còn có sự hiện hữu của ta chăng???

Ta bước về phía trước

Có sương sớm

Có ánh ban mai

Có nắng trưa cháy bỏng

Có nắng chiều vàng ươm

Có gió đêm …có cõi riêng

Có thân phận cuộc đời

Có sự hiện diện của mình trong cõi nhân gian…

Những tháng năm qua… thời gian tưởng chùng như vô tận, sống trong những đau buồn ủ rũ, tưởng như không thể nào thóat ra khỏi những dằn vặt, tự trách, ôm trọn những khắc khỏai rối rắm cho riêng mình, tự trách và thống hối….

Cuộc thăng trầm của cuộc đời …đã khiến con người ta … phải dùng lí trí để đối nhân xử thế..

Vượt qua những tình cảm mà “lí trí ” bảo cho con người ta rằng ‘không thể”, và bước chậm giữa cõi nhân gian.

Thời gian cũng phôi pha, mọi rối rắm cũng được mở ra , thóat ra khỏi hiện tại và trở về với “cõi riêng ” của riêng mình, ở đó chỉ có cõi riêng một mình

không kẻ chờ người đợi, tâm trạng lửng lơ bơi giữa bể nước trong xanh, ngất ngưởng ngửa mặt nhìn mảng trời trong xanh êm dịu, mỗi buổi sáng trầm mình giữa hồ bơi với muôn lời huyên náo của tha nhân, ở đó không có sự hiện diện của niềm đau, niềm khắc khỏai, niềm vui và cuộc sống bình an trở về mảnh liệt và vô ưu…đó mới chính là cõi riêng …

Ở không gian mới tìm về với tôi trong buổi hoàng hôn.

Cuộc sống bấy lâu đã không cần bờ vai nương tựa, không cần có bàn tay ai để nắm, không vội vội vàng vàng trở về nhà lo bữa ăn kẻo tối, không hề hãi sợ nỗi cô đơn, không hụt hẩng khi đêm về trở giấc.

sự mạnh mẽ trở về cùng cuộc sống, bất cần đời và không hãi sợ vu vơ.

Cuộc sống mà ở một thời gian đã qua trong quá khứ mọi người rất hãi sợ, nỗi cô đơn khi bóng đêm trở về ..

.Khi tường in vách một bóng đơn côi…

Thì nay cũng chính là những phút “tĩnh lặng huyền bí ” của cuộc sống.

Trong những tháng ngày lăn lộn cùng cơm áo gạo tiền, nỗi lo toan chỉ hướng về công việc và trách nhiệm, phải đem mọi tiện nghi vật chất cho bản thân và cho người thân yêu đang cần sự giúp đỡ của mỗi con người quên bản thân, quên niềm vui, quên hận tủi, quên thân phận …

chỉ làm việc và hòan thành nhiệm vụ phải làm.

Đến thời điểm mọi trách nhiệm đã đủ đầy, một mình trong căn nhà hoang vắng, giật mình tỉnh thức ..

.Chợt rưng rưng nghe vang vọng tiếng còi tàu vào mỗi sáng tinh mơ.

Nỗi cô đơn và nỗi buồn bùng cháy, trong bao nhiêu năm trường xa cách cõi người ta…

lang thang trên thế giới ảo mông và không thực.nhưng ai cũng lấy đó để tiêu hao nỗi buồn và xóa mờ phiền não.

Thế giới Mạng dẫn đưa bao người đến những điều không thật…nhưng niềm cô đơn và sự trống vắng đã dẫn đưa con người đến một sai lầm ” Cho rằng là cõi thật”.

Tất cả chỉ là những ảo tưởng nhưng lắm khi tưởng chừng như “rất thật”…

Âm thầm buồn, rồi lại âm thầm óan hận riêng tư, cũng chỉ lòng ai tan nát mà chỉ những ‘bức tường ảo” thấu cho, Ảo ảo, thực thực như một giấc chiêm bao..

.Tỉnh thức trong bàng hòang tỉnh mộng , mới hay chỉ là “ẢO”.

Mang niềm đau và nỗi cô đơn, qua từng đêm trường hụt hẩng,

Không còn sự lựa chọn nào, trong cái thành phố nhỏ mà bấy lâu tôi đã muốn tách rời,

Qua bao thế kỷ kiếm tìm lợi danh và muốn ôm cả vũ trụ cho riêng mình…

Nhưng thời gian không chờ đợi một ai…Rồi tóc đã nhuốm màu sương khói…Sức khỏe và tuổi thời gian không nhường bước một ai.

Tham vọng của đứa bé nhà quê bên làng quê Ngoại…hàng chiều ngồi trên mấy bậc tam cấp năm xưa…

Ngóng mẹ về chợ từng chiều, lặng thầm mơ ước được ngồi trên ” Chiếc xe Ô tô buýt Đỏ” chạy về hướng thành phố …

Mộng tưởng về một thành phố nhộn nhịp những xe cộ huyên náo…

Rồi một ngày gia đình bé mọn ấy cũng về được thành phố trong mơ ước của đứa trẻ nhà quê năm xưa…

Những mơ ước của mỗi con người không dừng lại nơi nào…và cuộc sống đưa đẩy con người theo thời cuộc và năm tháng trôi xa…

Thiếu nữ tỉnh lẻ ngày nào…vượt qua lũy tre làng, giã từ giò nước mát nhà Ngoại…

Thiếu phụ cần mẫn với hoài bão được một đời đứng trên bục giảng của một ngôi trường rộn rã tiếng ê a,…Đã rời xa trường lớp. bỏ lại đám trò nhỏ dấu yêu…bỏ lại mơ ước từ tấm bé….

Lũy tre làng, thành phố nhỏ thân thương và những người thân còn ở lại quê nhà xa ngái…

Một bước thật xa để bắt đầu cuộc sống nơi xứ xa…cách xa đất nước tôi hơn nửa vòng trái đất…

Lăn lộn một mình cùng đám con thơ dại…Bao nhọc nhằn từ lúc mới định cư cho đến ngày lui về ngơi nghỉ sau hơn ba thập kỷ trôi qua trên mái tóc pha sương tự bao giờ….

Thời gian trôi đi êm êm, những buổi chiều về một mình trời giăng mưa khắp lối, một mình lặng thầm trở về căn nhà thân thuộc.buồn , vui …chỉ còn lại chút bình an cho tâm hồn .

Ngày qua ngày những cánh bướm vàng gãy cánh, những bông hoa tàn rụng theo bóng trăng tà, vẩn vơ trôi như cuộc đời một chiếc thuyền nan trên dòng sông nhỏ.

Những chiều tà nhớ về chiếc thuyền năm nào nơi quê cũ, chiếc thuyền xưa trôi như mảnh trăng non.

không còn bến đợi, không bến nhớ bến thương, bến mộng mị, bến cũ, bến nao…

.Con thuyền đã tiêu hao mục nát, úp trên bến sông xưa,

Chỉ hoang hóa vào buổi hòang hôn tĩnh lặng

Có lẽ thời gian này để bình an trong chỗ của mình …

Hạnh phúc nhất vẫn là sự tĩnh lặng

Từng chiều ruổi rong bên tay lái chậm

Đi giữa hai hàng cây chụm ngọn nơi này

Đến một giáo đường quen thuộc…

Nhìn lại mình và dọn lòng thanh sạch

Cơn mưa chiều nay xóa sạch những oan khiên???

Mong bình yên ở lại

Bình yên ở đâu đây…

Nhuốm nỗi buồn lắt lay,

Lòng vô tình như gió.

Chiều nay chớm heo may…

Chiều nay gió xỏa tóc chờ

Có hay… gió xóa giọt hờ hững rơi

Âm thầm cố níu cơn mơ

Qua cơn sóng cả…Tịnh yên cõi mình

Atlanta( Tháng Bảy 2026)

Nguyên Hạ_ Lê Nguyễn

Read Full Post »

Kẻ bên ngoài

Nguyễn Hoàng Anh Thư

.

Tôi báo cho hắn về việc tôi muốn viết về hắn, hắn cười rồi bảo:” bạn viết gì thế?”. “sẽ viết về bạn như là một kiếp sau của nhà văn Hộ”- một nhân vật điển hình trong truyện Đời Thừa của Nam Cao.

Trưa nay, hắn vừa về tới nhà thì mẹ hắn đã hỏi: “ Mày lại chơi game nữa à? Sao giờ này mới về?’’. Hắn cúi đầu không nói gì và lủi thẳng lên gác. Cả nhà hắn hôm nay đông đủ lắm, ngày nghỉ lễ mà. Mấy anh chị nhà hắn đang rôm rả làm bếp, cả anh rể, chị dâu. Mùi thịt nướng thơm phức. Lũ nhóc thì tíu tít bên đống đồ lắp ghép siêu nhân. Hắn khóa trái cửa phòng và bật loa, to hơn mọi khi, loại nhạc rock pha trộn. Cảm giác sự rệu rã đang bết dính con người hắn lại, như một ly cocktail cho quá nhiều loại rượu nặng mùi. Đầu hắn lúc nào cũng lùng bùng như đang chứa một thứ tạp chất gì đó bên trong. Hắn muốn viết ra giấy. Mỗi lần như vậy thì hai bàn tay hắn đã co cứng. Gương mặt mẹ hắn lại hiện ra, đầy đủ nếp nhăn ở đuôi mắt. Có cả những giọt nước mắt chưa bao giờ chịu rơi xuống mà cứ mãi đọng trên gò má. “ Mày đi học bao nhiêu năm rồi hả, uổng công mẹ mày lầm lũi bán hàng nước này để nuôi mày ăn học”. Hắn lại nhớ những mớ lý thuyết dày hắn đã ngồi nghe và ghi chép ở trường viết văn. Những chùm nem sống bọc trong mảnh ni lông vẫn còn đỏ rói đang treo lủng lẳng trước quán. Hộp kẹo cao su vẫn còn nguyên. Người ta không cần nhai thơm sau khi ăn xong đâu. Hắn đang ngửi thấy mùi lên men của thịt xay nhuyễn. Đủ loại gia vị. Rất nhiều tiêu. Mũi hắn muốn hắt xì. Trời nóng bức, đầu tháng năm, hơn 40 độ.

“Bất hạnh làm sao khi những người hiểu sự thật luôn giữ bí mật để con cháu mình trở thành loài mù khi trời chưa tối” – hắn buộc miệng khi vừa bước chân xuống cầu thang.

“ Mày lại nói gì thế?”- cô chị hỏi.

“ À, vâng, em muốn hỏi ngày mai chị còn ở lại không hay về nhà, hình như mai có pháo hoa, mấy cháu thích xem lắm mà”

“Ờ, tưởng mày lại ca cẩm, để mẹ yên đi, kiếm việc gì làm, suốt ngày loanh quanh mãi thế, lớn cả rồi, à mà này, mày đừng viết gì bậy bạ nữa nhé, hôm bữa tao nghe chú nói lại, mày nên thương mẹ, nhỡ có chuyện gì thì sao”.

Hắn lầm bầm, không nhìn chị, đi thẳng ra bếp, ngốn ngấu món mì trộn cay toét có quá nhiều tương ớt đỏ. Một hồi, hắn chảy nước mắt: “chị nấu gì mà cay thế?”.

*

Con ngõ vắng hơn mọi khi, người ta đổ xô đi chơi lễ. Hắn ngồi thừ ra đấy, không nói gì.

“ Nhà tớ có rượu cá ngựa, chiều mình làm một cuộc cho vui đi, lễ mà bạn”

Hắn ngồi thừ, cặp mắt kính đục mờ dưới mái tóc đã dài luộm thuộm.

“ Cá ngựa à? Nó còn bơi được không? Loài này đẻ tốt đấy, khỏi tội nghiệp như mẹ mình”

Hắn nhớ mang máng về ký ức ngày thơ bé. Những bức ảnh trắng đen cũ kỹ đã làm cho hắn nhớ nhớ những năm tháng ngày xưa. Hắn là một cậu nhóc luôn vui cười bên bố, ngày ấy bố chưa ra chiến trường, bố chưa hy sinh ở biên giới ấy. Hắn đang có cái cảm giác ngập tràn những mùi ôi thiu của những ngày qua, cái cảm giác luôn nghi vấn về một bí mật gì đó mà hắn chưa giải mã được. Những giấc mơ bị tấn công dữ dội của những làn bom đạn ở đâu đấy thật xa, hắn chỉ còn nghe thấy những nhịp đập thình thịch trong lồng ngực. Mọi thứ đều đang chìm trong sự yên lặng. Một sự yên lặng ngột ngạt.

“ Nghĩ gì thế?” – tôi hỏi hắn

“ Tối nay có pháo hoa”, hắn trả lời và không cần nhìn tôi. Đã nhiều lần tôi thấy hắn thừ ra như vậy.

“ Thế bao giờ thì cậu đi làm?”

“ Mồng 3 tháng 5 này”

“ Bạn có thấy pháo hoa đẹp không?’’

“ Ừ, đẹp”

“ Nó sặc sỡ như lông của loài phượng hoàng ấy bạn nhỉ, từng chùm tóe sáng, kìa, chiếc đuôi xòe ra, cả đôi cánh, chúng đang sải rộng rồi tan biến,  tôi có thể ngửi được mùi của canh rau rừng khi nó vừa nổ bung trên bầu trời, tôi còn nếm, nó thiếu vị muối, bạn thấy không, những đôi mắt đờ đẫn, kìa có những bông tuyết nữa cơ đấy, hình như nó ở Lào Cai, bạn có nghe thấy không, tiếng va lập cập những hàm răng của những em bé chân đất đang lội trên đám bùn đỏ lầy lội để đi đến trường, bạn thấy không, kìa, những ngôi trường đang trống hoác, mái của nó đang bay rất nhẹ nhàng, bùm, bùm…rồi yên lặng trên trời, thật đẹp bạn nhỉ, nó có màu xanh lam, thật sáng, chúng  đang nở bung như những hạt cơm ở những quán bao no 5 ngàn, chúng đang bắn vào giấc mơ đẹp của tôi đấy, ở đấy tôi đã gặp bố tôi, bố tôi còn rất trẻ, có lẽ trẻ hơn tôi bây giờ”.

Bên dưới, những tàn pháo rụng lếch thếch, có rất nhiều quả non, chúng nằm la liệt. Về đâu nhỉ. Giờ này mẹ hắn vẫn đang ngồi ở hàng nước, cái quạt phe phẩy bụi đường, những giọt nước mắt đã đặc quánh như viên kim cương đen, không thể gỡ ra được. Bây giờ, vẫn là tháng năm với cái nóng 40 độ.

“ Ta về thôi”

“ Bạn thấy không, chúng như những ngón tay đang xòe rộng ra ấy nhỉ, người ta đang hò reo à, có hoan hô tán thưởng chúng không?, tôi nghĩ, đó là sự va quệt của những thiên thạch nhỏ bé, những tàn thương cũ sẽ đau, đôi khi bạn thấy nó như là cái đuôi của loài thạch sùng bị đứt trên đường mưu sinh, có đau lắm không? có mọc lại không? Hay là chúng sẽ bị chế giễu cho đến chết trước khi cái đuôi mọc lại? nó đang ngoe nguẩy đó bạn, bạn đâu có nghe thấy ai đó đang cầu cứu chiếc đuôi, giá mà chiếc đuôi biết lắng nghe và biết trả lời”

Tôi nghe thấy tiếng muỗi vo ve loạn xạ dưới chân. Có lẽ hắn nói đúng. Có lẽ những con thạch sùng ấy đã chết.

*

Quán café ngoài ngõ xóm luôn vắng khách. Cứ đến chiều, hắn thích thú ngồi ở đây, hắn chẳng nhìn ai ngoài giàn dây leo chằng chịt trên cái giàn được đúc những cột trụ bằng xi măng. Những cái cột xi măng đã xỉn màu rêu hoen.

Chiều nay hắn ngồi thừ ra ở đó với một câu chuyện từ hôm trước.

Tại sao người Việt nghèo hèn?  Những bàn chân nhếch nhác đen thui với những đôi dép tổ ong đã trở thành biểu tượng quen thuộc của đất nước. Những đôi mắt lơ ngơ, những dáng đi xiêu xiêu nghiêng nghiêng ta có thể thấy ở bất cứ nơi nào, thấy nhiều nhất là ở văn phòng, tất thảy đều co ro khúm núm nghiêng nghiêng trước mặt cấp trên, miệng thì xoắn cả lại để chào thưa. Một đất nước mà tăm tre thì thật thừa thải,phải bắt mấy đứa nhóc mua mấy lần trong năm ở trường học, chúng thừa thải như những con số, nợ công hay tham nhũng. Nghèo. Thật là nghèo. Hắn cũng đang rất nghèo. Tại sao vậy? Chỉ có một câu trả lời không thể cãi được: người Việt không muốn chịu trách nhiệm về bất cứ cái gì! Không chịu trách nhiệm thì cuộc đời làm sao sướng hơn được? Chịu trách nhiệm mới là ông chủ – người không thể đùn việc đó cho ai. Còn lẩn trốn như chạch đấy là dạng nô bộc. Hắn thì đang đùn đẩy. Hắn lẫn trốn chính hắn. Hắn không phải là trưởng nam. Hắn lẫn trốn ánh mắt của mẹ hắn. Giá như hắn mù, hắn sẽ không lẫn trốn tất cả. Hắn không thể là một nô tài, một nô tài trung thành với chủ. Hắn đã từng trách “ họ không chịu có cái nhìn thoát ra từ những mái nhà họ xem là đang quá yên ổn, họ dễ hài lòng và không so sánh với thế giới bên ngoài, không liên tưởng về tương lai. Chung quy lại, họ là những con tằm an phận, cứ nhả tơ và chết”- hắn đang chì chiết bản thân thật cay nghiệt.

Hắn quyết định gác bút.

“ Bạn không thể chơi với ai được nữa” – người bạn học cùng lớp viết văn với hắn trả lời.

“ Đúng vậy, các bạn thật giỏi, các bạn viết rất đều, các bạn ra một quyển sách thật là dễ dàng, các bạn cứ viết đầy trên mặt báo, những bài thơ nhả tình, những ngày lễ, những kỷ niệm tưng bừng trên cái xác máu của những người nô bộc, các bạn mời người ta giải trí từng câu chuyện lên giường của các ngôi sao…Những điều ấy giống như hàng mã, người ta tỉ mỉ cắt dán rồi đốt đi. Thật phí giấy! Thật tội nghiệp cho các cây xanh, các người đang hủy hoại môi trường đấy”

*

Sáng nay, 6h30 hắn đã có mặt ở nhà sách. Hắn mặt cái áo sơ mi ca rô màu xanh rất năng động trẻ trung, khác hẳn cái vẻ lầm lì khép kín của hắn hàng ngày. Hắn đang cười với khách hàng. Ngày trôi qua trong cảm giác nóng rát dù ở nhà sách này luôn mát lạnh nhờ những cái máy điều hòa. Hắn vẫn thường nhìn ra cửa kính. Chói chang. Ở góc đường ngõ xóm, mẹ hắn vẫn đang phe phẩy bán hàng.

Hắn ôm từng chồng sách cao ngất.  

Tôi đến, hắn cười. Một sự lột xác để lớn lên- hắn nói với tôi vậy.

Những lời của hắn đã thuộc về quá khứ.

 “Bạn có nhìn hàng vạn cánh tay đang vẫy vẫy chới với trong dòng sông đỏ ngầu kia không?. Rồi những xương cốt này sẽ hóa thạch tất thảy, cả bạn nữa.Tôi không thể thay đổi hoàn cảnh, thay đổi thế giới của mình, bởi hiện thực đã không cho phép tôi lựa chọn điều đó. Dưới đôi mắt của họ, có thể cho tôi là đứa bất tài, ăn bám, nhưng tôi không thể trốn chạy nỗi đau này, hoặc ẩn nó, thu nhỏ hoặc làm mềm mà quấn quanh cái cổ này để trang trí như chiếc khăn ấm áp”- hắn nhếch mép cười gằn trong cuống họng, đôi mắt trống không, vẫn không có ánh chớp nào dưới lớp gương dày. Đó là lý do mà hắn đưa ra để từ chối những  cơn giận dữ từ đại ngàn đang chao liệng trên thóp cánh loài chim ưng. Hắn từng bước đi trong lửa và không ngoái nhìn trở lại để nếm khoái vị đớn đau của nụ cười. Hắn có thể chịu những lời buộc tội, tôi tin, hắn không thể phản bội lại linh hồn mình khi loài chim ưng còn mang theo sứ mệnh: Tự do.

N.H.A.T

Read Full Post »

Có hai người trên mái nhà 

Ái Duy

.

Trời chưa sáng hẳn, bóng tối vẫn còn bao phủ mịt mùng nơi đây. Một quang cảnh kỳ lạ, nghẹt thở, nặng nề bức bối, và đầy hiểm họa.

Đại hồng thủy. Chung quanh mênh mông là nước đen ngòm vẫn đang chảy xiết cuồng nộ, cuốn trôi theo cơ man những thứ trên đường đi. Có cây cối gãy đổ, từng mảng nhà cửa vật dụng bong tróc, xác động vật… chúng quấn vào nhau thành những khối vật thể hung tợn như sẵn sàng nuốt chửng mọi chướng ngại vật. Không còn phân biệt được đâu đã từng là đồng ruộng vườn tược, đâu là nhà cửa đường sá. Chỉ còn trơ lại vài cái mái nhà run rẩy nhô lên, hàng cột điện xiêu vẹo dây nhợ tả tơi, những ngọn cây lẩy bẩy.

Một chiếc ghe cứu hộ nhỏ với vài người trên đó đang tiến vào, thận trọng len lách, ánh đèn pin loang loáng dò dẫm. Không ai biết bên dưới dòng nước đục ngầu đang cuồn cuộn này là gì, có thể là một tấm lưới lan đang vật vờ sẽ cuốn chặt chân vịt, một thanh dầm sắt sẵn sàng xuyên thấu, hoặc cũng có thể là những nạn nhân vô tội của thiên tai.

“A lô a lô. Có ai ở đây không? Bà con ơi, còn ai ở đây không?”. Một người cầm cái loa tay nói to phá tan sự im lặng rờn rợn đang bao trùm.

Ghe cứu hộ đây, bà con ơi…”.

“Chắc họ kịp di tản từ đầu hôm hết rồi”.

“Nghe nói vẫn còn. Có mấy người được cứu thoát lúc đó kêu là nhà còn người, mà ghe hết chỗ nên chờ chuyến sau đó”.

“Chuyến sau nào nữa, từ lúc đó là nước lũ ào ào về ai dám đi ghe vô khúc này cho lật chết cả đám à”.

“Bởi vậy mới nói. Ủa, nhìn kìa, trên cái mái ngói đó đó, khuất sau ngọn tre á…”.

Trời vẫn còn chập choạng, người nọ chỉ người kia nghiêng qua ngó lại.

“A lô a lô, đây là ghe cứu hộ…”.

“Hình như có một người ngồi trên mái phải không?”.

“Đâu, in như là có 2 người ngồi cạnh nhau lận”.

“Họ còn sống không mà sao không thấy lên tiếng?”.

“A lô a lô, ghe cứu hộ tới đây, bà con bình tĩnh”.

“A, đúng là nhà của cái cô ẵm đứa nhỏ mới sinh hôm qua khóc lóc năn nỉ kêu tụi mình quay vô cứu mẹ của cổ phải không?”.

“Chắc vậy rồi, tội quá. May là có hai người ở lại cầm cự cũng đỡ”.

“Có một thôi mà”.

“Mới thấy hai cái bóng người nhô lên ngay mái ngói. Đó đó, họ đang ra hiệu kìa. Họ đang kêu cứu đó, nghe rồi, tới liền”.

Anh nhân viên cứu hộ nhớ lại chuyến ghe cuối cùng lúc đầu hôm ở ngay chỗ này. Khi đó mưa lớn và nước đang lên chưa có dấu hiệu dừng lại, ai nấy cuống cuồng hoảng hốt vì không lường trước được tình huống khẩn cấp lần đầu tiên trong lịch sử như vậy. Các đội cứu hộ đều bị rơi vào tình trạng quá tải, không ra vào kịp tất cả các điểm ngập lụt đang phát tín hiệu cầu cứu để đưa người thoát đi. Điện thoại thì reo như xé lòng và cho đến khi mất sóng, điện cúp thì thảy đều thất thủ. Khi chiếc ghe nhỏ đến khu vực này thì đã đủ người, liên tục chòng chành đe dọa. Lẽ ra họ đã bỏ qua ngôi nhà ấy nhưng trước hoàn cảnh quá sức nghiệt ngã của Lan, sản phụ còn trong thời gian ở cữ với con nhỏ mới sinh thì không đành lòng. Mỗi người phải nín thở đi một chút để cứu thêm một mạng người.

Vậy là chỉ người mẹ trẻ địu con trước ngực xuống ghe trước, với lời hứa sẽ quay lại đón người nhà sau. Ghe lèn chặt người chao đảo như chiếc lá giữa dòng nước dữ, mấy lần bị tắt máy muốn lật úp do chân vịt bị vướng phải vật cản cần có người lặn xuống gỡ. Tới được điểm tập kết thì thảy đều kiệt sức. Không còn phương tiện đi vô lại. Người mẹ trẻ ôm con thơ như hóa điên, cô nói, còn người nhà mình kẹt trong đó.

***

Khi đó khó khăn lắm Tầm mới đẩy được con gái và cháu ngoại mới sinh lên chiếc ghe cứu hộ cuối cùng cặp sát cổng. Nước đã tràn vô nền nhà hơn hai tấc còn ngoài đường ngang mặt sân thì cũng gần cả mét rồi. Trời bắt đầu sập tối.

“Có đi thì đi cả nhà, má không lên ghe thì hai mẹ con con ở lại luôn”, Lan ôm cứng con nhỏ, tay kia níu mẹ mình.

“Ghe đầy lắm rồi mà thấy ngặt quá nên mới liều chở thêm một người. Thêm nữa là chìm ghe chết cả đám ai chịu”.

“Nhanh lên để ghe người ta còn vòng vô lại, còn ai thì đi chuyến sau thôi”.

“Con đi trước đi, mẹ dọn sơ nhà cửa thêm chút, cứ tới nơi ở yên đó mẹ theo ra ngay. Còn không thì tới nhà mấy dì trong phố ở tạm. Con nhỏ nhà tui nó mới sinh chưa đầy tháng, bà con thương tình ngó chừng giùm”. Tầm gỡ tay con gái ra, cúi đầu gởi gắm cho người trên ghe.

“Được rồi, giờ tụi tui ra ngoải xong ổn định rồi vòng vô lại, mà biết đâu chừng giờ đến tối nước rút chớ không lên nữa đâu. Mưa ngớt rồi”.

“Má, má cẩn thận đó, không có dọn gì nữa, kệ đi…”, Lan tức tưởi.

“Biết rồi”, Tầm xua xua tay, chị cố giấu cơn choáng váng đang kéo tới, nhìn theo chiếc ghe đang chầm chậm rời xa dần rồi bì bõm lội vô nhà. “Sao má bỏ ba được”.

Có vẻ cây đèn pin đang phát ra những tia sáng yếu ớt cuối cùng, Tầm tắt luôn. Căn nhà quen thuộc này nhắm mắt chị cũng không nhầm chỗ. Đêm đầu tháng không trăng, le lói ánh sao xa tít qua màn mưa mỏng. Tiếng ghe máy cũng không còn vọng lại nữa. Thinh lặng quá đến cả tiếng côn trùng, tiếng chó sủa mèo kêu cũng không. Chỉ còn lại tiếng nước chảy xiết gập ghềnh như thác đổ.

“Sao em không đi theo tụi nhỏ?”

“Ghe đầy quá rồi anh không thấy sao”.

“Chớ không phải vì còn anh hả?”.

“Giờ muốn tui đi luôn cho biết tay không? Thiệt, nhà cửa đang yên đang lành. Ở đây mấy chục năm rồi có bao giờ nước vô tới nền nhà được đâu trời”.

“Đừng lội dưới nước nữa, thôi kệ bỏ hết lên đây cho khô ráo”.

“Anh thì khỏe rồi, gì cũng bỏ hết”.

Tầm loay hoay kéo cái bàn gỗ chồng lên đi văng, cách mặt nước được chừng nửa mét. Hy vọng nước không lên tới nữa.

“Có vẻ chắc chắn rồi ha, cùng lắm ghe không vô rước được thì đêm nay mình nghỉ tạm trên bàn có sao đâu anh. Có hai người mà sợ gì”.

“Ờ, đêm ngó vậy chớ ngắn lắm. Mấy khi mình có dịp”.

“Câu này nghe quen quen à. Ây da, thẳng được cái lưng rồi. Muốn chợp mắt chút ghê”.

“Đừng ngủ, nằm gối lên tay anh nè, mình nói chuyện đi”.

“À há, ngủ quên có khi lọt xuống nước à. Anh kể chuyện ngày xưa nghe coi”.

“Anh có phải là mối tình đầu của em không?”.

“Nữa, có câu đó hỏi hoài”.

“Vì em là mối tình cuối của anh mà”.

“Rồi sao, bất công hả?”.

“Thì thiệt thòi quá chớ sao, ba chục năm”.

“Gì dữ vậy, 30 năm tình hận luôn?”.

“Thì tính từ hồi mình mới 18 tuổi”.

“Xàm ghê. À mà không biết mẹ con con Lan ra ngoài ổn chưa anh ơi. Điện thoại gì cũng không được chẳng biết sao”.

“Lúc nó đi nước vẫn chưa cao lắm, sẽ an toàn thôi”.

“Ghe cứu hộ nói sẽ quay lại mà sao không thấy chiếc nào nữa hết… chẳng lẽ…”.

“Tối quá họ mất phương hướng em à, gặp nước xoáy nguy hiểm lắm. Chắc mình phải ráng cầm cự tới sáng”.

“Tội nghiệp cháu ngoại mình quá, biết vậy để con Lan ở lại Sài Gòn đẻ đi chớ kêu nó về nhà làm gì. Anh thấy thằng nhỏ có cái mũi với cặp lông mày y hệt anh không. Trời ơi… ui ui nước lên tới mép bàn rồi anh ơi, ướt lưng áo em luôn, làm sao đây”.

Tầm đang nằm co ro trên mặt bàn bật ngồi dậy, tay quờ trúng ngay dòng nước lạnh ngắt đang dâng lên từ từ.

“Đừng sợ”.

javascript:if(typeof(admSspPageRg)!=’undefined’){admSspPageRg.draw(2015037);}else{parent.admSspPageRg.draw(2015037);}

“Nhà đâu còn chỗ nào cao hơn, còn mỗi cái…”.

Tầm chưa dứt lời thì mấy tiếng động lớn nối nhau ầm ầm vang lên từ góc nhà, nước bắn tới tung tóe. Chị lập cập soi đèn pin còn sáng nhờ nhờ tới. Cái tủ áo bị nước xô bật ngửa ra kềnh càng trôi, cái kệ sách lật úp tanh bành. Tủ lạnh, máy giặt sau bếp chắc cũng cùng chung số phận. Áng chừng nước đã tràn vô nhà hơn một mét nên chẳng thứ gì đứng vững.

“Anh ơi cái đi văng này, cái bàn này mà cũng trôi luôn thì mình biết bám vô đâu?”.

“Còn anh đây chi. Qua bên này. Trèo lên đi em, bước tới khung cửa sổ làm điểm tựa rồi chuyển qua. Mình lên được chỗ đó là tạm yên tâm”.

“Chỗ… chỗ nào… Hả? Không, em… không trèo lên đó được…”.

“Được, được mà, nắm chặt tay anh nè, đu qua”.

“Chắc chưa, chớ tuột tay là chết chắc”.

“Yên tâm. Đúng rồi đó, chân đặt lên thanh ngang nè, níu mạnh song cửa nhấc mình lên, cố lên, cố lên em, phải qua đó thôi”.

Tầm vói qua và bị hụt chân, thấy mình bị ngập gần hết thân người trong dòng nước lạnh đen ngòm, chới với chụp được nùi dây điện hay gì đó và ghì chặt lại để khỏi bị trôi rồi rướn lên. Cuối cùng chị cũng thả được người xuống vị trí mới cao hơn ở bên phải cửa sổ sát vách tường, đầu gần chạm trần nhà. Nơi này nếu đứng thẳng lên thì có thể tháo được vài viên ngói để ngoi lên tiếp nếu vẫn còn bị dòng nước lũ truy đuổi.

Tầm bật khóc, “Không có anh em biết làm sao”.

“Không sao cả, xong rồi, em giỏi lắm. Bây giờ mình tháo mấy viên ngói này ra luôn đi em, rủi nước lên nữa thì mình có thể leo hẳn lên mái, may ra có ai nhìn thấy mà tiếp cứu. Gần sáng rồi”.

“Hết đêm nhanh vậy”.

“Ừ, có mỏi thì dựa vô anh chút”.

“Hai người đứng chụm lại ở đây có khi nào bị sập không anh”.

“Ăn thua gì. Mình sắp được cứu rồi. Em có nghe tiếng gì không?”.

“Tiếng máy nổ. Ôi, đúng rồi, có tiếng người nữa kìa”, Tầm nhắm mắt lắng nghe rồi cố rướn người lên để nhìn ra xa.

Đó là lúc chiếc ghe máy của nhóm cứu hộ đang chầm chậm tiến vào, họ phát loa tìm kiếm.

“Leo luôn lên mái đi em, mau ra hiệu cho họ”.

“Sao em lên được?”.

“Được, theo anh, đây, đặt chân vào cây đà này, tay bám vô đây, xong chưa, hai, ba, lên nè”.

Tầm như được một sức mạnh vô hình đẩy mạnh, chị ngoi đầu ra khỏi mái ngói và bò hẳn lên trên, há miệng hít hơi thở dốc. Xa xa giữa mênh mông nước trong ánh sáng nhá nhem có bóng một chiếc ghe đang từ từ tiến lại gần.

“Cứu tôi với, có người, có người ở đây…”, Tầm lạc giọng, bủn rủn, mắt hoa lên, chị đã cố gắng lắm rồi.

***

Người đầu tiên mà Tầm nhìn thấy khi tỉnh lại trong bệnh viện là Lan với vẻ mặt hốc hác lo âu. Chị định thần lại mất mươi giây.

“Má, má thấy trong người sao, trời ơi may mắn quá…”.

“Má có bị gì đâu mà nằm đây vậy. Hai mẹ con sao rồi?”.

“Ổn rồi má. Con ân hận quá, biết vậy hôm qua cứ ôm con ở lại với má… Má bị rối loạn tiền đình nặng đến nỗi ngất xỉu luôn, may mà ghe cứu hộ tới kịp”.

“Ngất xỉu?”.

“Dạ, ngất xỉu ngay trên mái nhà luôn. Hên sao má lên được tới đó chớ không ghe người ta đi ngang không thấy ai là bỏ qua luôn rồi”.

“Nhờ ba con…”, Tầm chợt nín bặt. Sóng lưng chị lạnh toát, cả cơ thể đông cứng. Từng mảnh ký ức rời rã đang dần phục hồi trong khó khăn.

“Hai mẹ con con về nhà dì Tư ngay tối qua, con gởi cháu để quay lại tìm má mà họ không cho vô trong khu vực nhà mình nữa, bắt dừng lại ở phía ngoài lộ hết. Cũng không xuồng ghe nào đi được vì nước chảy xiết quá. Mãi đến sáng sớm nay thì ghe cứu hộ mới đưa má ra. Nhìn má lúc đó thấy sợ lắm, tái nhợt mà kiểu nửa mê nửa tỉnh. Hên là bác sĩ khám nói không sao, chỉ cần nghỉ ngơi thôi”.

“Giờ là chiều rồi sao?”.

“Dạ, má mê man cả ngày luôn đó. À nước rút rồi má, nhanh còn hơn lúc lên”.

“Về nhà mình thôi con”.

***

Hai mẹ con ngậm ngùi đứng trước ngôi nhà hoang tàn sau cơn lũ, không còn nhận ra thứ gì nữa. Thế giới bị chìm dưới ba mét nước lũ cuồng nộ suốt hai ngày hai đêm giờ lộ ra đầy tang thương. Đất dưới chân như bị vò nát, bùn non đặc quánh từ các ngả đường trây lên tường lên mái, lên cây cối vườn tược. Mọi thứ đều bị xô lệch trôi nổi chìm khuất và biến dạng trong bùn đất. Rác rến ngập ngụa dày đặc. Chỉ những ánh mắt thất thần ngao ngán trên khuôn mặt mọi người là giống nhau.

“Dọn không nổi thôi thuê người phụ đi má”, Lan rầu rĩ.

Tầm ậm ừ, chị đi thật nhanh vô nhà, dùng hết sức để kéo cánh cửa chính đang bị bít kín bởi đất cát bùn lầy. Vẻ nôn nóng và lo âu hiện rõ. Lan đi sau nhìn mẹ ngạc nhiên.

“Má tìm gì hay sao mà lật đật vậy?”.

Trong nhà ngổn ngang vật dụng gãy đổ chồng chất, bàn ghế giường tủ tấp vô các góc choáng lối. Tầm vẹt hết các thứ giờ đã thành xà bần để xăm xăm đi tới nơi đó, rưng rưng đứng sững nhìn chỗ đã nâng đỡ cứu mạng trong đêm đen kinh hoàng. Mình đã ở trên đó được thật sao.

Lan nhìn theo tay chỉ của mẹ, một lỗ hổng đủ chui lọt người từ mái ngói rọi thẳng xuống ngay phía trên vị trí đó sáng bừng.

Chỉ là một tấm đan bê tông được đúc chắc chắn gắn liền vào vách ở trên cao nhất của ngôi nhà làm trang thờ. Giữa bao nhiêu thứ bị trôi nổi gãy đổ mà bức di ảnh của cha mình vẫn còn nguyên trên tường không xê xích, vẻ như còn rỡ ràng hơn.

“Má, ba vẫn còn kìa”, Lan reo lên.

Tầm im lặng, chị nhớ rất rõ cái sức mạnh vô hình đã giúp mình tìm lại được sự sống ở giây phút quyết định với một cú rướn lên cao cuối cùng.

Có lẽ, bằng cách nào đó họ vẫn ở bên nhau. 

Read Full Post »

.

NĐK Lê Trọng Nghĩa

.

Cặp voi đá thành Đồ Bàn hiện còn lưu giữ tại Khu di tích Lịch sử Quốc gia Thành Hoàng Đế, xã Nhơn Hậu, thị xã An Nhơn, tỉnh Bình Định trước đây – nay là tỉnh Gia Lai – là một trong những hiện vật đặc biệt của điêu khắc Champa. Hai tượng có niên đại nửa sau thế kỷ XII, được tạc bằng đá sa thạch, kích thước lớn, đặt trong không gian thành cũ. Theo các tư liệu công bố, tượng voi cái cao 176 cm, dài 220 cm, rộng 85 cm; tượng voi đực cao 200 cm, dài 240 cm, rộng 100 cm. Cặp tượng được công nhận là Bảo vật quốc gia theo Quyết định số 41/QĐ-TTg ngày 30/1/2023, trong đợt công nhận bảo vật quốc gia lần thứ 11.

Nhưng với tôi, hai con voi ấy không chỉ là hiện vật để đo đạc, ghi chép hay xếp hạng. Tôi sinh ra và lớn lên ở An Nhơn. Những dấu tích Chăm trong vùng đất này đã đi vào ký ức tôi từ rất sớm: viên gạch cũ, nền tháp, mảnh đá, bờ thành, lớp rêu phủ trên những thứ tưởng như im lặng. Tuổi thơ tôi không gọi chúng là di sản. Tôi chỉ biết đó là những gì còn sót lại của một thời xa, nằm trong cỏ, trong đất, trong nắng, trong bước chân người đi qua.

Cặp voi đá Đồ Bàn cũng đến với tôi từ cái nhìn như thế. Trước khi biết chúng thuộc niên đại nào, cao bao nhiêu, rộng bao nhiêu, tôi đã nhớ dáng đứng của chúng. Một dáng đứng nặng, lặng, như có một chuyển động đã bị giữ lại trong đá. Có những khối đá chỉ nằm trong không gian. Có những khối đá được đặt lên bệ. Nhưng cũng có những khối đá làm ta có cảm giác chúng đã mọc lên từ đất, và nếu thiếu chúng, nơi ấy sẽ trống đi một phần ký ức. Cặp voi đá Đồ Bàn thuộc về loại đó.

Một ký ức đứng trước cửa thành

Thành Đồ Bàn từng là kinh đô của vương quốc Champa trong giai đoạn Vijaya. Về sau, trên nền dấu tích cũ, Nguyễn Nhạc xây dựng kinh đô đầu tiên của vương triều Tây Sơn và đặt tên là Thành Hoàng Đế. Vì vậy, nơi cặp voi đá hiện diện không phải là một không gian trống, mà là một địa tầng văn hóa, nơi nhiều lớp lịch sử chồng lên nhau: Champa, Tây Sơn, triều Nguyễn và đời sống cư dân hôm nay. Các nguồn giới thiệu di tích cũng ghi nhận Thành Hoàng Đế được xây dựng trên cơ sở kinh thành Đồ Bàn của Champa.

Hai con voi không đứng trong bảo tàng. Chúng đứng ngoài trời, trong ánh sáng, trong mưa nắng, trong độ ẩm của đất, trong tiếng người đến rồi đi. Chính không gian ấy làm nên một phần ý nghĩa của chúng. Nếu tách chúng khỏi cửa thành, khỏi nền đất An Nhơn, khỏi những lớp phế tích quanh đó, ta sẽ mất đi cảm giác về một cặp tượng đã thuộc về nơi chốn. Điêu khắc, nhất là tượng tròn ngoài trời, không chỉ là hình khối riêng lẻ. Nó còn là quan hệ giữa khối với đất, với lối đi, với khoảng nhìn và ký ức của cộng đồng.

Một điều làm tôi chú ý ở cặp voi đá Đồ Bàn là cảm giác chúng không được đặt lên cao để tách khỏi mặt đất. Chúng đứng thấp, gần với nền, như thể khối đá đã mọc lên từ chính nơi này. Cảm giác ấy rất quan trọng. Nó làm cho cặp tượng không xa cách, không trở thành những vật thờ bị nâng khỏi đời sống, mà hiện diện như hai sinh thể lớn đang giữ lấy ngưỡng cửa thành.

Nhìn kỹ phần chân tượng và nền đặt tượng, có thể thấy thời gian đã tham gia vào diện mạo hiện nay của hiện vật. Đất, mưa nắng, độ ẩm, lớp rêu, sự bồi lấp hay lún nền đều để lại dấu vết trên cách tượng chạm vào mặt đất. Không dễ kết luận đâu là chủ ý ban đầu của nghệ nhân, đâu là hệ quả của thời gian. Nhưng chính sự nhập nhòe ấy lại làm cho cặp tượng có thêm chiều sâu: thời gian, trong một nghĩa nào đó, đã trở thành một người cùng tham gia vào hình khối.

Tôi muốn nhìn cặp tượng từ kinh nghiệm trực tiếp của người làm điêu khắc: nhìn khối, cảm khối, cảm trọng tâm và tự hỏi vì sao hai con voi ấy vẫn còn sức đứng đến hôm nay. Với điêu khắc, đứng không chỉ là không đổ. Một tượng có thể đứng đúng kỹ thuật nhưng vẫn vô cảm. Ngược lại, có những khối không cần phô diễn nhiều vẫn làm người xem tin rằng nó phải ở đó, như thể chính nơi chốn đã giữ nó lại. Cặp voi đá Đồ Bàn có sức đứng ấy.

Voi cái: khối đá được nghi lễ hóa

Tượng voi cái gây ấn tượng trước hết ở vẻ trang nghiêm. Phần đầu đội vương miện nhiều tầng, hai bên tai có các dải trang trí rủ xuống. Cổ và ngực phủ những chuỗi hạt, hoa văn nổi, trong đó có các mô-típ trang trí quen thuộc của nghệ thuật Champa. Một số mô tả hiện vật cũng ghi nhận các chi tiết trang sức, yếm cổ, mô-típ quả trám và nửa quả trám trên thân voi cái.

Nhìn gần, ta thấy các chi tiết ấy không đơn thuần làm đẹp cho tượng. Chúng làm cho thân voi được nâng lên khỏi đời sống tự nhiên, trở thành một linh vật. Nhưng điều đáng chú ý hơn là trang trí không làm vỡ khối. Đây là chỗ người làm điêu khắc rất dễ nhận ra. Khi một khối lớn bị thêm quá nhiều chi tiết, nó dễ bị vụn, mất lực, mất sự liền mạch. Nhưng ở tượng voi cái, các vòng hạt, dải trang sức, hoa văn không nằm ngoài thân đá như phụ kiện gắn thêm. Chúng hòa vào bề mặt, đi theo nhịp của khối, làm cho khối vừa nặng vừa có nhịp thở.

Tượng voi cái vẫn là một thân thể lớn. Nó không mềm yếu, không trang sức theo nghĩa làm dáng. Khối thân đầy, chân vững, đầu đội vương miện nhưng không mất sức nặng. Vẻ đẹp của nó không phải vẻ đẹp mảnh mai, mà là vẻ đẹp của một sinh thể được nghi lễ hóa. Trong cấu trúc cặp đôi, voi cái không phải phần phụ của voi đực. Nó có thế đứng riêng, vẻ trang nghiêm riêng, sự hiện diện riêng.

Điều này cho thấy nghệ nhân Champa không chỉ khéo trong trang trí. Họ hiểu khối. Họ biết giữ cái toàn thể trước khi đi vào chi tiết. Với điêu khắc, đây là điều rất quan trọng. Chi tiết có thể hấp dẫn mắt nhìn, nhưng chính khối mới giữ linh hồn của tượng. Ở tượng voi cái Đồ Bàn, trang trí làm giàu cho khối, chứ không thay thế khối.

Voi đực: cái động bị giữ trong đá

Nếu tượng voi cái cho ta cảm giác về một khối được trang sức và nghi lễ hóa, thì tượng voi đực lại hiện ra bằng sức mạnh trực tiếp hơn. Đầu lớn, trán nở, tai xòe, thân căng, bụng đầy, bốn chân đặt chắc. Vòi voi buông xuống rồi uốn cong vào trong, gợi cảm giác như đang nắm hoặc nhổ một thân cây. Nhiều mô tả hiện vật cũng nhắc đến chi tiết vòi voi như đang quấn vào cọng sen hoặc nhổ cây, tạo cảm giác tượng ở trong tư thế động.

Tượng voi đực không bước đi thật. Nó cũng không hành động theo cách tả thực. Nhưng toàn thân nó chứa một lực đi. Cái động bị giữ lại trong trạng thái tĩnh. Đó là điều rất khó trong điêu khắc. Làm cho một khối đá đứng yên mà vẫn có sức chuyển động bên trong không phải chuyện của kỹ thuật đơn thuần. Nó đòi hỏi nghệ nhân phải hiểu trục thân, hiểu trọng tâm, hiểu độ nén của bụng, hướng của vòi, thế đặt của chân và sự căng của toàn khối.

Nghệ nhân Champa không tả voi theo lối giải phẫu chi li. Không có sự chăm chút quá mức vào nếp da, cơ bắp hay chuyển động sinh học. Nhưng họ nắm được thần thái căn bản của voi: nặng, chậm, mạnh, bền, có sức đẩy về phía trước. Họ không sao chép bề mặt của voi. Họ rút lấy cái cốt của voi rồi đặt vào đá.

Phần ngà của voi đực hiện đã bị gãy. Ở góc độ bảo tồn, đó là một tổn thương. Nhưng ở cảm nhận thị giác, vết gãy ấy cũng làm cho pho tượng có thêm chiều sâu thời gian. Một pho tượng ngoài trời không thể tránh khỏi mưa nắng, rêu mốc, sứt vỡ, phong hóa. Những dấu vết ấy vừa là nguy cơ, vừa là phần lịch sử của hiện vật. Người làm điêu khắc khi đứng trước một khối đá cũ thường không chỉ nhìn hình dáng ban đầu, mà còn nhìn cả thời gian đã đi qua bề mặt nó.

Hiện nay, tượng voi đực có dấu hiệu nghiêng khá rõ về phía trái khi nhìn chính diện. Sự nghiêng này làm thay đổi cảm giác cân bằng vốn có của khối tượng, khiến thế đứng uy nghi và lực trấn giữ ở góc nhìn chính diện bị suy giảm. Với một tượng tròn kích thước lớn, dáng đứng không chỉ là vấn đề kết cấu; nó là một phần giá trị tạo hình. Khi dáng đứng lệch đi, cách pho tượng hiện diện trước người xem cũng thay đổi.

Theo quan sát thực địa, hiện tượng nghiêng nhiều khả năng liên quan đến sự lún của nền đất sau thời gian dài chịu tác động của mưa nắng. Một tượng đá kích thước lớn không chỉ tồn tại bằng chất liệu đá; nó còn phụ thuộc vào nền đặt tượng, bệ đỡ, khả năng thoát nước và sự ổn định của đất. Chính ở đây, bài học điêu khắc gặp bài học bảo tồn: khối không thể tách khỏi nơi nó đứng.

Một cặp đối thoại

Cặp voi đá Đồ Bàn là một cấu trúc đực – cái. Hai con voi đứng đối nhau qua cửa thành, trước hết gợi chức năng canh giữ, trấn giữ. Nhưng nếu nhìn lâu hơn, ta thấy đó không chỉ là một sự đối xứng. Một bên thiên về sức mạnh trực tiếp của khối. Một bên thiên về vẻ trang nghiêm của trang sức. Một bên gợi lực nén. Một bên gợi sự nghi lễ hóa. Một bên dữ dội hơn. Một bên trầm tĩnh hơn. Chính sự khác biệt ấy làm cho cặp tượng sống.

Trong văn hóa nông nghiệp và trong nhiều hệ tín ngưỡng cổ ở Đông Nam Á, cấu trúc đực – cái thường gợi đến sự sinh sôi, tiếp nối, bền vững. Với cặp voi đá Đồ Bàn, có thể mở ra một cách đọc như vậy, nhưng không cần đẩy nó thành một kết luận đóng kín. Điều chắc hơn là: hai tượng được đặt ở một vị trí có ý nghĩa, nơi cửa thành, nơi người đi qua bước từ ngoài vào trong, từ không gian thường nhật vào một không gian quyền lực và ký ức.

Ở cặp tượng này, giới tính không bị che giấu, nhưng cũng không bị đẩy thành sự phô bày. Những dấu hiệu đực – cái được thể hiện vừa đủ, lặng lẽ trong khối đá. Chính điều đó khiến cặp voi không chỉ là hai linh vật canh giữ cửa thành, mà còn gợi một hình ảnh về sự sống, về sinh sôi và tiếp nối. Tính hiện thực ở đây không nhằm nhấn vào xác thân, mà để khẳng định một nguyên lý sống căn bản: sự tồn tại luôn đi cùng khả năng tiếp nối.

Khoảng trống giữa hai tượng vì thế không đơn thuần là lối đi. Đó là một khoảng ngưỡng. Người bước qua đó, dù có ý thức hay không, cũng đi qua một trường nhìn được tạo bởi hai khối đá. Điêu khắc ở đây không chỉ nằm trong từng tượng riêng lẻ. Nó nằm trong quan hệ giữa hai tượng, trong khoảng cách giữa chúng, trong vị trí của chúng trước cửa thành.

Có lẽ vì vậy mà cặp voi đá Đồ Bàn không chỉ gây ấn tượng bằng kích thước. Chúng gây ấn tượng bằng cách đứng. Chúng không chỉ là hai linh vật được đặt cạnh nhau. Chúng là một cặp đối thoại: giữa đực và cái, giữa sức nặng và trang sức, giữa bảo vệ và sinh sôi, giữa quyền lực và ký ức.

Dáng đứng của ký ức

Trong điêu khắc, đứng không chỉ là vấn đề cơ học. Một khối tượng muốn đứng vững phải có trọng tâm, bệ đỡ, sự phân bố khối lượng hợp lý. Nhưng để đứng lâu trong cảm nhận của người xem, nó cần một điều khác: lý do tinh thần để có mặt.

Sức đứng của cặp voi Đồ Bàn đến từ nhiều yếu tố: khối thân lớn, chân chắc, bệ đá, trọng tâm thấp, độ nén của toàn khối, sự tiết chế chi tiết và vị trí trước cửa thành. Nhưng nếu chỉ nói như vậy vẫn chưa đủ. Sức đứng ấy còn đến từ cảm giác chúng đã thuộc về nơi chốn. Chúng không giống hai vật thể bị đặt vào không gian. Chúng giống hai khối đã bám rễ vào đất.

Người làm điêu khắc hiểu rất rõ chuyện này. Trong xưởng, có khi chỉ xoay một khối gỗ đi một chút, nâng một chân tượng lên một chút, hạ trọng tâm xuống một chút, toàn bộ cảm giác tác phẩm đã thay đổi. Một khối có thể đúng về kết cấu nhưng thiếu sức sống. Một dáng có thể vững nhưng không có hồn. Cái khó không phải chỉ làm cho tượng không ngã, mà làm cho nó có lý do để đứng.

Tôi đã nhiều lần đặt tay lên đá ở Đồ Bàn. Không phải để kiểm tra chất liệu theo nghĩa kỹ thuật, mà để cảm. Người làm điêu khắc thường nghe vật liệu bằng tay. Gỗ có tiếng của thớ. Sắt có tiếng của nhiệt và va đập. Đất có tiếng của mềm và ẩm. Đá có tiếng im lặng sâu hơn. Đá của hai con voi Đồ Bàn không lạnh theo nghĩa một vật đã chết. Nó giữ hơi đất, hơi nắng, hơi mưa, và cả dấu tay của một thời đã khuất.

Từ cảm giác ấy, tôi nghĩ “ký ức Champa” trong cặp tượng không nằm ở một ý niệm xa xôi. Nó nằm ngay trong khối đá, trong dáng đứng, trong chỗ vòi cong, chân đặt, bụng nén, tai xòe, trang sức phủ lên thân voi cái, vết gãy trên voi đực, lớp rêu trên bề mặt, và cả độ nghiêng đang xuất hiện theo thời gian. Ký ức không phải điều chỉ được kể lại bằng văn bản. Có khi ký ức đứng trước mặt ta bằng một khối đá.

Đứng trước cặp voi ấy, tôi nghĩ đến một bài học giản dị của điêu khắc: không phải hình khối nào cũng cần kể chuyện bằng nhiều biểu tượng. Có những khối chỉ cần đứng đúng chỗ, đủ nặng, đủ im lặng, đủ bền bỉ, là đã có thể truyền đi một sức nặng tinh thần. Cặp voi Đồ Bàn thuộc về loại hình khối ấy. Chúng không nói bằng lời, cũng không cần một huyền thoại kèm theo để trở nên sâu sắc. Chúng nói bằng chính sự có mặt của mình.

Bảo tồn một dáng đứng

Việc cặp voi đá Đồ Bàn được công nhận là Bảo vật quốc gia là một sự ghi nhận cần thiết. Nhưng sau danh hiệu, điều quan trọng hơn là đời sống vật chất hằng ngày của hiện vật. Là tượng ngoài trời, cặp voi luôn chịu tác động trực tiếp của thời tiết, độ ẩm, rêu mốc và biến động nền đất.

Hiện trạng tượng voi đực bị nghiêng là điều cần được quan tâm, không chỉ ở phương diện kỹ thuật mà cả ở phương diện thẩm mỹ. Với một tượng tròn kích thước lớn, dáng đứng không đơn thuần là vấn đề kết cấu; nó là một phần giá trị tạo hình. Khi trục đứng thay đổi, cảm giác cân bằng, lực trấn giữ và thần thái của pho tượng cũng đổi khác.

Bề mặt tượng cũng đặt ra một vấn đề bảo tồn khác. Những mảng rêu, vệt ẩm và sắc độ loang trên thân đá không chỉ là dấu vết của thời gian, mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến cách người xem cảm nhận hình khối. Chúng có thể làm đứt quãng sự liền mạch của bề mặt, che khuất hoa văn và làm thay đổi cách ánh sáng đọc trên thân tượng. Với điêu khắc, bề mặt không chỉ là lớp ngoài của vật liệu; đó là nơi hình khối hiện ra và thần thái của pho tượng được tiếp nhận.

Vì vậy, bảo tồn cặp voi đá Đồ Bàn không nên chỉ dừng ở việc xử lý vật liệu theo nghĩa kỹ thuật. Cần quan tâm đồng thời đến nền đặt tượng, bệ đỡ, khả năng thoát nước và tình trạng sinh học trên bề mặt hiện vật. Quan sát định kỳ, đo đạc độ nghiêng, theo dõi mức độ lún và diễn biến phong hóa là những việc cần thiết.

Với cặp voi đá Đồ Bàn, giữ gìn hiện vật cũng là giữ gìn dáng đứng của nó. Bởi dáng đứng ấy không chỉ giúp pho tượng ổn định trong không gian, mà còn giữ lại thần thái và ký ức hình khối của một linh vật Champa.

Kết luận

Cặp voi đá Đồ Bàn là một chứng tích quan trọng của điêu khắc Champa trên đất An Nhơn. Với hình thức tượng tròn kích thước lớn, cấu trúc đực – cái, vị trí ở ngưỡng thành và khả năng hiện diện độc lập trong không gian, cặp tượng cho thấy một trình độ tạo hình giàu nội lực của nghệ nhân Champa.

Tượng voi cái nổi bật bởi khối được trang sức và vẻ trang nghiêm của linh vật. Tượng voi đực nổi bật bởi sức nặng, lực nén và cái động bị giữ lại trong đá. Cả hai không chỉ mô phỏng hình voi, mà làm cho đá mang được thần thái của voi. Đó là điều quan trọng của điêu khắc: không kể hết, không tả hết, nhưng giữ được cái cốt lõi.

Với tôi, cặp voi đá Đồ Bàn còn là một bài học riêng. Bài học ấy không chỉ nằm trong lịch sử mỹ thuật, mà trong kinh nghiệm làm nghề: khối phải có trọng tâm, dáng phải có lý do, vật liệu phải được lắng nghe. Một tác phẩm điêu khắc muốn tồn tại lâu dài không chỉ cần kỹ thuật, mà cần một sức đứng tinh thần.

Hai con voi Đồ Bàn vẫn ở đó. Một đực, một cái. Một cặp linh vật. Một cặp chứng nhân. Chúng đứng trước thành cũ như đứng trước thời gian. Và trong sự im lặng ấy, chúng tiếp tục nhắc ta về một vương triều đã xa, một nền mỹ thuật còn để lại dấu sâu trong đá, và một vùng đất nơi ký ức Champa vẫn chưa hoàn toàn rời khỏi mặt đất.

Read Full Post »

Ông Tổ nghề

.Hải Hạc

.

Đám đông đã chia thành hai phe và tranh cãi rất quyết liệt. Cuộc tranh cãi có khi đổ máu đã kéo dài suốt 40 năm. Sự tranh cãi ấy bắt đầu từ những thứ tài sản cướp được của những người chạy trốn. Đôi lúc, qua những khe cửa rất nhỏ từ xa, có những ánh mắt nhìn về phía họ mà sợ hãi. “Lạy trời, lạy thánh, cho chúng ôm hết về mà im tiếng ngay đi”. Đó là bọn đĩ điếm và quân ăn cướp. Chúng đang giành giật nhau cái bức tượng màu trắng bạch kia là ông Tổ nghề của chúng. Có ông, chúng mới mang lại cái may mắn làm nghề được. Cuộc tranh cãi không ai nhường nhịn ai, nhưng đã đến lúc phải khánh thành bức tượng cho đúng ngày lễ trọng đại của dân chúng. Vậy nên về sau, chúng đều tôn xưng cụ Tổ là Tổ chung của cả hai nghề.

Dù sao thì điếm và ăn trộm cũng là đồng minh của nhau. Cụ Tổ sẽ bảo kê cho chúng cả. Ngày xưa, cụ đã phò trợ con cháu khai mỏ để đúc tiền, nấu nước biển làm muối đều có lợi chung cho thiên hạ. Cụ đã lập ra rất nhiều nhà thổ để chứa nhan sắc để dành đấy mà chờ lấy lãi từ sự ban ân sủng của bọn vua quan hay thương buôn. Chúng tụ họp lại mua vui thì chúng được lãi nhiều. Còn bọn người nhan sắc ấy vừa có tiền lại vừa nộp thuế làm lợi cho ngân khố chung. Còn những kẻ trộm thì dùng những bàn tay thần kỳ để khoắn sạch ngân khố ấy một cách nhanh và gọn, không để lại dấu vết. Chúng lập ra thật nhiều hội thảo để bán mua để được thật nhiều tiền thuế vào ngân khố chung. Cứ thế việc bán mua diễn ra rất sôi động, đủ các mặt hàng không sót một thứ gì: phân trẻ con, son phấn, nữ trang, vàng bạc, ngoại tệ, đất đai, huân chương huy chương, bằng cấp, và cả những chiếc bằng vàng đến ghế đã gãy. Chúng còn bày ra những phiên chợ bán cả nội tạng người sống. Chung quy là những đồng tiền ấy đã quay từng vòng tròn và rơi dần dần trong túi của bọn chúng cả, như trò xay nghiền bột ở cái cối đá. Như vậy, cụ Tổ đã mang lại nhiều phúc lành cho chúng lắm.

Bức tượng đã hoàn thiện những khâu cuối cùng khi đã tô son môi và sơn xong bộ móng tay màu đỏ choét. Sáng hôm ấy, chúng móc ông cụ vào một cái cẩu rồi đặt trên một chiếc thùng xe tải lớn. “Ông quá nặng, quả là hết sức nặng”, đám đông trầm trồ. Ông được chở đến đặt trên chiếc bệ ở một công viên rất rộng lớn. Ông đứng đấy, nét mặt rất uy nghiêm, theo cái nhìn rất uy nghiêm rất riêng của bọn chúng. Chúng không ngớt tấm tắc khen và vuốt ve:

“ Nhìn cụ Tổ như thần Ác, rất đẹp”

“ Nhìn như đao phủ chứ, thế này mới đạt chuẩn”

“ Như thần Bạch Mi ấy nhỉ”

“ Cụ tập Gym thật là siêng năng, bắp tay kìa, cứ cuồn cuộn”

Cứ đến mồng một, ngày rằm thì bọn gái điếm thì đều lấy khăn tay lau mồ hôi lau qua mặt cụ Tổ một lượt. Rằng như vậy thì khách sẽ lưu luyến lắm. Còn bọn trộm thì thắp hương khấn vái vào những kỳ thi lên cấp. Cứ đến mỗi kỳ, chúng phải thi thố thể hiện đẳng cấp của mình. Chúng được huấn luyện ngón nghề rất công phu: hành thích (ám sát), hành tẩu (bỏ chạy), hành ẩn (ẩn trốn), hành quy (hóa thân) và hành phục (nhập vai). Luật lệ của bọn chúng rất nghiêm ngặt và phức tạp: chỉ được truyền nghề cho con cháu ruột và dâu rể trong ngày mồng một và ngày rằm. Trong lần ấy, chúng được uống tiết gà sống và theo chân sư phụ trong ngày đầu tiên. Các môn sinh phải thực hiện thành công 99 vụ trộm trót lọt thì sẽ đạt cấp “ Phong” lên một chức khác cao hơn: cấp “Hỏa”. Đạt cấp “Hỏa” xem như gã học trò được giữ chức “trợ lý ăn trộm” và có quyền lập bàn thờ tổ và nhận đệ tử. Rồi cứ thế chúng thi nhau tập luyện để đạt các cấp cao hơn: Sơn, Thủy, Thổ, Mộc. Kẻ nào kém cỏi thì bị đánh rớt cho làm ăn mày nên chúng cố tìm mọi cách để thoát thân kể cả độn thổ hay bán rẻ người thân của chúng. Tháng tư năm nay trời nắng nóng rất sớm, cảnh buôn bán vẫn rất tấp nập. Những gương mặt nhan sắc được trát phấn thật dày đon đả chào thưa. Mồ hôi chảy nhễ nhại, những khuôn mặt phấn loang lổ màu trắng đen. Mùi nước hoa, mùi người, mùi mồ hôi…quyện vào nhau làm con người ta phấn khích dữ lắm. Người ta tổ chức cả lễ diễu hành rầm rộ ngoài phố với những chiếc xe rác mang cái đầu voi làm bằng giấy bồi được phủ lên những miếng vải màu mè đỏ xanh vàng rất rực rỡ. Người ta tổ chức rước kiệu những nhan sắc của nghề điếm. Hai cô gái mặt hoa được điểm trang thật kỹ lưỡng ngồi trên những chiếc xe ấy và đi giữa phố, chúng còn được che cả lọng vàng được cắt dán tỉ mỉ của những tay hàng mã lành nghề. Ngập tiếng tung hô. Năm nay chúng ăn mừng thật lớn. Những gương mặt gân guốc với những ánh mắt như lưỡi lê cứ ngước lên trên. Súng và gươm đao phủ khắp lối ngõ. Bọn kẻ trộm với đầy đủ sắc phong được ngồi chễm chệ ở hàng ghế phía trên. Chúng tụ hội về đây rất đông. Chúng bắt tay nhau, ôm hôn thắm thiết trước ống kính truyền hình. Tình cảm hay đang dò xét ánh mắt của nhau mà tính nước giành giật những cái ghế của cụ Tổ.

Bên dưới, đám đệ tử đang duyệt binh, chúng đi hai bước thụt lùi ba bước rất điệu nghệ. Lũ ăn mày đang lếch thếch đứng hai bên đường nhìn chúng rất thán phục.

Có rất nhiều sư phụ đã đến dự, ngực đeo đầy huân chương. Họ được ngồi ở bục bên trên dành cho những người từng mang chức sắc. Họ đã từng đã truyền nghề cho chúng nay đã giải nghệ vì tuổi gà sức yếu nhìn lũ trâu ăn phè phỡn mà ứa cả ruột gan. Chúng không hề biết chia chát mà còn vơ vét đến nỗi các cụ không có những lộc rơi lộc vãi nào cả.

Bên dưới, đám dân đen hò reo ủng hộ rất nhiệt tình.

Trưa, tắt nghẽn đường. Mọi thứ ùn ùn. Đói bụng. Chúng đạp lên nhau tìm đường về nhà.

Tối khuya, đám hậu duệ của chúng phóng xe bạt mạng, hoặc rung lắc trong những cái loa vặn to hết cỡ, hoặc chém nhau. Chúng đang ngáo đá.

Hàng ngày, hàng tuần, chúng lại rèn luyện và thi lên cấp. Những cuộc mua bán. Những lễ lạt. Những bức tượng. Những cái cổng chào. Những chiếc ghế. Những chiếc huân chương. Những con số. Những giải thưởng. Hoa hòe, lủng lẳng và cũng đầy phản trắc.

Bọn gái điếm lần lượt mặc vào và cởi ra những bộ váy áo liên tục trong ngày.

Bọn kẻ trộm lần lượt được sắc phong và đánh rớt. Lũ ăn mày kêu la đầy đường.

Bức tượng của cụ Tổ vẫn sừng sững vậy. Nghiêm trang. Vẫn đôi môi và bộ móng tay đỏ choét. Cụ càng ngày càng bị béo phì ra bởi con cháu cứ ép cụ phải ăn lộc liên tục. Cụ sắp đạt chuẩn của kỷ lục ghi nét thế giới.

Chúng rất tự hào. Chúng đúc tượng cụ có mặt khắp mọi nơi, trong nhà ngoài ngỏ. Thỉnh thoảng chúng lại sờ lên đầu cụ và khề khà: “ Cụ được lắm, chúng con cảm ơn công lao to lớn của cụ”.

Hải Hạc

Read Full Post »

Vực ở phố

.

Nguyễn Trí.

.

Thức là một thứ rất thiệt ở hẻm sáu mốt.

Nói là hẻm nhưng bề thế lắm. Sau lên hàng khu phố hẳn hoi. Bốn hướng dân số thuộc loại khủng. Phòng trọ dăm bảy dãy. Tạm trú Nam Trung Bắc, cả Tây Nguyên đều có mặt. Đủ thứ nghề, từ hủ tíu gõ, hột vịt lộn, chưng gai giò, ba bánh đạp, có cả loại…liều phận mình bán nguyệt buôn hoa.

Tất cả đều tự xếp mình dưới trướng của Thức.

Giang hồ nào cũng có cái đệm kèm theo như Tám Thẹo, Bốn Bù Loong, Sáu Vũ Bảo… Thức thì không, trụi lủi. Nhưng anh chị em nhà Thức lại chúa ăn theo. Bụi đời, tạm trú cả thường trú làm ơn đừng đụng chạm tới Thủy Thức, Thưởng Thức, Thọ Thức nếu muốn làm ăn nuôi vợ nuôi con.

Muốn an lành phải biết. Biết làm sao? Thằng Hải chồng con Ánh Loan miền tây lên. Chạy Honda ôm, không biết luật đóng hụi chết, đã bị đòn còn bị cấm hành nghề, con vợ có tí nhan sắc mang ra làm kế mỹ nhân mới được vô biên chế mà chạy. Ghê ta? Hơn cả ghê, gớm lắm. Xong cái án năm năm tù về tội mua bán tàng trữ ma túy và cầm đầu đâm chém giành lảnh địa, vừa về đến nhà Thức ra một đòn là cả hẻm tâm phục khẩu phục liền. Đòn gì? Con Thủy – chị Thức – mua bán nhà giải tỏa lấy tôn, sắt, xà bần bị cạnh tranh bởi một đầu nậu khác. Nghe nói có người ăn hiếp bà chị thân yêu. Thức phê một mũi ma túy, na con rồng xăm ở trong tù, cái đầu ở ngực, đuôi vắt xuống tận chân cùng cái mặt cô hồn mò xuống chỗ bán mua. Kẻ cạnh tranh không biết sợ con rồng hay sợ thành tích ở tù bỏ của chạy lấy người ngay lập tức, bọn cò con ăn theo cũng rút lui có trật tự.

Sự biết điều được tính bằng giấy bạc. Không một nghề nào trong hẽm không đóng hụi chết. Ba bánh đóng tuần, Honda ôm đóng ngày. Nhiều ít tùy vào thu nhập, không luận ai, tất nhiên chừa dân thường trú. Vậy mấy đứa bán phấn buôn hương đóng cái gì?

Đóng người. Thức muốn người đẹp nào là má mì phải chiều. Thôi kệ đi – mấy má nói với gà – Chiều nó đi em, với lại nó xì ke ôm ấp cho vui thôi, chả có gì đâu. Ma mì nói để an ủi chớ gà nào qua tay Thức mà không hãi. Đừng nghĩ xì ke không nghĩ đến khoản đó. Chỉ mấy thằng thiếu thuốc mới lo kiếm thuốc, còn Thức là dân mua bán, trong tay luôn đủ và đầy. Gái vào tay nó đâu bình thường như khách tìm hoa. Phê vô Thức hành hạ thế nầy thế nọ như thú vật… Ma mì cũng biết, nhưng làm sao?

Tạm trú mong Thức bị hốt cốt, nếu cần chết luôn đi cho rồi. Làm ăn khó khăn, tiền nhà, tiền điện nước thêm cái triều cống uất không chịu được. Mong vậy thôi, chứ Thức là con quỷ, tù tội về nó hóa trùm Lu-xi-phe. Buổi sáng Thức nhâm nhi cà phê quán cóc, con nghiện đến giao tiền, rồi tự động đến gốc cây nầy, cục gạch kia lấy hàng. Công an cũng có truy quét, nhưng đành chịu. Bắt được vài thằng dỡ gạch lấy hàng, chưa kịp thu nó đã quăng xuống cống phi tang, đâu có tang vật để truy… Ai dám đứng ra tố cáo Thức mua bán hoặc thu hụi chết? Bằng chứng đâu? Thời nào cũng phải nhân chứng vật chứng, đâu phải ưng sao nói vậy. Có Tề Thiên cũng bó tay.

– Chuyện của Ánh Loan vợ Thằng Hải mới tội nghiệp.

– Tội nghiệp khỉ mẹ gì, con nhỏ đó ăn theo thằng Thức cũng làm trời làm đất, nói thiệt với ông, gái miền tây….

– Nè, đừng có quơ đũa cả nắm, dân miền tây nghe được họ lột da đầu mày liền. Dân nào mà không có người nầy người nọ. Ở đâu cũng có anh hùng. Ở đâu cũng có thằng khùng thằng điên. Ai dám nói Sài Gòn, Huế, Hà Nội không có trời ơi đất hỡi, trong chùa còn có Sư Hổ Mang nói chi đời…

– Tui vui miệng nói vậy thôi, ông làm gì dữ vậy, tui xin lỗi được chưa?

– Đâu có được, nói phải uốn lưỡi, phải thông qua bộ não chớ. Tao là dân xứ Thần Kinh nè, nghe câu huế mộng, huế mơ ai ngờ huế… cũng tự ái, nhưng nghĩ lại, cũng có dăm ba anh lợi dụng giọng Huế ngọt ngào. thành mang tiếng. Thiệt tình mà nói em gái miền tây sông nước mười em đẹp hết chín rưởi, bọn đứng đường cứ dạ em ở Bến Tre, Đồng Tháp, Cần Thơ mà khoe thành miền Tây mang tiếng, mày hiểu chưa?

– Xin lỗi lần nữa được hông? Tui xin phạt một li…. Khà….Rồi tới ông… Tiếp vụ Ánh Loan đi

– Khà…. Con nhỏ đẹp ác liệt luôn. Túm lại cỡ người mẫu thời trang phải ước ao có cái bo-đỳ như nó, gương mặt thì tầm cở á hậu. Tao đi đó đi đây gặp người đẹp không ít, nhưng gặp Ánh Loan là mộng mơ, mơ mộng liền…

– Kha kha kha… Ông tiếu lâm thiệt. mộng mơ gì ở đây ông?

– Thấy cái đẹp mình thấy đời đẹp hơn, hiểu hông?

– Hiểu, hiểu. Người đẹp là một kì quan, đúng hông?

– Ok. Ánh Loan đẹp nhưng lấy trúng một thằng chồng không biết trân trọng. Cứ rượu vô là…

– Mấy tay miền Tây rượu dữ lắm ông ơi….

– Nữa, lại miền Tây. Tao miền Trung, mày Ban Mê Thuột không đang rượu là gì? Nói chung bọn đàn ông mình, mười thằng rượu hết chín, còn một bị đau bao tử. Miền Tây có uống nhiều hơn một tí, nhưng dân sông nước thôi, còn ở phố họ cũng chừng mực lắm. Mày quơ cả nắm vô, lọt tai họ lột da đầu nữa à…

– Ông hở cái đòi lột da đầu, rồi tiếp đi.

Thằng Hải không hiểu sao bị Thằng Thức ghét, không cho chạy ôm. Nó biểu vợ qua năn nỉ hộ. Thăng du côn Thức, thấy nhan sắc thích quá, đòi con nhỏ lên giường. Nó nghĩ Ánh Loan cũng như mấy con móng đỏ, muốn là được nên sàm sở, ai ngờ bị phản ứng kịch liệt. Con nhà đàng hoàng, lại có chồng, ai lại để cho đàn ông động tay động chân, nó bạt tai đàn anh, chạy về trọ bù lu bù loa với chồng. Biết thằng chồng nói sao không?

– Sao?

– Đù má…Có mất miếng thịt nào mà mày làm dữ vậy, mày đánh nó là tao biến khỏi thành phố này luôn. Đồ con ngu.

Vậy mà Thức không làm gì cả, con nới tay cho Hải. Thằng đàn ông nào cũng có một chổ đâm đầu vô để chết, là gì biết không? Là nhan sắc, là tình yêu. Thức say đắm Ánh Loan. Hải vừa ra khỏi nhà, Thức đã đến. Trước Ánh Loan, Thức hóa thành con mèo tội nghiệp. Nó vung tiền ra giúp đỡ người đẹp…nỉ non, òn ỉ…Trong khi đó thằng chồng chỉ biết tiền, bỏ bê cô vợ trẻ. Có bữa ngà ngà hơi men, bạt tai vợ rồi đi kiếm của lạ… Ánh Loan thút thít khóc đã có Thức săn sóc vỗ về, mày hiểu hông?

– Hiểu.

– Hiểu sao?

– Đường mật…. Mưa dầm thấm lâu…

– I như rằng. Cuối cùng Ánh Loan lọt tay du côn Thức

– Thằng Hải biết không?

– Cả cái hẽm sáu mốt ai cũng biết, chỉ mình nó không biết.

– Lạ vậy?

– Lạ cái đầu mày, nó làm như không biết.

– Nó không yêu vợ nó à?

– Đàn ông có nhiều tay rất lạ. Có thằng vì tiền đem vợ mình dâng cho kẻ khác.Tao có quen một thằng đich thân đưa vợ đến vũ trường làm vũ nữ. Đêm nào nàng ” nhảy sô” nó chạy xe về một mình.

Hải mặc kệ vợ và Thức thành một cặp. Ánh Loan từ một chân chất hiền lành hóa khô cằn đá sỏi. Ngày cặp kè với người tình, đêm về ngủ với chồng, có đêm ngủ luôn với Thức. Từ đá sỏi cô gái dần sắt và máu, cũng lạnh lẽo với đời. Ở quê lên cô xem việc đóng hụi chết là độc ác tàn nhẫn, khi thay mặt Thức thu tiền cô lại thấy là điều tất nhiên.

– Vậy thôi. Ăn cắp quen tay ngủ ngày quen mắt …. Bộ trấn lột vậy mà chính quyền không trị hả ông?

– Từ từ – dzô đi – Tao làm cái coi, mày cầm li lâu quá… khà…. Sau nầy có thằng Thuận dưới Đồng Nai lên chạy ba bánh đạp.Nó cũng chung theo lệ…hẽm. Nhưng tuần đó con Loan đòi thêm, thằng Thuận không chịu, vậy là thằng Thức đập cho một trận. Tuyên bó cấm hành nghề. Thuận cũng chúa lì đòn, nó cứ chạy…. Thằng Thức thấy lệnh mình không linh ngang nhiên tịch thu xe…

– Mẹ ơi, cha chú dữ a. Đâu coi pháp luật ra gì.

– Thì vậy, Thằng thuận điên lên phát đơn kiện Thức về tội đánh người vô duyên cớ, ăn cướp tài sản công dân… Chụp ngay cơ hội, Công An phường lôi thằng Thức lên tạm giam ba ngày…

– Ba ngày mùi mẽ gì.

– Thằng Thức nghiện nặng, nhốt ba ngày nó vật vã như con dòi. Công An bài trừ ma túy lập hồ sơ chờ đưa đi cai nghiện cưỡng bức…Sau đó thả nó về.

– Rồi sao?

– Về nhà, nó độp một mũi, bị sốc đi luôn…

– Chuyên nghiệp mà cũng bị sốc à?

– Biết sao không? Bon giao hàng ma mảnh lắm. Ánh Loan ở nhà phân hàng bán lẽ. Ngày đầu nó còn giao thứ thiệt, biết Thức bị tó nó trộn ba cái bá láp vô… Thèm quá Thằng thức đâu còn lí trí mà luận ra…

– Rồi sao?

– Công An bắt đầy đủ tang vật. Ánh Loan bị đưa đi trại cai nghiện hăm bốn tháng….

Read Full Post »

Hồi Ức

.Nguyên Hạ Lê Nguyễn

.

Ngày xưa ấy…cũng trên sân ga này, đứa bé nhà quê: là tôi ngày ấy.

Tôi đã từng đón đưa những người thân về những chuyến đi xa…

Hồi ức cũ : luôn là nỗi nhớ trong lòng mỗi người, khi mỗi lẫn gợi nhớ , cho ta một

cảm xúc lâng lâng khi mỗi lần nhắc đến.

Cảm xúc luôn dâng tràn trong trí óc già nua của tôi bây giờ…ẩn mờ trong lớp bụi thời gian về quãng thời gian thật xa về thành phố cũ.

Thành phố Qui Nhơn, nơi ghi dấu chân tôi của những ngày thơ ấu và nhìn tôi lớn lên ở tuổi thanh xuân….

Biển và sân ga của thành phố quê hương tôi, luôn là nơi chốn ghi dấu bao kỷ niệm , hành trang mang theo suốt một đời xuôi ngược, mỗi khi đưa tâm tư về những ngày tháng cũ, ngậm ngùi , nhớ thương khôn nguôi.

Những ngày tuổi nhỏ được theo mẹ đón đưa những người bà con tận

phương xa về thăm nhà vào những ngày giỗ lớn trong họ tộc, hay những

đám cưới gả trong họ hàng. tôi luôn theo chân mẹ tham gia….và cũng

từng đỏ hoe đôi mắt khi mọi người nói câu giã biệt…Đứa bé trong tôi

ngày ấy cũng biết khóc theo khi thấy cảnh tạ từ…

Niềm vui hớn hở lúc chờ dưới sân ga , Tiếng còi tàu và tiếng ầm vang nghiến vào đường rây khi con tàu ghé vào sân ga…vẫn như vang vọng đâu đây.

Cái cảm giác tươi vui của đứa bé chạy theo mọi người hóng chuyện, hầu như không mấy kẻ quan tâm đến đứa bé đi theo, bé mọn và là một vai phụ nhỏ mọn…

Góp vài nụ cười cùng mọi người…liếc mắt nhìn những quà cáp của người về từ

xa…và chờ mong một chút quà được phân chia của người mới đến.

Niềm vui thật bé nhỏ nhưng đượm nỗi hân hoan của một lần

đón đưa…hay tiễn biệt.

Một chút vui của những ngày bé dại…

.Những đón đưa …và tiếng hú của những con tàu luôn gợi nhớ

trong tôi về những ngày xa xưa ấy.

+++

Cũng tại sân ga này của những ngày bắt đầu tuổi mới lớn, cùng bạn

bè rời thành phố đi ứng thí ở những trường xa nhà….

Mẹ tôi cũng đưa

tôi ra sân ga, với những bịn rịn và những dặn dò khi đưa tiễn, dù cũng

chỉ năm ba ngày.

Cũng chỉ là một lần xa nhà ngắn ngày nhưng sao mắt mẹ và mắt tôi

vẫn đượm buồn và khi con tàu bắt đầu hú lên những tiếng còi giục

giã…tôi vẫn nhìn thấy mắt mẹ đỏ hoe, mắt tôi đượm buồn cuống quít.

Rồi năm tháng đi qua…sân ga và những con tàu luôn là nỗi nhớ

dậy lên trong suốt cuộc đời tôi của những lần trở về thăm nhà…Khi

tôi trưởng thành và đi lấy chồng xa….niềm nhớ nhung mong đợi trong

tôi lớn dần theo năm tháng.

Vẫn nhớ hoài những lần đưa con về nhà thăm mẹ vào những ngày cuối

năm…

Sân ga luôn là nỗi háo hức, một sự mong chờ dõi mắt, khi con tàu

giảm tốc độ khi tiến vào sân ga…nỗi vui mừng òa vỡ trong tôi, qua

mắt nhìn dò kiếm những người thân…cố chen nhau ra khỏi toa tàu …và

được ôm mẹ ngọt ngào trong vòng tay ấm …

Mẹ ơi , con đã trở về….

Kia rồi, mẹ tôi, chị tôi, em tôi, và những đứa cháu nhỏ …hình

ảnh của tôi ngày xưa…hình ảnh gợi nhớ một thời bé dại…luôn là sự

háo hức trong tôi trong những lần trở về thăm mái nhà xưa mà tôi luôn

nhớ về trong suốt cuộc đời xuôi ngược, tháng năm trôi trong sự xa cách

mỏi mòn nỗi nhớ nhà.

++++

Bây giờ…những lần trở về thăm nhà của tôi không tính bằng đơn

vị tháng của mỗi năm mà là từng bao nhiêu năm của từng thập kỷ.

Từ lúc mẹ tôi lên chuyến tàu đêm rời thành phố Quy nhơn vào

Saigon tiễn gia đình tôi lên sân bay quốc tế TSN….đông đúc những

người đưa tiễn , với quần là áo lượt. và hoạt náo những thanh âm, lần

ấy tôi đã đi một chuyến thật xa…hết nửa vòng trái đất.

.Buổi tiễn đưa lớn nhất trong cuộc đời mà tôi còn nhớ mãi…thay

đổi cả vận số một đời tôi…

Đứa bé nhà quê theo mẹ trên sân ga ngàycũ

Thiếu nữ tỉnh lẻ ngày nào dắt díu đám con thơ về thăm mẹ vào

những ngày giáp tết…

.Một người già vọng nhớ quê xưa , một lữ khách tha phương cầu thực …nay trở lại

nhà…trở lại với quê hương ….

Một nỗi buồn thao thiết, khi bỗng dưng nghe mặn ở vị giác, vì biết lần trở lại mái nhà xưa tôi không còn nhìn thấy dáng mẹ già dưới sân ga cũ.

+++

Ngày ấy… mẹ tôi đáp chuyến tàu nhanh vào Saigon đưa tiễn chúng

tôi rời đất nước ra đi, nhưng … lần ấy mẹ tôi lại không ra sân bay

đưa tiễn chúng tôi, người chỉ vào với chúng tôi trước một tuần, nấu

cho chúng tôi những món ăn ngon mà các con và tôi ưa thích, chuẩn bị

vật dụng và vài món cho các con tôi mang theo bằng tất cả tấm lòng của

mẹ…

Rồi mẹ tôi nấp sau cánh cửa lúc cả nhà tôi lên xe.

Trên sân bay với đông nghịt những người đưa tiễn, nhưng tôi vẫn

thấy thiêu thiếu hình bóng thân thương của mẹ.

Tôi dõi tìm lần cuối trước khi bước vào phòng kính mà người ta gọi

là “phòng cách ly” …khi đã bước vào đây là tất cả sẽ xa lìa mọi sinh

hoạt bên ngoài và xa cách muôn trùng khi phi cơ cất cánh…

.Giã biệt đất nước, giã từ quê hương, giã từ những người thân và

giã từ hình ảnh thân thương của mẹ tôi.

Có lẽ giây phút này mẹ tôi đang ngồi một mình trong căn nhà nhỏ,

với những giọt nước mắt nhỏ thầm xuống bàn tay run vì nhớ thương con

cháu, khóc thầm trong niềm vui và nỗi buồn xa cách cho một lần biệt ly

mà không đưa tiễn….

Những lần tôi trở vể thăm quê nhà không có bóng dáng mẹ tôi đón

đưa hay tiễn biệt vì tuổi già và bệnh tật…

Những lần sau nữa của những chuyến về thăm quê… khi mẹ đã

không còn., một mất mác lớn nhất trong cuộc đời và tất cả những gì

thuộc về người chỉ còn là kỷ niệm.

.Niềm vui và nỗi háo hức trong tôi không như xưa với nỗi chờ

mong mỏi mắt.. khi trở về nhà không còn thấy bóng mẹ…mà chỉ còn thẫn

thờ thắp mấy tuần nhang và viếng mẹ với những cánh hoa vô hồn nơi

nghĩa trang Ghềnh Ráng.

.Sân ga và những con tàu chợt đến chợt đi….như những thay đổi

của những lần trở lại, vẫn thoáng buồn và không mang cho tôi những

xúc cảm ấm nồng…chỉ là sự bàng hoàng khi con tàu vào bến với những

con đường mới mở, những bảng hiệu mới sơn và nhũng bạn bè xưa cũ không

còn, và nhất là những người thân yêu nhất của tôi cũng đã lìa xa…

Bao năm qua… Khi bước chân tôi trở về hay ra đi…không còn

nhìn thấy hai con mắt đỏ, và những giọt nước mắt âm thầm nhỏ xuống của

mắt mẹ thân yêu….

Bây giờ …tôi trở lại thành phố xưa…ngập tràn những bóng đèn xanh đỏ, những con đường mới mở rộng thênh thang…Tôi sẽ về thăm biển, thăm lại mái trường xưa, thăm bè bạn, thăm học trò cũ của tôi thuở mới bước vào đời.

Tất cả ẩn mờ trong con mắt mờ, mũi đỏ và bàn tay run lau vội giọt nước vô tình nhỏ xuống giữa trời xuân.

.Thoảng trong hương xuân còn sót lại nơi thành phố cũ dấu yêu, chắc còn vương lất phất cơn mưa bụi,

Hương xuân đã về bên đó chưa???

Người về quê cũ…con tàu đợi

Cha mẹ còn đâu…mấy kẻ chờ

Trở lại sân ga ôn chuyện cũ

Sương sa mái tóc bóng trăng lu

Trở lại sân ga…về thăm biển

Hoàng hôn sắc tím một niềm riêng…

Atlanta Những ngày mong chờ trở về quê mẹ.

Nguyên hạ_ Lê Nguyễn

Read Full Post »

Từ Nguyên Thạch

.

Giấc ngủ trưa chập chờn bị đánh thức bởi tiếng gõ cửa khe khẽ. Nhìn qua cửa kính. Lộp độp, lộp độp… Ồ, mưa ! Mưa đầu mùa!

Vùng ngồi dậy mở cửa sổ. Gió hất tung mái tóc, mang theo mùi đất ẩm vào phòng, ngai ngái và thân quen. Chợt nghe lòng rưng rưng vì một điều gì rất khó nói. Như thể gặp lại người thân.

Mưa rơi tí tách trên mái nhà. Những chồi cây lấm láp bụi giờ như mới được lau sáng màu xanh làm lây niềm vui sang con người. Tôi ngắm nhìn. Tôi lắng nghe. Mưa gõ cửa ký ức đánh thức những kỷ niệm ngủ quên bao tháng ngày trong tôi. Mở cửa, rón rén bước ra hiên. Chợt thấy trong tôi có thằng bé chạy ào ra sân tắm mưa, uống vào lòng những giọt nước mát, mẹ kêu mãi không về. Mưa của ngày hôm qua đây mà! Ôi, mưa không có tuổi! Vâng, mưa vẫn là đứa trẻ của ngày xửa ngày xưa. Còn thằng bé ngày xưa bây giờ trở thành người đàn ông tuổi lục tuần, tóc đã bạc, trán đã hằn những nếp gấp của thời gian, giấc ngủ khi chập chờn khi mê mệt. Nhưng hình ảnh thằng bé ngày xưa cười toe toét dưới mưa thì còn mãi trong lòng.

Mưa có gì bên trong mà lưu giữ bóng người không phai?

Mà đâu chỉ một hình bóng cũ, mưa còn lưu giữ cả một phận người. Lớn lên đi học xa nhà, có những chiều mưa bay qua cầu Bình Triệu gió rít nghe lòng lạnh cóng nỗi nhớ nhà da diết. Nhớ nồi sắn luộc nóng hổi mạ nấu chiều đông. Ra trường đi dạy. Những cơn mưa rừng miền Đông Nam Bộ làm tối cả một góc trời. Nhớ bạn bè trùm mền đánh tú lơ khơ cho qua cơn đói. Nhớ những hôm thầy trò ngồi trong lớp nhìn mưa giăng ngang trời, phòng học không cửa nẻo, gió thốc vào lạnh thêm nỗi nhà.

Và với thành phố này, ta có biết bao kỷ niệm với những con người ta yêu. Để thêm yêu từng mái hiên, góc phố, hàng me những lần trú mưa hò hẹn…

Bây giờ bạn bè đã xa, người còn người mất. Chỉ còn mưa vẫn về mỗi cuối mùa năm học. Mới hay mưa là tri kỷ. Trong mưa chiều nay xui ai đầy tâm sự. Trải hết lòng ra cho nhẹ cõi lòng. Vì vẫn có người lắng nghe, chia sẻ, võ về, an ủi. Đời đi qua với bao niềm vui nhưng sao cũng lắm nỗi buồn. Đời một lần đến rồi đi như làn gió nhưng sao tình đời cứ nặng lòng ta? Vì mưa dạy ta hãy sống hết lòng với thời khắc hiện tại. Mới thấy cuộc đời có quá nhiều điều tốt đẹp mưa muốn kể cho ta. Mưa dạy ta sống chân tình, chung thuỷ. Vì trước mưa ta không giấu được điều gì. Mưa dạy ta sống hết lòng cho nhau vì không có cuộc đời thứ hai để đến.

Chiều nay, lấy ra cái áo mưa cũ xếp lại phẳng phiu đón một mùa mưa nữa lại về. Tôi lại xuống phố, song hành với mùa mưa đang đến.

Read Full Post »

Older Posts »