Hiếm căn bếp gia đình hiện nay mà thiếu bếp gas, bếp từ, bếp hồng ngoại, viba, nướng điện hầm chiên áp suất các kiểu chỉ nhằm phục vụ mục đích nấu nướng chế biến thực phẩm. Giờ sắp nhỏ không còn nghe sai đi nhen bếp lửa lên, hoặc chẻ củi đập than nhồi mạt cưa, thậm chí là xách cái kẹp gắp và vỉ sắt đi qua hàng xóm xin chút lửa nếu chẳng may hộp quẹt diêm cũng cạn. Đứa nhỏ 10 tuổi mà biết nhen bếp lửa hừng lên kể như giỏi rồi, đâu phải như bây giờ chỉ cần cắm điện, bấm nút, mở công tắc…
Ngày còn bé, sáng nào dậy sớm được tôi đều thích ra sân ngồi bên bếp lửa củi cháy tí tách ấm áp của bà ngoại. Bà bán bánh canh đầu ngõ nên 4 giờ đã dậy nổi lửa. Do nồi nước to và nặng nên phải đặt trên cái kiềng ba chân để ngoài trời nấu bằng củi. Ngọn lửa hồng rực giữa màn đêm, có gió tàn bay lách tách lên cao như đom đóm. Gặp củi tươi là nghi ngút khói, nhựa cây màu cánh gián chảy ra xèo xèo, lơ đễnh đẩy củi vô lò là bị dây vô tay vừa phỏng vừa ám mùi. Sợ nhất là khi để mùi khói chui vào thức ăn nước uống đang nấu, mùi hôi hăng hắc rất khó chịu. Khi đó, thập niên 60, căn bếp của mẹ tôi ở xóm nghèo nội thành Nha Trang đã được trang bị một cái bếp dầu lửa và vài cái lò than bằng đất nung lớn nhỏ đủ kích cỡ. Nhen bếp than thì cần có dăm bào củi vụn làm mồi, sang hơn thì có ngo chẻ nhỏ xếp ở dưới rồi chất than lên. Chất không khéo thì ngo lẫn vụn củi cháy hết mà than cứ lì trơ ra. Ngo là gì chắc gen Z bây giờ chịu chết, hồi đó ai đi từ Đà Lạt xuống mà cho khúc ngo chừng 1kg thì mới đúng là sành điệu. Lõi cây thông già làm ngo, chẻ nhỏ ra tươm tướp thơm mùi nhựa, vừa bắt lửa vừa cháy đượm đủ cho than bén lửa. Xong còn phải vớ cái quạt cắm mặt quạt lấy quạt để, gặp than nổ văng tung tóe thế nào cũng bị la. Tôi nhớ căn bếp ngày xưa ấy còn có phụ kiện là cái kẹp gắp than và đôi đũa sắt dài, vài cái rá to nhỏ có hình dạng như cái chảo khoét đáy dùng để đặt nồi ở trên rồi mới đưa lên bếp củi cho đỡ bị đen vành, mấy cái quạt sóng lá cùn mòn cháy sém, cái thau mẻ đựng tro cời ra, cái thùng sắt có nắp kín để “nhốt” than đang cháy…
Thời gạo châu củi quế tiếp theo thì than bỗng dưng thành xa xỉ phẩm, nhà nhà đổ đi kiếm củi. Củi cũng được bán phân phối theo tem phiếu nhưng ra cửa hàng chen chúc mua thì toàn nhận phải củi gộc hoặc củi còn tươi xanh, có ráng cũng chỉ dùng được mấy bữa. Khắp các ngả đường là các gánh củi của những tiều phu bất đắc dĩ. Những cánh rừng ven thành phố mới ngày nào là cấm địa, giờ mở toang đón từng đoàn người tay cuốc tay rựa vào buổi sáng và trưa chiều là các gánh củi từ đó tỏa ra. Tới giờ nấu ăn nghe tiếng chẻ củi bôm bốp vang lừng, những căn bếp đầy khói và lọ nghẹ. Bên cạnh củi thì dăm bào và mạt cưa xin hoặc mua rẻ từ các xưởng mộc cũng được ưa chuộng không kém. Dăm bào thì cháy phừng phừng chắc chỉ dùng để nhen lửa. Như lá khô vậy, tôi đã từng khóc ròng vì khói mù mịt và vì bất lực trước một cái bếp nấu chỉ bằng lá dương liễu phơi khô, phải hốt từng nắm nhồi vô cho kịp kẻo lửa tàn rụi. Dùng mạt cưa mới là sáng kiến tuyệt vời, lò được làm bằng tôn kẽm gò lại thành hình ống tròn cao chừng 3 tấc, dưới có đáy và một lỗ đủ đưa thanh củi nhỏ vào làm mồi, trên là 3 chấu để đỡ nồi niêu. Đặt một cái vỏ chai vô chính giữa lò và nhồi thật chặt mạt cưa. Sau đó mới rút cái chai ra và mồi lửa từ phía dưới. Nhồi mạt cưa cũng phải biết ý, chặt quá thì khó cháy, lỏng tay chút thì đang nấu nửa chừng là bị sập lò. Lò mạt cưa tỏa nhiệt cực tốt, nấu nguyên bữa ăn và thêm ấm nước sôi đầy vẫn chưa tàn hết.
Như một vòng tuần hoàn, sau cái thời dùng lò mạt cưa dăm bào thì kinh tế khá dần lên, các căn bếp lại quay về dùng củi, rồi than, rồi dầu lửa. Chỉ tính tới giai đoạn này là căn bếp gia đình nhỏ của tôi cũng đi đủ một vòng, mất không dưới hai mươi năm.
Từ than củi dầu lửa chuyển qua bếp gas, bếp điện có lẽ cũng không ít nhà ngần ngại, sợ không an toàn, sợ tốn kém, sợ nấu nướng không ngon… Cuối cùng ai cũng dùng, vậy là phải để dành cái lò than cũ để nướng một số thứ mới chịu ngon hơn và phòng khi hết gas hoặc cúp điện. Rồi sau thêm nồi chiên không dầu, lò nướng đủ loại đánh bạt hết. Lâu lâu dọn nhà bắt gặp cái lò cũ nhét trong xó, bịch than đen thui mục nát dưới gầm bếp, cái kẹp gắp rỉ sét… mà như thấy lại cả đoạn đời gian khó trôi qua nhanh như phim.
Tôi là đàn bà xấu. Người ta bảo đàn bà xấu không được nhận quà. Từ bé tôi đã buồn não ruột về chuyện dung nhan thua kém đàn bà trong thiên hạ. Giấc mơ tuổi thơ của tôi chỉ hoài mơ một điều, nhắm mắt lại mở mắt ra từ một con bé còi cọc, đen nhẻm biến thành một tiểu thư múp míp trắng trẻo xinh đẹp. Nhưng mơ chỉ là mơ thôi. Tôi đem theo giấc mơ tuổi thơ vào đời với bao hẫng hụt, thất vọng khi dung nhan thua kém đàn bà trong thiên hạ. Khi đẹp đàn bà có nhiều đặc quyền, đẹp và khéo léo duyên dáng nữa thì có quá nhiều đặc quyền. Tôi thèm muốn mình xinh đẹp đến phát điên. Đời tôi gắn với con số 4 như định mệnh. Tôi mạng Hỏa, chả phải hỏa bình thường mà hỏa trên trời, hỏa sấm sét gì gỉ gì gi đó như mấy ông thầy tử vi phán, chỉ kết luận lại là cao số, rất cao số, khó lấy chồng, tay làm hàm nhai, cả đời chả mấy khi được thong thả, nghĩa là số khổ.
Số 4 đầu tiên là ngày tôi sinh, mẹ kể trời rét căm căm, mẹ vật vã 4 ngày đêm tôi mới rời khỏi bụng bà, ra đời trong tình trạng sắp chết ngạt, bà đỡ đẻ dốc ngược đít lên vỗ mông đen đét tôi mới thở ọ ẹ và khóc ré lên, tiếng khóc nghe kinh khủng đến nỗi mẹ tôi còn sợ đến bây giờ. 4 tháng đầu đời, đêm nào tôi cũng khóc e é như bị ma bóp, bà ngoại làm đủ mẹo kim cổ các dân tộc Mán, Mường, Kinh, Hoa… tôi vẫn khóc e é, chẳng biết ma làm hay người làm nhưng tôi tròn 4 tháng mẹ tôi ngủ đứng, ngủ ngồi ôm tôi ru vỗ 4 tháng. Tôi mập quay vì sữa tốt của mẹ còn bà gầy 4 cân. Bà ngoại kể lúc ấy mẹ tôi mắc chứng hậu sản, suy nhược trầm trọng, da tái, môi thâm, mắt hốc, cả ngày không nói với ai một lời, ăn không hết chén cháo hầm thịt nạc, người như dải khoai môn phơi nắng già. 4 tuổi tôi rơi xuống hố nước gần nhà khi chạy theo bầy anh chị chơi trốn tìm, anh cả vớt tôi lên bế chạy tồng tộc, hét gọi mẹ cứu. Ộc hết nước trong bụng, tôi khóc ẹ ẹ, sau cú chết hụt tôi chậm chạp sống, gầy gò, bủng beo, suy dinh dưỡng, da xanh nhăn nheo như ma đói. 14 tuổi con gái cùng xóm, cùng lớp dậy thì ầm ầm, tôi như cây tre đực. Khi chúng nó dậy thì hoàn thành tôi bắt đầu nhú ngực. 24 tuổi tôi vẫn còm nhom, khô đét như cây tre đực. 24 tuổi anh cùng công ty chạm môi vào môi tôi, đụng tay vào eo tôi, hỏi yêu anh không? Hóa ra tình yêu chả ngọt ngào viên như kẹo nhỏ hay lung linh màu hồng như sách vở kể lể. Tình yêu 4 tháng, môi chạm môi gượng gượng, tay ôm eo hờ hững, anh chuyển công ty to, lấy vợ giàu, bố vợ là sếp to, thăng chức vù vù, quên phắt từng hôn và sờ eo tôi 4 tháng trước. Tôi khóc xong 4 tuần, thề không thèm để ý đến đàn ông trong thiên hạ. Đàn bà xấu không nên mơ mộng nhiều, chỉ tổ rước khổ vào thân, một mình cho sướng thây. Tôi chuyển công tác về một công ty du lịch làm, tôi xấu nhưng tôi chăm làm, không có tôi công việc không trôi nhanh, không gọn gàng, không kết quả cao. Sếp trưởng, sếp phó cong ty thương tôi. Sếp phòng thương tôi nhưng 4 đồng nghiệp đàn ông, đàn bà trong phòng thì ngoài mặt thơn thớt nói cười, trong bụng chỉ mong tôi biến đi đâu càng xa càng tốt. Việc gì tôi cũng chịu đựng được, xấu gái cũng là một tội! Khi tôi vắng mặt, cái tóc, hàm răng, khuôn mặt, mông, vú, dáng, da của tôi được họ đem ra khai thác rôm rả, mô tả cường điệu hết cỡ, đám đồng nghiệp cùng phòng, cùng công ty mới đem vẻ xấu xí hình thức của tôi ra cười cợt, mua vui làm lòng tôi đau đớn. Đàn bà xấu khổ tâm trăm bề. Thiên hạ không mấy khi khen não đàn bà nếp nhăn nhiều/ít, đa số chỉ chăm chắm khen/chê dáng da, mông, ngực xấu/đẹp, hấp dẫn/nhạt nhẽo. Ngày đó có phim “Cô gái xấu xí”, tôi bị xì xào còn xấu hơn cô ta. Tôi về soi gương tự thấy mình không đến nỗi thế. Tôi nung nấu ý định cải tạo nhan sắc bằng thẩm mỹ. Tôi đúc tiền vào heo đất, làm thẻ tiết kiệm trừ thẳng lương hàng tháng. Tôi có đứa em làm bác sĩ thẩm mỹ bên Sài Gòn, nó bảo: Chị đi sửa mấy nét chưa đẹp trên mặt đi, bây giờ xấu người ta chê, đẹp người ta ghen, giỏi người ta ghét, nghèo người khinh… chị đẹp sẽ thấy rất vui. Đàn bà mình sống nơi cõi đời này chỉ cần vui vẻ thôi chị à! Con nhỏ tí tuổi mà cũng nghĩ ngợi gớm ghê. Trong một lần họp phòng bình xét thi đua cuối năm, tôi giơ tay phát biểu: Các vị khi mở miệng nhắc tên tôi hãy nghĩ thử nếu tôi là: vợ, con gái, chị/em gái của các vị xem cảm giác thế nào. Cả đám người cúi mặt im như thóc úng. Từ đận đó, chuyện bình phẩm tôi xấu xí tạm lắng xuống. 34 tuổi tôi lấy bằng tiến sĩ ngành du lịch. 34 tuổi tôi không còn là đàn bà xấu xí khi phù thủy Jonny Hảo chỉnh sửa khuôn mặt tôi hoàn hảo. Tôi soi gương và vô cùng yêu thích khuôn mặt mình. Giờ đây tôi đã là đàn bà đẹp. 44 tháng tập gym cùng 4 huyến luyện viên body tôi từ tre đực biến thành nuột căng, lồi lõm rõ ràng, quy củ. Sau 44 hũ kem dưỡng ẩm kích trắng của các hãng sang xịn, hàng Việt Nam chất lượng cao, da tôi từ mốc meo khô mốc biến thành mịn mướt sáng bóng. Tôi đã đẹp lên kỳ lạ bằng chính tiền và ý thức mạnh mẽ của tôi, bằng cả sức mạnh tiềm thức.
Tôi làm việc ở tầng 4, tôi giúp việc ban giám đốc công ty trong mảng du lịch địa phương và du lịch Châu Á. Tầng 4 đàn ông nhiều hơn đàn bà. Tầng 4 đàn bà, đàn ông cắm cúi vào máy vi tính, điện thoại thông minh, lạch cạch suốt ngày, đi nhẹ, nói khẽ, cười duyên. Tầng 4 và những khuôn mặt bên ngoài tươi tươi nhưng bên trong chịu không đoán được đang ấp ủ nghĩ ngợi điều chi. Chuông reng mỗi cuối giờ, người về, người ở lại. Cuộc sống cứ trôi đi. Đàn bà đẹp cuộc sống hanh thông hơn, tôi thấy những đàn bà đẹp ở công ty được ưu ái trong phân công nhiệm vụ chuyên môn, được nâng đỡ trong công việc hàng tháng, hàng năm… hàng nhiều năm. Họ càng ngày càng đẹp, càng giỏi giang và tỏa sáng. Tôi ngưỡng mộ họ, thích được làm bạn với họ, thích được làm việc với họ. Được cùng đi, cùng làm, cùng chơi với họ, tôi cảm thấy tự tin và yêu đời. Đi với 4 người thành công, bạn sẽ là người thành công thứ 5. Tôi luôn chúc mừng thành công của họ và phấn đấu để thành công như họ. Những đàn bà khác, đẹp vừa vừa hoặc không đẹp lắm, hoặc xấu xí như tôi ngày trước tùy tâm tính, nỗ lực làm việc mà được trọng đãi hay coi nhẹ hay bị lợi dụng để làm lợi cho ai đó có nhiều mưu tính nơi chốn này. Ở đâu chẳng có những đàn bà, đàn ông nhỏ bụng làm thì ít mà hay dòm ngó, giở trò chọc phá người khác, tranh cướp công người khác. Sếp từng cho thôi việc vài người xấu nết để làm gương rồi lại đâu vào đấy. Ở các công ty cổ phần hay tư nhân mới dám làm mạnh trong quản lý sử dụng người làm chứ ở các cơ quan Nhà nước giỏi/dở gì, tốt/xấu gì cũng khó có quyết định cho nghỉ việc một ai đấy. Mắc mớ đủ đàng. Vài vị sáng cắp cặp đi, chiều cắp cặp về, vài vị ngồi lê la đâm bị thóc, chọc bị gạo, vài vị làm không hết việc. Cuộc sống cứ thế trôi đi, trôi đi. Bè phái, phe cánh nịnh nọt, nâng đỡ, chia chác chút vật chất, quyền tước… Người ta già đi, nhàu nhĩ đi theo những toan tính tham vọng không giới hạn. Có nhiều điều mắt thấy tai nghe, chướng tai gai mắt nhưng có nói ra thẳng thắn, góp ý chân thành thì cũng chẳng giải quyết được là bao vì ở đời người ta quen thích nghe khen ngợi, tung hô hơn là nghe điều ngay thẳng, vả lại còn bao quan hệ trên dưới, trong ngoài, trước sau, còn bao giúp đỡ vật chất, tinh thần ngang dọc, quá khứ, hiện tại, tương lai… thế nên cuộc sống cứ thế trôi đi, trôi đi, trôi đi. Công việc tầm tầm, quan hệ chừng chừng, con người dần dần vô tình, vô tâm, vô cảm và thực dụng đến đáng sợ.
Ngày tôi ôm bọc tiền bay đến Sài Gòn phẫu thuật, Jonny Hảo ôm tôi động viên: Em sẽ biến chị của em thành một mỹ nhân phố biển thơ mộng biển xanh cát trắng nắng vàng. Tôi lắc đầu nguây nguẩy: Chị muốn em biến chị thành một mỹ nhân tổ dân phố 4 là đạt mục tiêu của chị đề ra. Gây đủ tê, mê, cắt, gọt, nâng, niềng, bơm, hút… sau hai tháng tôi bay về, cả công ty ồ lên, kẻ bĩu môi mỉa mai đẹp vậy ai chả đẹp được, kẻ khen ngợi tôi như hoa như bông, quá tuyệt vời, kẻ im im liếc liếc cười cười khó hiểu, kẻ chê tôi nhìn đẹp cứng đơ… Tôi vẫn cứ sáng/chiều làm việc. Tôi được sếp to, sếp nhỏ thương hơn một chút. Tôi không còn phải ngồi một chỗ ôm máy vi tính lóc cóc gõ dự án, kế hoạch, chương trình, dự toán kinh phí cho các món abcd… tôi đã được ôm vi tính tháp tùng sếp đi ngoại giao, ký kết hợp đồng thiết kế dẫn dắt các sự kiện to/nhỏ abcd. Làm ăn kinh doanh, chính trị thời nào đều liên quan đến tiệc tùng. Tôi uống bia, rượu khá dần theo thời gian, công việc tôi làm khá dần mỗi tháng, quý, năm, nhiều năm. Sếp to, sếp nhỏ cần tôi, mến tôi hơn. Đàn bà đẹp thật hanh thông. Mẹ nhắc tôi lấy chồng. 34 tuổi còn trẻ chán. Tôi cắm đầu làm việc để mua nhà, mua xe hơi, xây hồ bơi, mở quán ca phe chill cho bọn tuổi teen – những khách hàng tiêu tiền của phụ huynh không biết tiếc. Tôi đã nhắm trúng đối tượng khách cho loại hình kinh doanh không mới thời con người cô đơn giữa công nghệ, thiết bị số hóa, thời con người sống nhanh, thời con người thích tìm đến những giây phút ảo diệu của công nghệ, của những view mới đẹp – độc – lạ để tự thỏa mãn cảm xúc bản thân, tự chữa lành… Tôi học luật hấp dẫn trên mạng, mua sách của các doanh nhân nổi tiếng thế giới đọc và đọc. Tôi học để yêu bằng tiềm thức, hòa hợp với mọi người bằng tiềm thức, làm việc bằng tiềm thức, kinh doanh bằng tiềm thức, chữa lành bằng tiềm thức… con bạn thân bảo tôi mày bị hâm dở! Bỗng dưng học zoom tối ngày với mấy cái câu lạc bộ doanh nhân ưu tú, doanh nhân lỗi lạc gì đó. Toàn cái bọn bán hàng trên mạng, đa cấp xuyên quốc gia, cẩn thận kẻo bị chúng nó lừa cho một vố bây giờ. Tôi kệ. Tôi ôm máy học zoom khi rảnh rỗi để rèn luyện thân – tâm – trí, cũng có nội dung tôi cần, tôi thích, cũng có nội dung vớ vẩn, vô vị. Thà tin, học mà vui mà giàu còn hơn chả có gì vui và thiếu thốn.
Tầng 4, phòng kinh doanh có anh trưởng phòng hiền lành đẹp trai, bố làm to ngày trước, anh là con một, dân kinh tế xịn, tôi ngưỡng mộ anh lắm. Thấy anh giỏi và tốt tôi làm thân, chơi với anh thấy vui, an tâm, não sáng thêm ra. Anh kể hồi mới ra trường bố anh gửi gắm anh vô một cơ quan của nhà nước, làm hoài làm mãi đến 15 năm, cũng lên đến trưởng phòng, cũng có quy hoạch lên lãnh đạo chủ chốt cơ quan nọ, cơ quan kia nhưng vì vài lý do bé nhỏ anh không đến phần. Hồi đó, có người mách nước anh bán miếng đất rẫy bố cho, chịu khó đi quà cáp chỗ abcd cho nhanh chóng, thuận lợi nhưng anh kiên quyết không làm. Anh bảo chẳng phải tiếc miếng đất mà thấy xấu hổ làm sao đấy với lương tâm, với gia đình, bố anh bảo không nên “mua quan bán chức”, cứ “đúng vai thuộc bài” mà làm việc cho Nhà nước, cho Nhân dân. Vợ anh bảo không lên chức thì có sao, anh vui, anh khỏe và yêu thương mẹ con em là tốt quá đi rồi. Làm quan có số, chả việc gì mua bán đổi chác. Nhục lắm! Anh làm thêm 1 năm, rồi 2 năm rồi nghỉ việc đã từng tâm huyết làm 17 năm nơi ấy, chia tay lưu luyến với vài người thân thiết chân thành, anh về hùn vốn mở trang trại và homstay trên 2 ha đất đồi lộng gió. Nhân duyên trời sắp đặt, anh gặp sếp tổng cổng ty trong 1 hội thảo khu vực về kết nối du lịch biển – rừng, thế là mến mộ cảm phục nhau. Anh nhận lời về làm trưởng phòng kinh doanh cho sếp tổng. 5 năm trôi qua anh đem lại nhiều giá trị cho công ty và luôn là người được sếp tin tưởng giao những nhiệm vụ quan trọng trong chiến lược phát triển của công ty, trong tuyển dụng và bố trí nhân sự. Cuối năm sếp tổng thăng chức cho anh lên Phó tổng giám đốc, cho anh góp cổ phần 10% vào công ty. 10 năm bươn chải kinh doanh giờ anh đã là một tỷ phú triệu đô. Tỷ phú lúc nào cũng giản dị, hiền hiền, trầm lặng. Đến một ngưỡng tuổi đời người đủ cay đắng thăng trầm người ta tử tế và thẳm sâu đến lạ.
Tầng 4, phòng tổ chức – thiết kế tour có một trưởng phòng cao to đẹp trai, tuổi 49, lanh lẹ, mau mồm miệng, gã có 12 nhân viên dưới quyền, 3 phó phòng 1 nữ 2 nam. Phòng gã lúc nào cũng rôm rả vì gã thích nhậu, hát, nhảy múa. Căng tin công ty tuần nào cũng có người phòng gã và khách và bạn bè đến nhậu, hát hò cuối giờ. Cuối năm trước, sếp tổng có ý chuyển gã qua phòng nghiên cứu thị trường làm trưởng phòng, đưa chị Mỹ 51 tuổi làm phó phòng cho gã đã chục năm lên trưởng phòng. Gã không muốn đi qua phòng kia, lý do vì phòng đấy chán, công việc ít màu mè, thu nhập không bằng phòng này, không được đi nước ngoài nhiều bằng phòng này… Thế là gã tìm đủ mọi cách hãm hại chị Mỹ, gã dùng mấy nhân viên nữ không ưa chị lâu nay dựng vài chuyện thị phi, dàn dựng vài cuộc họp đấu tố nhau công việc chung/riêng. Trước sự náo nhiệt của phòng gã, sếp tổng dừng lại việc thay đổi nhân sự. Tôi và 300 người trong công ty, đến cả bác bảo vệ, chị tạp vụ, chị nấu ăn đều ngại gã. Thấy gã là né. Chẳng phải sợ, vì đâu liên quan đến công việc của gã mỗi ngày, mỗi tháng mà khinh nhân cách một kẻ tiểu nhân. Còn nhớ ngày tôi mới về công ty, gã gọi tôi vịt ơi mỗi lần gặp, bây giờ lâu lâu gặp nhau trong các cuộc họp chung gã sán lại gọi tôi baby ơi. Tôi nghe cứ nhờn nhợn trong cổ. Đàn ông miệng lưỡi quá đều chả đáng tin! Gã càng là thứ đàn ông không thể tin trong công ty.
Tầng 4, có em Sam nhân viên đẹp mã, tuổi trẻ tài cao, là lính cưng của gã trưởng phòng tổ chức – thiết kế tour. Các sếp đi tiếp khách 10 bữa thì 6 bữa có em Sam. Em uống bia/rượu là đệ nhất. Uống say say Sam sẵn sàng chiều khách của sếp vài ngón nghề điêu luyện sấp xỉ các kỹ nữ Trung Hoa. Khách của sếp 10 anh thì 6 anh thích mê. Ở công ty, đám chị em gọi nó là “bông hoa này là của chung” “cave tour”. Tôi đi tiếp khách với sếp một vài lần có chung cuộc với Sam. Nó thân thiện lăn xả vào tôi bắt chuyện. Làm chung công ty nhưng hơn 300 con người hơn 15 bộ phận chuyên môn và phục vụ, 5 cơ sở làm việc. Cả năm chả gặp mặt hết nhau đừng nói đến chuyện nhớ nổi tên nhau. Vì chung tầng 4, nên thỉnh thoảng chúng tôi vẫn gặp nhau nơi hành lang, trong nhà vệ sinh nữ, ban công, khu vực pha cà phê nhưng chẳng trao đổi vì tôi vốn ngại giao tiếp với các đồng nghiệp cùng nơi làm để né bớt những rắc rối vụn vặt. Tôi cứ bươn ra ngoài kết giao với đủ mọi thành phần, làm ăn, chơi vui đàn đúm. Tôi cảm thấy an tâm vì đa số họ cho tôi cơ hội công việc, tài chính, niềm thân ái, sự hỗ trợ tử tế. Ngày tôi xấu xí tôi đã nếm đủ mọi chê bai, khinh miệt. Ngày tôi đẹp xinh tôi nếm đủ ghen tị, xoi mói, thị phi. Làm ở đâu tôi cũng bơ đi mà làm, mà sống. Thế rồi mọi chuyện cũng dần êm đẹp. Mình không thay đổi được hoàn cảnh thì mình thay đổi bản thân. Hạnh phúc lớn nhất là làm chính mình, không vì miệng lưỡi thế gian mà đông – tây – nam – bắc ngả nghiêng tơi bời. Tầng 4 nổi tiếng như cồn sau khi em Sam uống thuốc ngủ tự vẫn ngay trong phòng làm việc. Em được anh em trong phòng đưa đi cấp cứu kịp nhưng cái thai 3 tháng trong bụng thì bị hư. Tầng 4 nhao nhao nguyên nhân em Sam tự vẫn, cả gần 100 nguyên nhân tôi nghe đầy tai. Hôm tôi ghé thăm, tôi bảo em trẻ thế sao phải chọn cách khùng thế! Nó cười khằng khặc nói em dọa chơi thôi, em chết thế nào được! Nó bảo em thích chị lắm, cả khi chị xấu gái cũng như bây giờ chị đẹp như tiên. Vì chị không lòng lang dạ sói như đám đàn bà, đàn ông trong công ty này. Mỗi lần họp em cứ nghe cái từ đồng chí, đồng nghiệp là em gai hết cả người chị ạ. Cái thai của em Sam trở thành đề tài của cả mớ mồm miệng của đàn ông, đàn bà cơ quan. Người đồn của lão A, kẻ nói của lão B, mụ nói của thằng X… một lần sẩy bằng bẩy lần đẻ, em Sam nhìn hao người, gầy gò, xanh rớt. Nó bảo em vừa dọa vài thằng vụ cái thai, bắt tụi nó phải chịu trách nhiệm chị ạ. Lão C vừa chuyển vào tài khoản em vài ngàn đô để em dưỡng thể sau sự cố. Tôi cau mày bảo em vừa vừa thôi. Của ai thì bắt người đó chịu, dọa tập thể làm gì người ta đánh giá em ra sao? Nó cười kha kha kha chê tôi cổ lỗ sĩ, quê mùa, ngốc ngếch, nó bảo tôi bây giờ chị đã xinh đẹp rồi hãy sống tỉnh táo lên, thực tế lên, cứ cắm đầu lụi cụi làm thật thà như chị chúng nó vừa cướp công, vừa cười chê chị ngu đấy. Tôi gõ đầu nó bảo em vừa vừa thôi, chị ngu ngốc cũng được chứ sống kiểu của em chị hãi quá. Nó lè lưỡi nguýt tôi thì thầm: Em vừa lừa lão kia 1 cái dự án gần 3 tỷ nhé, vợ lão ốm yếu bèo nhèo nên mê em lắm, em thả thính vài lần là cắn câu. Em nghe đồn cái dự án này lão định giao cho một mụ bạn cũ cùng lớp cao học giỏi giang lắm làm rồi đấy nhưng khi em có thông tin, em xông vô hớt luôn. Con mụ kia mà biết lý do mất mối chắc bà ấy tạt nước mắm vào mặt em quá chị ơi! Khiếp cái mồm em ăn nói chị nghe hãi lắm. Nó ôm tôi cười rắc rắc. Nhìn kỹ cái mặt nhọn hoắt của nó, đôi mắt hi hí vằn đỏ sợi ngang dọc mỗi khi nói liếc đảo như bi, bàn tay thô, ngón ngắn gân gồ ghề tôi mới nhớ câu bác bảo vệ nhắc riêng tôi khi thấy tôi dạo này hay đi cùng Sam, bác bảo: Con gái, qua lại với con đó ít thôi, bác nhìn mặt nó gian lắm, không thể tin cậy con nhé. Chớ gần con nhé! Người già có nhiều kinh nghiệm sống. Lời người già cũng ít khi sai. Tôi chẳng có thời gian để kịp kiểm định Sam tốt/xấu vì 4 tháng sau đấy nó nhảy từ tầng 4 xuống đất chết ngay tức khắc. Người đồn nó bị xô ngã, người đồn nó tự nhảy. Thời gian cứ trôi đi, 1 năm, 4 năm chẳng ai có thời gian để nhớ về nó. Chỉ có bố mẹ nó mỗi năm vào đúng ngày nó chết, đến ngay chỗ nó rơi xuống, ngồi khóc nấc không thành tiếng và miệng niệm tụng kinh chú đại bi.
Tầng 4 nổi tiếng như cồn vụ một nhân viên phòng công nghệ và marketing xin giám đốc cho nghỉ việc ngang chừng, thằng bé tuổi 29, kỹ sư IT, làm công ty 6 năm nay, lương 10 triệu. Tính nó hiền khô, nhậu 2 lon say cười một mình một góc, nghiện thuốc, mắt cận lòi, nhìn mắt nó lúc nào cũng đờ đẫn. Đùng cái đầu tháng 4 nó làm cái đơn dài 12 trang đánh máy kể mọi sự tình căn nguyên vì sao nó xin nghỉ, nó tố ra bao nhiêu chuyện gã trưởng phòng ức hiếp nó, bắt nó làm tùm lum chuyện ngoài chuyên môn, bắt nó hầu hạ tiệc tùng ăn chơi, ghê nhất là bắt nó làm giấy tờ quyết toán khống mua các thiết bị của phòng để lấy tiền đấy chi cho gã tiếp khách gần xa, đưa vợ con, em út bồ bịch đi chơi trong và ngoài nước, tố luôn cả chuyện gã cùng các em Sam, em D, em M, em T quan hệ bừa bãi tại phòng làm việc của gã, nhà vệ sinh công ty, trong xe hơi em Sam, em T… có cả clip nó quay làm chứng cứ dài 2 phút. Và bao chuyện xấu xí của một thằng vô lại đội lốt trí thức, ăn mặc bảnh bao, vị trí sếp nhỡ trong một công ty kinh doanh danh tiếng…
Tầng 4, một em chồng tai nạn xe hơi qua đời, con bé 28 tuổi, con đầu lòng 4 tuổi, nhân viên đóng gói hàng và giao hàng như nó lương thấp, việc nhiều, bị sai vặt chóng mặt. Tính nó hiền lành, nhẫn nhịn, ai nói gì cũng im. Nó hay cầm cà phê qua cho tôi mỗi khi thấy tôi 3 tiếng không ra khỏi phòng làm việc. Tôi huy động mấy anh chị em có lòng trong công ty giúp đỡ nó một khoản để nó lo tang cho chồng. Ai bảo ở hiền gặp lành, tôi thấy nó ăn ở hiền lành lắm mà đời như lá rách trong bão. Bây giờ mẹ góa con côi bơ vơ. Mồ chồng nó chưa xanh cỏ, mấy gã đàn ông công ty đã trêu chọc, ỡm ờ, bóng gió tán tỉnh. Nó bảo bọn đàn ông nghĩ gì chị nhỉ? Chúng cứ nghĩ đàn bà góa bụa như em cần chúng lắm, em đâu phải thứ dễ dãi thế. Càng không phải là thứ ăn tạp. Em hẩm hiu nhưng em không ôi thiu chị ạ. Nói rồi nó lu loa lên khóc. Tôi ôm nó vỗ về khóc đi, khóc cho đã đi. Nước mắt làm vơi nỗi sầu phần nào. Ít thôi nhưng có vơi còn hơn sầu đầy dâng tâm can. Có những việc, những chuyện cứ để thiên hạ nói, thiên hạ dèm pha, thiên hạ phán xét, thiên hạ bày trò… em đừng cần để tai, để mắt, để tâm đến, hãy sống im lặng và tỉnh thức, hãy hướng lòng mình đi vào chính niệm em sẽ bình an, con em bây giờ mới là mục tiêu để em sống cho ra hồn em ạ! Tôi nhớ lại ngày tôi xấu xí, nhem nhuốc, ngày tôi bị bóc lột sức lao động vì tin vào những lời hứa hẹn của người ta là chân thành, ngày tôi bị lừa tiền vì tin bạn, ngày tôi bị lừa tình vì tin vào tình yêu, ngày tôi bị phản bội vì tin vào tình thầy trò… Bây giờ tôi đẹp nhờ thẩm mĩ, thiên hạ khen/chê; người yêu tôi khen/chê; hàng xóm khen/chê… chỉ có cha mẹ tôi bảo: Con gái mẹ đẹp lên từng ngày! Thiên hạ ai cũng cần bạn, giúp bạn có điều kiện riêng cha mẹ bạn thì cần, giúp bạn, che chở bạn vô điều kiện.
Tầng 4 còn bao chuyện, có điều tôi cũng bận việc bù đầu, chẳng có thời gian xâu chuỗi tổng hợp và kể lại cho đủ đầy hầu độc giả. Mẹ tôi bảo con đập vỡ chén cơm của người khác chưa chắc con đã no; con ném bùn vào người khác, tay con chắc chắn bẩn trước; thổi tắt đèn của người khác, con đường phía trước của con chưa chắc đã sáng; chặn đường sống của người khác con chắc chắn sẽ không thể đi được xa. Thế nên làm điều thiện, phúc chưa tới nhưng họa đã tránh xa; làm điều ác họa chưa đến nhưng phúc đã tự rời xa. Tâm rộng là đường, tâm thiện là phúc. Tâm chứa thiện niệm trời đất sẽ che chở. Mẹ tôi nhắc đi nhắc lại với lũ chị em nhà tôi: Làm người nhất định phải nhớ một đạo lý chỉ khi cùng nhau xây dựng mọi thứ mới tốt đẹp còn nếu cùng nhau phá vỡ thì tất cả mọi thứ sẽ sụp đổ… Ước gì ở đời này ai ai cũng đối xử với nhau tử tế cho cuộc sống an hòa. Ước gì ai ai cũng chỉ cần làm tốt việc của mình, đừng can dự việc của khác và càng đừng can dự vào việc của trời đất để cho mọi thứ được an lành./.
Những ngày đầu tiên đặt chân đến xứ Mỹ với những mộng tưởng ngút trời và với một mắt nhìn ngơ ngác, những mộng đẹp về một đất nước thiên đàng , cái gì cũng có, cái gì cũng sẵn đang chờ đón mọi người phải chăng đó chỉ là ảo tưởng mà đàng sau là những niềm đau, những cam chịu đắng đót.
Gia đình Kim gồm sáu người ra đi trong niềm hoan hỉ, trong sự tiễn đưa rất thâm tình của bà con bạn bè. Đi Mỹ mà được đi bằng máy bay, đi cả nhà, lại được đưa tiễn chí tình, tiệc tùng đình đám có đủ….hỏi còn may mắn nào hơn.
Sau hơn bảy năm gian khổ trong các trại tù cải tạo ở miền Nam, không phải ra hưởng cái lạnh buốt xương, lại không nếm mùi tử khí qua các trại tù cải tạo đầy hiểm ác của xứ bắc, Ngữ chỉ ở loanh quanh các trại tù của vùng miền Trung rồi được thả về, tuy cũng gian khổ, cũng khổ nhọc triền miên hơn bảy năm nhưng Ngữ được vợ nhà lo bới xén theo định kỳ nên cũng tạm no đủ trong thời gian lao lý.
Ngày trở về, Ngữ cũng được đón tiếp chu đáo và cả nhà dắt díu nhau về Sai gòn …bương ba qua nhiều vùng gian khổ, kiếm ăn từng bữa qua những hè phố của “Hòn Ngọc Viễn Đông”, từ những việc rất nhỏ như bán chợ trời, sửa xe đạp, bán cà rem, may gia công, chạy xe ôm…
Và chức vụ cuối cùng khi từ giã đất nước ra đi là nghề “May hàng bỏ chợ”, những công việc kiếm sống chụp giựt trên đất Saigon của thời gian sau ngày trở về cũng đã cho vợ chồng Ngữ và Kim biết bao kỷ niệm, biết bao đắng cay cũng chỉ để kiếm sống qua ngày và no đủ cho đám con bốn đứa đủ ăn đủ mặc cũng là may mắn lắm rồi đâu dám mơ chi chuyện xa vời, mặc dù đôi lúc bạn bè cũng có rủ rê “tìm đường ra đi”, nghĩ đi nghĩ lại với số vốn ít ỏi của hai vợ chồng nếu bòn hết lại cũng chỉ đủ để đóng cho Ngữ ra đi…Kim sẽ làm gì với đàn con đang tuổi ăn tuổi lớn…
Thời gian từ năm 90 có tin đồn là những người đi cải tạo về được chính phủ Mỹ cho đi định cư theo diện Ho. với những “Lệnh Tha” từ ba năm trở lên. Hàng ngày chạy chợ về Ngữ hay ghé ngang chỗ phỏng vấn gần nhà thờ Đức bà nghe ngóng, săn tin từ những người trong diện, rỗi việc ra đó ngóng tin, chuyền cho nhau những tin nóng sốt, những kinh nghiệm biết được và có khi là những tin phóng đại tô màu.
Rồi ngày ra đi cũng tới, thu gom hết vốn liếng của cả nhà cũng chỉ đủ tiêu xài trong thời gian chờ đợi ngày lên máy bay và may sắm cho mọi thành viên trong gia đình mấy bộ quần áo tươm tất và còn lại mấy trăm đô dằn túi khi rời đất mẹ thân yêu.
Sau khi liên lạc được với một người bạn đi trước chọn dùm cho gia đình Ngữ một người “Bảo trợ”, Lâm bảo rằng đi “Mồ côi” thì được nhiều quyền lợi hơn, hội sẽ lo cho mình từ A-Z…
Bạn bảo sao thì nghe vậy, miễn là cứ lo mọi thủ tục ở Việt Nam: Phỏng vấn, chích ngừa, khám sức khỏe, lấy vé và lên máy bay…Xuống máy bay là có người đón đưa và chu toàn mọi việc.
Trong niềm hân hoan trước một thiên đường đang trải thảm hoa đón chào , nào là Ngữ sẽ được phục hồi lại chức vụ cũ, sẽ truy lãnh tất cả mọi tháng lương mà thời gian qua bị bế tắc nên chưa kịp lãnh, v.v…và v…v…Mơ mộng rồi cũng chán, vợ chồng Ngữ nhủ thầm : “Cứ tới đâu hay tới đó, thoát cải cảnh chạy ăn từng bữa là phúc đức lắm rồi…được sống trong một xã hội văn minh nhất thế giới là may mắn lắm rồi còn mơ mộng gì hơn nữa”.
Sau bao nhiêu thủ tục của các cửa khẩu, mệt nhoài vì chưa quen, nhưng cuối cùng gia đình Ngữ cũng được Lâm và một ông đại diện cho Hội USCC. đến đón gia đình Ngữ trên một chiếc xe Van kỹ, đưa về một căn hộ thuộc một chung cư rẻ tiền nhất trong thành phố, thuộc một tiểu bang của Lâm sinh sống, nhưng thuộc hướng Nam của thành phố, còn gia đình Lâm thì ở về hướng Bắc, cách chỗ Ngữ đến một giờ lái xe.
Về đến căn hộ hai phòng mà hội đã mướn sẵn với vài tấm nệm cũ, một ghế sô pha cũng cũ do các chủ trước bỏ lại, một vài vật dụng sơ sài, Lâm ra về và hẹn ngày mai sau giờ làm việc sẽ trở lại đưa cả nhà mua sắm thêm đồ đạc, có sẵn mì gói và một bao gạo để dùng cho buổi tối hôm ấy.
Người đàn ông đại diện của hội cũng rất ít lời, chỉ trả lời một số câu hỏi thật ngắn gọn, tuy rằng ông ta cũng là người Việt Nam.
Vợ chồng Ngữ cũng cố thu vén chỗ cho các con đi ngủ và lót bụng cho mỗi người bằng một gói mì ăn liền của Mỹ…hương vị khó nhá hơn những gói mì tôm của Việt Nam.
_ Ba ơi, sao mì của Mỹ không giống mì bên mình?
_Ba ơi, sao có ít người đi đón mình quá,. sao hổng ai mời mình đi ăn nhà hàng mà phải ăn mì gói????
_Ba ơi, sao chỗ ngủ không có mùng giăng như ở nhà mình?
_Ba ơi, sao nói ở Mỹ cái gì cũng tốt mà sao chỗ này không tốt dzậy Ba???
Giải đáp những thắc mắc của đám nhỏ xong và cũng là tự giải đáp cho mình xong cả nhà lăn ra ngủ vì quá mỏi mệt qua một chặng đường dài chưa quen.
*** Sau ba tháng làm quen với nếp sống mới với những thủ tục về di trú và đi học tiếng Anh theo sự sắp xếp của hội, các con Ngữ cũng đã vào trường học gần nơi cư trú, Kim thì đi làm việc tại hảng Rau cải, còn Ngữ thì chưa có việc làm nên đang học lái xe, mọi việc cũng tạm ổn cho một gia đình mới định cư, tuy không sang trọng như lời đồn thổi nhưng cũng tạm sống qua ngày với những món trợ cấp vừa phải nhưng có lúc cũng rất buồn vì những khác biệt về ngôn ngữ, nhất là những điều gì không biết phải hỏi cô “thư ký”, người trực tiếp giúp đỡ gia đình Ngữ và đưa đón lúc làm giấy tờ…
Đôi lúc Ngữ muốn tát cho cô ta mấy cái, cái thái độ của người đi trước, cái thái độ của kẻ học làm sang, câu nói nào của cô ta cũng “Có gang có thép” mổi lần gặp cô ta về Ngữ kể cho vợ nghe, Kim vẫn thường cười và bảo chồng:
_Miệng nhà sang có gang có thép, hơi đâu mà giận người dưng.
_Chỉ tức là nhiệm vụ của nó làm cho mình, nó lại khinh khỉnh với mình như mình đi ăn xin nó…
Lắm khi những bực bội trong chỗ làm Kim đem về kể cho chồng nghe rồi cùng nhau đi đến một kết luận:
_Người mình hay vậy, hơi đâu mà giận người dưng cho mệt, thôi bỏ đi.
***
Đúng sáu tháng thì Ngữ biết lái xe và hai vợ chồng mua được chiếc xe cũ để đi đó đây, Ngữ lại xin được một chân quét dọn trong một trường Tiểu học, công việc làm cũng giống như của Lâm, người bạn đã đi đón gia đình Ngữ và bây giờ đã chỉ vẽ cho Ngữ cách xin vào làm.
Công việc của Ngữ cũng chỉ bắt đầu sau bốn giờ chiều, sau khi các học sinh ra về, những người được phân công vào dọn bàn ghế, hút bụi, gom các bao rác lại và lau dọn dãy nhà vệ sinh, sau đó dọn các phòng của thầy cô giáo, và dãy hành lang…Đại khái là “Clean up”, sạch sẽ khắp mọi nơi được phân công.
Ngày còn chưa sang Mỹ, nghe các bạn đi trước biên thư về bảo là đi làm trường học…Ngữ và các bạn bên nhà cứ nghĩ là chắc là dạy học hay làm thư ký gì đây, khi sang đây và sát vào thực tế mới hay “làm trường học” là thế đấy.
_Ngày mai vợ chồng Lâm mời mừng Tân Gia nhà mới, chắc là mình phải đi
_Không biết mình phải mua gì cho xứng để đền ơn anh Lâm đã giúp mình xin việc.
_ Lâu nay ở nhà mướn không thấy mời đến nhà , hôm nay về nhà mới chắc tiệc lớn lắm mới mời mình đây.
_Mà lúc trước có mời anh cũng chưa rành đường sao dám chạy, bây giờ sẵn lên thăm cho biết nhà và vợ con ảnh để cám ơn luôn
Sau khi dò bản đồ kỹ càng và chuẩn bị quà cáp mừng nhà mới cho bạn, vợ chồng Ngữ đến trễ vào buổi chiều vì chờ vợ đi làm về và tránh cảnh đông đúc buổi sáng đông đúc những người không quen nên Ngữ cũng ngại.
Vợ chồng Lâm đon đả đón Ngữ tận sân nhà và dẫn đi vòng vo trên những lối vòng sau nhà, lei lên cầu thang trước ngôi nhà mới vào phòng khách trên lầu, với những tiện nghi mới tinh, mỗi món vợ Lâm đều cho biết giá cả.
_ Bộ sô pha này sáu ngàn, bộ bàn ăn cho khách này năm ngàn, mấy cái ghế chỗ bàn rượu hai ngàn…
_Còn những vật khác cũng toàn hàng xịn và đắt tiền chúng tôi mới mua….
Dắt vợ chồng Ngữ vào phòng ngủ, chỉ giường tủ, mền gối, thứ nào cũng trương những giá biểu điếc tai, thậm chí còn mở cả những tủ quần áo đã xếp sẵn gọn ghẽ và đầy ắp cho hai bạn coi…mà có lẽ từ sáng đến giờ hai vợ chồng đã làm công việc này với những người khác.
Có lẽ vì cũng đã quá mỏi mệt nên vợ Lâm rủ Kim vào buồng là công việc cuối cùng là mở hộp nữ trang cho Kim coi, Chị lấy ra một chiếc nhẫn sáng lóng lánh ra so với chiếc nhẫn đang đeo bảo là hai chiếc dùng thay đổi kiểu cho nhau
_Bà thấy chiếc nào đẹp? chấm dùm tôi coi
_ Em nào có biết gì về hột xoàng đâu chị, cái nào em thấy cũng đẹp cả
_Thôi mình ra ngoài ăn trái cây, chờ mấy ông ấy vào rồi ăn luôn, ổng còn chờ một người bạn nữa và mấy đứa nhỏ đi làm Nail về.
Lần đầu tiên đến Mỹ , đây là lần đầu tiên Kim được mời dự tiệc trong một căn nhà mới nguyện lại trang trí lộng lẫy toàn đồ mới, sang trọng…Kim nhủ thầm không biết anh chị Lâm làm gì mà có nhiều tiền quá, Chồng cũng chỉ làm trường học như Ngữ, vợ cũng đi làm hảng nước chấm, vài ba đứa con lớn đi làm Nail, cũng chỉ qua trước mình có vài năm…Sao họ mau giàu quá…
_Thôi mời cả nhà và các bạn vào dự tiệc…
Cũng có chụp hình quay phim, chúc mừng, rồi trao quà …mọi người quay quần ăn uống và trên chiếc Tivi lớn giữa nhà đang chiếu cảnh bạn bè đang chúc tụng nhau của buổi sáng nay.
Gần tan tiệc bỗng vợ Lâm hớt hải chạy ra gọi Kim vào phòng ngủ của vợ chồng chị, nơi mà chiều nay chị đã lấy hộp nữ trang ra khoe với Kim….
-Từ lúc tôi đưa cho chị coi tới giờ không có ai vào phòng cả, tự nhiên sao cái hộp không cánh mà bay.
_Chị,…chị nghi tui?? ?
Kim như bị á khẩu vì giận và tức, khi vợ Lâm đem ra khoe các món nữ trang Kim chỉ nhìn vì lịch sự mà thôi, tuyệt nhiên không hề sờ vào món nào cả,sau đó cả hai ra ngoài và Kim không vào phòng này lần nào nữa, sao lại có chuyện này.
Sau đó vợ Lâm cứ càm ràm phân bua mãi và Kim phải thề thốt và đưa túi xách cho chị xét…Lòng Kim buồn tủi và đau đớn tột cùng…Bỗng Ngữ vào trong đi vệ sinh, vợ Lâm chạy theo phân bua mọi chuyện.
Ngữ vào trước mặt vợ và mặt đanh lại trong hơi men anh phán với vợ mấy câu phũ phàng:
_ Bà có lỡ lấy thì trả lại cho chị ấy ngay, ở đây chỉ có tui và chị ấy thôi, đừng để tôi phải xấu hổ.
_ Ông…ông nói tui vậy sao??? Trời ơi là trời.
Kim như rơi từ trên không xuống tận cùng của một hố thẳm, cảm giác hụt hẩng, đau đớn tột cùng, Kim bỏ chạy ra khỏi nhà Lâm như một người điên dại và không còn biết gì nữa, nỗi đau ngút trời không bút mực nào tả hết nỗi buồn trong Kim.
*** Nghe ồn ào bên trong nhà và thấy Kim chạy ra đường ,Lâm vào nhà thì mới hay mọi chuyện
_Trời ơi, tôi vào phòng thấy bà để cái hộp nhẫn trên bàn phấn nên cất vào dưới tấm nệm cho bà _ Ai biết đâu nà, chiều nay chỉ có chĩ và tui trong phòng nên tui mới hỏi sơ thôi
Ngữ chạy theo vợ và tìm mọi lời năn nỉ, ăn năn ..và mọi chuyện lại đâu vào đó, nhưng từ lần xảy ra chuyện đau lòng ấy, Kim không bao giờ đến nhà ai, không muốn giao tiếp với bất kỳ ai nữa, nàng sống âm thầm như một cái bóng bên Ngữ, cặp mắt luôn u buồn và nhìn Ngữ bằng cái nhìn xa cách …cho dù Ngữ đã cố năn nỉ thuyết phục vợ,niềm đau vì người đầu ấp tay gối với mình suốt bao nhiêu năm mà còn có thể không hiểu vợ mình như vậy…
Cuộc sống đầy bương ba khổ lụy, nhưng cái liêm sỉ của con người mới đáng trân trọng, nhất là với những kẻ nghèo khó, còn kẻ giàu sang nhiều khi muốn giao tiếp với kẻ kém mình cũng chỉ để khoe khoang cho người khác thấy cái hạnh phúc phủ phê thừa mứa của mình mà tạo cho kẻ khác một niềm đau. Mỗi lần nhìn vợ thở dài …Ngữ lại thấy hối hận và thương vợ dường bao
Tôi sinh ra và lớn lên ở Sài Gòn. Tuổi thơ ở khu Tân Định. Dọn nhà một lần cũng lòng vòng đâu đó, gần cổng xe lửa số Sáu, bên bờ kênh Nhiêu Lộc và ở tới giờ. Ở riết nhàm, tôi thấy Sài Gòn vẫn vậy. Vẫn vậy là kiểu ăn, cách nói, cà phê, quán nhậu…, chứ đường xá, nhà cửa… thay đổi nhiều.
Trước 1975, đôi khi tôi cũng lêu lổng ở Đà Lạt, mê cảnh núi đồi, ao hồ, sông suối, nhịp sống chậm rãi của Đà Lạt, và cũng không loại trừ mê luôn người Đà Lạt hiền hòa, hiếu khách… Tôi nhủ, rồi ngày nào đó sẽ về đây dưỡng già (non).
Bây giờ tôi đã về Đà Lạt, cũng hơn sáu năm rồi. Nợ đời chưa dứt, nên khi Sài Gòn lúc Đà Lạt.
Sài Gòn và Đà Lạt đều là dân tứ xứ. Ở lâu thì thành người Sài Gòn hay dân Đà Lạt gốc. Mỗi nơi đều có con người và phong cách riêng. Rồi cuộc đời dâu bể, nơi còn nơi mất… Đà Lạt đang mất dần, gượng không nổi, nhưng Sài Gòn còn là Sài Gòn, dù có mất chút đỉnh.
Ai ở đâu tới mặc kệ, nhưng Sài Gòn không có đất sống cho “bún mắng cháo chửi”, không phân biệt khách Tây khách ta, không giẫm nát hoa hội chợ, phở Hà Nội không thể “tuyệt đối đúng” khi thiếu rau thơm giữa đất Sài Gòn… Trước như vậy, giờ vẫn thế.
Nhưng Đà Lạt thì khác, chụp giựt, níu kéo, chém chặt, phân biệt Tây ta… đang hình thành ở những ngày cuối tuần hay lễ hội. Đà Lạt tuổi đời trẻ quá, chưa kịp bén rễ thì bão đời đã làm tản mác con người Đà Lạt. Đà Lạt thiếu “con người Đà Lạt” đâu còn gì là hồn Đà Lạt. Đà Lạt chỉ còn thân xác như bức họa đắt giá của Picasso dưới con mắt của kẻ phàm phu.
Nói vậy thôi, Đà Lạt vẫn còn vài nơi yên tĩnh, hoa lá núi đồi để tôi còn đọc sách bên tách trà ly rượu. Rồi ngẫm lại mới thấy, sao mà quãng đời lớn lên ở Sài Gòn êm ả quá. Và rồi cũng nơi đó, những năm tháng cùng cực, cơm áo gạo tiền, cố giữ cho được cái nguyên tắc sống của riêng mình, thiệt vất vả.
Ở Sài Gòn tôi nhớ Đà Lạt, nhưng ở Đà Lạt tôi lại nhớ Sài Gòn. Hai cái nhớ khác nhau. Nhớ Đà Lạt vì lỡ thương. Còn nhớ Sài Gòn vì duyên vì nợ.
Hầu hết những bài trong sách “Sài Gòn một góc ký ức” này đều được viết ở Đà Lạt. Phải xa Sài Gòn mới ngứa tay viết được, mà viết tùy bút kiểu này cũng coi như một cách tính sổ với cuộc đời. Đà Lạt làm tôi biết nhớ Sài Gòn.
Chỉ mới ba trăm cây số Đà Lạt – Sài Gòn, lại còn đi đi về về mà đã thế, huống chi những người ở xa Sài Gòn nửa vòng trái đất, chục năm, hai ba chục năm, biền biệt thì sao? Có lẽ chỉ còn cách như người bạn tôi, nửa đêm không ngủ được, gọi phone về, thở dài: Tao nhớ Sài Gòn… chết mẹ!
Xa Sài Gòn mới thấm, mới cảm thấy thiếu thiếu cái gì đó, như từ bỏ một thói quen, bứt rứt khó chịu như cai thuốc.
Nhớ Sài Gòn chứ sao không! Nhớ con hẻm lầy lội, nhớ tiếng mưa rơi trên mái tôn, nhớ tuổi thơ, nhớ tiếng rao hàng giọng Sài Gòn, nhớ sầu riêng vú sữa, nhớ đủ thứ… Xa rồi mới biết thương biết nhớ…
Trời đã vào thu, khí trời se lạnh, tôi cuộn mình trong chiếc chăn mỏng và cảm thấy thật dể chịu. Ánh trăng rằm tháng bảy chiếu qua khe cửa sáng vằng vặc. Mùi hương của cây hoa Nguyệt Quế thoảng đưa hòa cùng tiếng côn trùng râm ran đây đó trong vườn tạo nên một bản nhạc đồng quê tuyệt diệu. Dòng đời vẫn trôi một cách vô tình và lặng lẽ. Mới ngày nào tôi vẫn còn là một cô bé con ngơ ngác mà giờ đây đã hơn nửa cuộc đời rồi. Những kỉ niệm vui buồn ùa về trong tâm trí tôi- chúng dẫn dắt, lôi cuốn tôi vào những giấc mơ có lúc thật êm đềm, đôi khi khắc khoải buồn vương …
Mẹ sinh ra tôi cũng vào một đêm cuối thu- một đứa trẻ sơ sinh lẽ ra bú no là ngủ, nhưng không hiểu sao tôi lại rất ít ngủ mà khóc ngoằn ngoặc suốt ngày đêm. Bà mụ đỡ sốt ruột vì tiếng khóc của tôi làm cho những đứa trẻ khác giật mình khóc theo và không để cho ai được ngủ yên . Vì vậy, tôi khóc ròng rã hai ngày- đến ngày thứ 3- khi tắm cho tôi xong, bà lén cho tôi uống thuốc an thần nhẹ ( sau này có người phát hiện nên mẹ tôi mới biết). Và tôi “ bị ” cho uống thuốc an thần liên tục trong bảy ngày khi mẹ tôi còn nằm lại nhà hộ sinh.
Có lẽ trí não non nớt của tôi không chịu nổi sự tác động quá lớn của loại thuốc kích thích này nên tôi đã phát triển không bình thường như những đứa trẻ khác. Mọi người trong làng khi nhìn tôi,ai cũng xót xa cho cha, mẹ tôi .Họ không nói ra nhưng ai cũng nghĩ là tôi bị “ không bình thường”. Người lớn nhìn tôi thương hại, trẻ con thì không thèm chơi với tôi, và thậm chí chúng không dám để tôi đến gần. Hàng ngày tôi chỉ có một việc là đứng ngắm mình trước gương, lặng lẽ -bất động…
Tới tuổi đi học- tôi không học được chữ nào cả,dù mẹ tôi có kiên nhẫn cố gắng chỉ dạy cho tôi học như thế nào đi nữa. Không ai biết thuốc an thần trong đầu tôi dần dần giảm đi tác dụng như thế nào ( hay đã có tác dụng gì?) chỉ biết có một ngày bỗng dưng tôi đọc được sách, làm được toán. Tôi không học từng chữ-từng câu như bọn trẻ-nhưng tôi đọc được sách, báo. Tôi chỉ đứng nhìn thầy cô giáo dạy toán ( lớp 3) chơi thôi-nhưng sau đó, tôi làm được những bài toán lớp ba, thuộc loại khó. Vậy là tôi phải cắp sách đi học như bao đứa trẻ khác chứ không còn được đứng hằng giờ soi mình trước gương nữa. Trí óc tôi phát triển bất ngờ, nhưng tính tình tôi vẫn “quái dị “, vẫn thuộc dạng không bình thường, không giống ai cả. Tôi học rất giỏi –cả lớp không theo kịp – tôi chỉ nghe thầy cô giảng, hay chỉ đọc qua-là nhớ, là thuộc lòng, không cần về nhà học nữa -nhưng khi đi ra đường là bị những đứa trẻ khác lại ném đá vào tôi, trêu chọc tôi- vì có lẽ, lúc đó chúng trông tôi rất ngớ ngẩn, khác lạ?. Lâu dần, tôi có cảm giác, mình giống như một con thú hoang bị chạy lạc xuống đồng bằng xa lạ vậy!.
Ngày đầu tiên vào lớp 10- thầy giáo chủ nhiệm chọn lớp trưởng, thầy đọc tên tôi đầu tiên vì trong kỳ thi chuyển cấp tôi đạt điểm số khá cao. Nhưng khi tôi đứng dậy, ông nhìn tôi một lúc với ánh mắt nghi ngờ- ông trầm giọng- nói :” Em chắc không thích hợp để làm lớp trưởng đâu”. Ánh mắt của học sinh trong lớp đổ dồn về phía tôi- một cô bé lôi thôi, lếch thếch với vẻ mặt ngờ nghệch vậy mà sao có điểm đậu cao vậy?. Sau phút ngạc nhiên, họ phá lên cười như nắc nẻ làm thầy giáo chủ nhiệm cũng cười theo. Tôi cảm thấy xấu hổ không biết trốn vào đâu nữa. Và sau hôm đó tôi sống lặng lẽ, cô độc hơn. Tôi không tìm nổi được cho mình một người bạn nào cả. Tôi càng lặng lẽ bao nhiêu, thì bạn cùng lớp lại để ý đến tôi nhiều hơn. Có thời gian rảnh là họ lại tìm kiếm đủ mọi cách để chọc phá tôi, để lấy tôi làm trò tiêu khiển! Họ “cặp đôi” tôi với người này người khác, họ kéo tóc tôi và làm đủ mọi thứ mà họ thấy vui là được. Họ chỉ tha cho tôi khi giáo viên vào lớp hoặc tôi ôm mặt khóc. Đến bây giờ tôi vẫn còn nhớ lại rất rõ những cành tượng đau lòng , tồi tệ đó của bọn họ.- có lúc tôi nghĩ, mọi chuyện ác tâm kia như chỉ vừa mới xảy ra hôm qua đây thôi.
Thầy Thanh dạy sử – hôm nào vào lớp cũng gọi tôi lên kiểm tra bài cũ, nhưng thầy không hỏi những gì liên quan đến bài học mà hỏi những câu hỏi lạ kì – chưa có một lớp học nào trên thế giới học sinh “ bị” hỏi như vậy. Thầy hỏi tôi :” Sao em biết mùa thu?”. Sau một lúc ngỡ ngàng tôi vẫn trả lời thầy” Thưa Thầy,! mùa thu có lá vàng rơi”. Hôm khác thầy lại hỏi ” Dấu hiệu nào báo hiệu mùa xuân?”. Tôi ngờ nghệch trả lời” Dạ! Mùa xuâncó chim én bay”. Và sau những lần như vậy , cả thầy và học sinh trong lớp đều cười nghiêng ngã. Tôi thộn mặt ra không biết mình làm sai chuyện gì nữa? Chuyện này vẫn tiếp diễn cho đến khi bài kiểm tra một tiết và 15 phút được phát ra- tôi được một số điểm cao nhất nhì lớp. Lúc đó thầy Thanh không còn gọi tôi lên kiểm tra bài cũ theo kiểu quái ác như vậy nữa.
Một hôm, lớp tôi có buổi lao động tập trung, dọn vệ sinh sân trường. Đang làm việc thì trời đổ mưa. Tôi và các bạn nép vào hành lang để tránh cơn mưa lớn. Tôi mê mãi ngồi nhìn mưa rơi trên mái tole nhà để xe- tôi nhìn say sưa đến nỗi khi thầy Nam dạy Lý ngạc nhiên đập mạnh vào vai tôi- tôi mới giật mình tỉnh giấc – trở về với thực tại. Lúc đó trời đã sẩm tối , các bạn trong lớp đã ra về từ lâu rồi. Vậy là ngay hôm sau, ngoài biệt danh ” ngớngẫn” ra, tôi còn có thêm biệt danh mới là ” ma nhập” nữa! Một trò đùa tinh quái nữa đã làm tổn thương tôi, nhưng tôi chỉ biết im lặng!
Thời phổ thông- cái thời đẹp nhất của cuộc đời đi học của tôi đã trôi qua lặng lẽ và tẻ nhạt như vậy đó. Có nhiều chuyện không vui, lạ lùng-đau lòng khác mà tôi không dám bảy tỏ- đành chôn nó vào trong sâu thẳm trong tâm hồn mình. Gợi nhớ làm gi khi quá khứ chỉ là một chuỗi những bất hạnh không thể chia sẻ?
Năm năm đại học, tôi học xa nhà, bắt đầu cuộc sống mới thật lạ lẫm .Tôi ở tập thể, ở chung với tám người bạn gái khác từ nhiều miền của đất nước. Ai cũng vui, và đối xử với tôi thật dịu dàng. Nhưng bản tính “quái dị” lạnh lùng của tôi như một bức tường vô hình ngăn cách tôi với mọi người. Nỗi ám ảnh của tuổi thơ bị “phân biệt”, không được thấu hiểu-an ủi, đã làm tổn thương tâm hồn tôi quá nhiều chăng? Trang giấy trắng tâm hồn tôi đã bị bôi đen bởi bao vết bẩn của bạn bè và thầy giáo vô tâm chăng? Ngoài một buổi học ở giảng đường, tôi đắm chìm vào những quyển sách- đó là thế giới riêng, thế giới trong mơ của tôi. Rồi lần lượt những đứa bạn cùng phòng của tôi có đôi có cặp- vào ngày nghỉ lễ, vào ngày cuối tuần họ rủ rê nhau đi chơi- khu nhà trọ còn lại một mình tôi- tĩnh lặng lạ thường. . Tôi cũng đã tìm được cho mình một người để thương yêu- nhưng đó là một hình ảnh – một ảo ảnh-chỉ sống trong trí tưởng của tôi mà thôi!. Tôi thường mơ nghĩ đến hình ảnh thân yêu ấy: Anh ấy hiền từ, thánh thiện và yêu thương tôi thật nhiều. Và nhờ vậy- anh ấy đã giúp tôi bớt cô đơn trong cuộc sống.
Từ ngày ra trường đến nay, tôi xin được một nơi làm ổn định, một công việc tôi yêu thích. Ngày ngày tôi được gặp gỡ nhiều người, tính tình tôi bớt nhút nhát hơn. Bạn bè, đồng nghiệp vào ngày nghỉ rủ tôi đi uống cà phê, nói chuyện phiếm. Dần dần tôi vui vẻ và hòa nhập với cuộc sống hơn. Nhưng trời vốn vô tình, khi tôi vui và hạnh phúc lên một chút thì sức khỏe của tôi ngày càng sút kém đi. Máu ở mũi tôi tự dưng chảy nhiều, cơ thể tôi mỏi mệt, không ăn uống gì được Tôi phải uống thuốc giảm đau đều đặn mỗi ngày.và làm xong việc là tôi hầu như nằm bẹp dí trên giường. Người thân, bạn bè tôi, ai cũng xót xa cho tôi nhưng cũng chỉ an ủi tôi đôi câu…
Những lúc phải cam chịu những nối khổ đau thân xác ( và cả tâm hồn) – tôi chỉ muốn tự giải thoát lấy cuộc đời của mình. Tôi muốn chấm dứt mọi khổ đau, mọi nỗi vui buồn trong cuộc sống. Tôi không muốn bị những cơn đau đớn hành hạ nữa. Tôi không tìm được niềm an vui trong cuộc sống, thì đành phải rời bỏ nó đi vậy. Sống để làm gì khi không có một mục đích, một con đường nào tươi sáng để bước tới ? Đã có lúc tôi nghĩ và muốn làm như vậy …
Giờ đây-những áng mây mờ như dần tan đi -tôi sống vui hơn cho dù sức khỏe vẫn còn yếu lắm! Vẫn buồn vu vơ như trước- nhưng trong lòng tôi đang xanh mầm tin yêu- niềm tin yêu đến với tôi tình cờ như một cơn gió mát dìu dặt đêm trăng.. Tôi sẽ yêu cuộc sống của chính mình, sẽ mãi an vui với hiện tại là sẽ có ngày mai. Tôi luôn hi vọng-sau “ cơn mưa, trời sẽ sáng”- bởi vì không có ai mãi mãi phải chịu khổ đau khi họ luôn tin yêu cuộc sống và vươn tới bằng chính trí tuệ và tâm hồn trong sáng của mình! Tôi nhớ lại lời một người thân dặn tôi mỗi buổi sáng trước khi tôi đi làm:
– Phải yêu lấy bản thân mình, trước khi yêu những gì khác- đừng để ai cũng lo lắng cho mình.
– Phải sống vui ở hiện tai, thì tương lai sẽ tốt đẹp!
– Chạy xe nhớ cẩn thận giùm.
Tôi mỉm cười- lòng cứ mong sao cho trời mau sáng, để được nghe những lời yêu thương kia thì thầm. Một ngày mới lại bắt đầu trong tình thương yêu trời biển…./.
Ngày đầu tiên tôi gặp người ấy, tôi tự nhủ rằng đó là một định mệnh, nhưng nếu quả thật đó là định mệnh, tôi không biết được duyên phận này vốn lẽ đúng hay sai. Tôi là sinh viên khoa văn, tôi yêu những câu chuyện và tôi lãng mạn. Trường tôi, sinh viên khoa văn và khoa nhạc thường hay “kết” nhau, vì có một điểm chung là lãng mạn. Những mối tình ấy ít khi đi đến đâu nhưng lúc nào nhớ về cũng sẽ toàn kỷ niệm đẹp. Trong khi phần lớn những cô nàng văn khoa yêu những anh chàng mang guitar trên vai thì tôi lại đặc biệt ấn tượng với những chàng trai biết thổi sáo hoặc chỉ đơn giản là có thể vi vu tung hứng với kèn harmonica. Bạn bè hay trêu tôi kém cảm nhận, âm thanh réo rắt của sáo và tiếng khè khè đầy tạp âm của harmonica sao có thể bằng âm hưởng vang rộng của guitar được. Tôi không nói, chỉ cười. Tôi thích những gì là khác lạ. Năm tôi hai mươi, tôi gặp người ấy. Đó là một người đàn ông đậm thước với chiếc áo sơ mi trắng lúc nào cũng được dắt vào quần một cách gọn ghẽ. Lần đầu tiên chúng tôi gặp nhau là dưới giàn hoa giấy, khi tôi đang cùng đám bạn ôm sách đi vội tới tiết học thêm thì bắt gặp anh, lúc ấy đang ngồi du dương với cây kèn harmonica. tim tôi như có một sự chấn động nhẹ, lúc ấy, cứ như trong không gian chẳng có ai, chẳng có cả đám bạn tôi đứa thì kèo nài tôi đi, đứa thì đang ngẩn ngơ trước một chàng thư sinh áo trắng, chỉ có anh và tôi, và những bản nhạc không lời. Thấy tôi đứng ngẩn ngơ, anh cười hiền: – Cô bé thích điệu nhạc của anh à? Như để chữa thẹn, tôi vội cất lời: – Rõ vô duyên, đường đâu phải của anh. Muốn đi hay dừng lại cũng vì anh à? Đó là kỷ niệm đầu tiên của chúng tôi. Lần thứ hai gặp nhau là khi thầy của tôi dẫn anh ra mắt với câu lạc bộ, anh sẽ tạm thời làm chủ nhiệm câu lạc bộ sáng tác văn học của chúng tôi trong vài tháng cho tới khi thầy chữa bệnh xong. Anh là sinh viên cũ của thầy, đang làm việc tại một nơi khác, nay thầy nhờ nên mới về trường cũ làm chủ nhiệm một thời gian. Vì tôi là trưởng câu lạc bộ nên nghiễm nhiên thầy giới thiệu tôi với anh. Ngay khi vừa thấy tôi, anh đã vội cười “A, cô bé vô lễ”, làm tôi khá thẹn. Sau lần đó, vì những công tác của câu lạc bộ, anh và tôi hay gặp nhau. Anh bảo tôi: – Ra là mới năm nhất à? Thế là nhỏ hơn anh đúng một con giáp, phải lễ phép với anh nghe chưa? – Hơn những một con giáp cơ đấy. Thế thì phải gọi là chú cơ. – Ai lại gọi chú, một là anh, hai là thầy, đâu già đến độ đó? – Một con giáp là quá rồi chú ạ. Có dạy em đâu mà em gọi là thầy, chỉ là chủ nhiệm của em thôi. Một chú, hai không, cho chú chọn. Anh cười ha hả, đó là cảm xúc chủ đạo của những ngày tôi và anh cùng làm việc với nhau. Năm hai mươi tuổi, tôi yêu và chia tay mối tình đầu trong cùng một năm. Chẳng hiểu sao những cuộc chia ly thường đi kèm những cơn mưa. Và cũng chẳng biết sao lúc tôi cô đơn nhất lại có anh bên cạnh. Anh bắt gặp tôi trên con đường đi học về, đang khóc tức tưởi vì mối tình tan vỡ với anh khóa trên. Anh nài tôi lên xe chở về, nít nôi đi dưới mưa cảm bệnh: “Lên xe đi nào, có nghe lời “chú” không hả? Chấp nhận làm “chú” một lần cho thấy tiếng nói người lớn hơn rồi đó. Người ta hạ mình như thế rồi, có leo lên xe không?”. Và tôi lại bật cười trước người đàn ông đã quá ngưỡng ba mươi nhưng lúc nào cũng cười đùa như con nít. Năm hai mươi tuổi, mối tình đầu của tôi đau một cơn đau rất nhẹ nhàng là nhờ có anh. Năm tôi hai mươi tuổi, người ta ghép cặp tôi với anh vì chúng tôi thường hay đi với nhau. Đám bạn tôi đứa thiện ý thì bảo: “Nói thực thì anh Di là một người đàn ông tốt tính, hiền lành, lại chu đáo không chê vào đâu được. Nhưng, nếu quả thật làm mẫu đàn ông để cặp kè bây giờ thì… mày nên nghĩ lại, hơn mày những một con giáp đấy. Mày còn quá trẻ còn ổng thì quá già rồi”. Vài đứa ác mồm lại dị nghị: “Vốn dĩ gọi bằng anh nhưng thực ra lại đáng tuổi chú rồi, hơn mười hai tuổi. Dù chỉ là chủ nhiệm tạm thời nhưng cũng là thầy trò, nghĩ sao mà thích mà yêu thế được?”. Lúc đó tôi chợt nhận ra, thì ra đối với tuổi hai mươi của chúng tôi thời bấy giờ, tuổi tác là một vấn đề vô cùng quan trọng, và vì đám bạn cứ nói ra nói vào tôi cũng buột miệng: – Tao không bao giờ yêu ai hơn tao những một con giáp, đáng tuổi chú của tao đâu. Tôi nghe có tiếng rơi của chiếc kèn harmonica mới mà anh hứa mua cho tôi ở sau lưng. Tôi nghe tiếng cười vụn vỡ của anh chợt tắt trên môi và bàn tay anh nhẹ nhàng khoác lên vai tôi và cả đám bạn, giả lả: – Mấy đứa khéo trêu bạn ghê nhỉ? Chú là chú chẳng bao giờ yêu trò mình đâu nha. Kể từ đó tôi với anh trở nên ngượng nghịu, rồi dần xa cách, bạn bè bảo tôi, nào là anh chỉ hợp làm người hướng dẫn, đừng dính vào yêu đương, rồi thì tôi còn nhỏ quá, mới năm một, tương lai còn phía trước… Vài tháng sau, thầy khỏe lại, anh đi. Ngày anh đi, nhiều đứa khóc bù lu bù loa một phần vì dân văn nhạy cảm, phần khác anh rất tốt với chúng tôi. Tôi vì ngại không nói lời tiễn biệt anh, chỉ có anh bước qua xoa đầu tôi và dúi vào tay tôi một món quà, thế rồi anh đi. Chỉ có thế, không ai nói với ai lời nào… Năm tôi hai mươi, tôi nhận được một chiếc kèn harmonica từ một chàng trai lớn hơn tôi cả một giáp. Một chàng trai mà mãi sau này tôi cũng k
Đấy là câu than phiền, hay là câu tán thán? Dường như thế, cả hai.
Thơ không bán được, thì phải đem tặng, chứ sao? Nhưng có ai đó không đồng tình: Chẳng nên làm như thế, vì sẽ càng “góp phần” cho thơ bị xuống giá. Nói vậy, cũng không sai.
Giờ đây, có nhiều người làm thơ, so với 50-70 năm trước. Tốt thôi: có nghĩa, số người cầm bút tăng lên nhiều, số người mù chữ bị xóa… gần hết? Vậy là vui, vì dân trí có khá hơn. Duy có một điều không nên bị “vướng” vào: sự lạm phát của hai tiếng “nhà thơ”, do cái thói háo danh. Chẳng phải sao?
Trong đời sống tinh thần của lịch sử loài người, cái gì là quý nhất, nếu không là triết học và thơ ca. Xã hội nào thiếu hai cái “nền” ấy, tất nhiên… yếu ớt (dẫu có rất nhiều cái “nền vật chất” khác). Hơn 2000 năm trước, khi đến một xứ sở, để biết thực trạng xã hội nơi ấy, triết gia Tuân Tử đều muốn nghe nhạc. (Thời ấy, thơ và nhạc gần như là… một, nên mới gọi là thi ca). Và ông đã phán định: Đời suy thì lễ phiền mà âm nhạc dâm. Đúng quá!
Chợt nhớ một mẩu tin đã đọc mấy năm trước: chính phủ Pháp bao cấp “trọn gói” cho 15 ấn phẩm về thơ; trong đó, có tạp chí thơ xuất bản hằng tháng với số lượng 547.000 bản/lần. Hẳn rằng, nhà cầm quyền Pháp không “dại gì” mà quẳng rất nhiều tiền vào một lĩnh vực có vẻ… vô bổ như thơ? Lại nhớ, trong cuộc chiến với Đức quốc xã vào những năm 1940, thơ của thi sĩ Paul Eluard được in thành truyền đơn đã trở thành sức mạnh lớn cho kháng chiến quân chống lại kẻ xâm lược. Ở xứ ta, giờ đây, thơ được đối xử như thế nào?
Một anh bạn cung cấp thêm thông tin khác: ở Mỹ, có khoảng 12.000 nhà thơ, tất nhiên đều là nhà thơ chuyên nghiệp. Và anh làm bài toán: dân số Mỹ nhiều hơn dân số Việt Nam khoảng 3,5 lần; nếu tạm căn cứ vào cái “chuẩn” là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam để có thể tạm được gọi là nhà thơ (chứ chưa “phân tích phân loại” thật-giả thế nào), thì số lượng nhà thơ ở cái quốc gia “kỹ thuật máy móc” ấy nhiều gấp năm lần xứ sở Việt Nam “yêu mến văn học” (ấy là chưa nói đến thực chất của cái-gọi-là nhà thơ, cũng ở xứ ta).
Sáng nay, được anh bạn Bùi Xuân tặng tập thơ dịch. Thơ Tagore, tập Mùa hái quả. Thi hào Ấn Độ đã để lại hơn 50 tập thơ, là những chuỗi ngọc quý trong kho tàng thơ ca nhân loại. Ở Việt Nam, dường như mới có khoảng năm-sáu tập thơ của Tagore được dịch. Người dịch và mang sách đến tặng là một cán bộ cần mẫn. Anh làm việc ở Ban Tuyên giáo, làm thơ, lại dành thời gian cho việc dịch thuật. Quý quá! Quý hơn, là con người anh: anh yêu tinh thần của Tagore, và làm việc gì cũng vì muốn đem đến sự tốt đẹp cho xã hội. Tập thơ có 86 bài, thấm đượm sắc tượng trưng với nhiều ẩn dụ sâu sắc. Bài thơ cuối (Lễ tạ ơn) có những câu thơ mãi mãi thời-sự-và-chân-lý: Những người đi trên lối mòn của niềm kiêu hãnh đã chà đạp những cuộc đời hèn mọn dưới chân mình và phủ lên màu xanh dịu dàng của trái đất bằng những vết chân đẫm máu… /… Những người hèn mọn đã chịu nhiều khổ đau và gánh nặng cường quyền đã phải giấu mặt và bóp nghẹt những tiếng nức nở của mình trong đêm tối… Để rồi cuối cùng, đối với những con người bị chà đạp ấy: Từng nhịp đập đớn đau của họ đã đập trong đêm sâu bí ẩn, và mỗi lời sỉ nhục đều được thu vào sự im lặng lớn lao của người. Ngày mai là của họ…
Đó là một ngôi làng nghèo-như bao ngôi làng ở vùng ven thị xã- chỉ vài chục nóc nhà nhưng có cái tên nghe rất thanh bình và yên ả-làng An Phú. Làng có thế đất “ Hữu Thanh Long, Tả Bạch Hổ”, một bên là núi một bên là sông, nên phong cảnh ở đây rất hữu tình và nên thơ. Giống như mọi làng khác, An Phú cũng có những ngôi nhà ngói đỏ, chen chúc bên những mái tranh, mái tôn bạc màu-cũng gốc đa, giếng nước, cũng văng vẳng tiếng chó sủa đêm đêm, và tiếng gà gáy mỗi sáng- nhưng nó yên tĩnh lạ thường vì rất ít có tiếng đùa vui của trẻ nhỏ, tiếng quát tháo rầy rà con của những người mẹ,- chỉ có những con người lặng lẽ, thấp thoáng ra vào; sự hiện hữu của họ ẩn hiện xa mờ, giống như thứ ánh sáng mong manh cuối ngày leo lét chỉ ánh lên một lúc rồi tắt lịm sau dãy núi xa .
Cu Bi chạy ào vào nhà, quần áo mặt mũi lấm lem bùn đất, nó reo to: “ Ba ơi, ba xem con bắt được hai con dế than to quá nè. Ba kiếm cho Bi cái hộp con nuôi chúng đi ba ! ”. Thắng nhìn cu Bi mỉm cười: “ Được rồi con trai, ba sẽ làm nhà cho chúng nhưng trước hết con phải đi tắm rửa thay quần áo đã. Con lấm lem hết rồi… ”. Cu Bi cười bẽn lẽn – giọng phân trần: “ Ba biết không? Con bắt hai con dế này khó lắm, đổ hai gàu nước chúng cũng không chịu lên khỏi hang, con phải lấy cuốc đào bắt đó !”. Nói xong cu Bi cầm bộ áo quần sạch đang treo ở góc nhà- chạy vào nhà tắm. Thắng lặng lẽ nhìn theo con trai nhếch cười- buồn bã, lắc đầu…
Mới ngày nào đây mà đã sáu năm rồi- thời gian đúng là vó ngựa vô tình; đã sáu năm anh thiếu vắng bàn tay chăm sóc của người vợ, cu Bi thiếu tình thương yêu chìu chuộng của người mẹ. Mặc dù anh đã dành cho con nhiều thời gian gần gũi chăm sóc- nhưng vẫn không thể nào bù đắp được sự thiếu vắng của đôi bàn tay dịu dàng và tình thương yêu của người mẹ. Nhìn ánh mắt buồn của con khi thấy những đứa trẻ trong xóm quay quần bên mẹ chúng, anh cảm thấy nao lòng và xót xa. Cha con anh sống lặng lẽ trong ngôi nhà nhỏ ở đầu làng để đợi chờ người mẹ vô tâm, người vợ bạc tình kia sẽ có một ngày nào đó quay trở lại.
Thuở còn đi học- Thắng to khỏe , nước da trắng hồng-nhất là anh học rất giỏi , luôn dẫn đầu lớp vào mỗi học kỳ. Ba Thắng chết khi anh còn nằm trong bụng mẹ- bà tần tảo nuôi con, chỉ mong mai sau Thắng có một cuộc sống, một tương lai tươi sáng hơn cuộc đời của ông bà. Nhưng vào một sáng chớm Đông năm Thắng học lớp 11 , bà ra vườn cắt rau nuống chuẩn bị cho buổi chợ chiều, thì đột ngột bị tngã quỵ- Thắng vừa trông thấy, vội ẵm mẹ vào giường- nhờ người chở lên bệnh viện huyện. Sau mấy hôm cấp cứu – thuốc thang chỉ giữ được mạng sống, còn người bà thì đã bị liệt -phải nằm một chỗ. Từ đó, gánh nặng gia đình dồn lên đôi vai nhỏ nhắn thơ dại của Thắng. Bà con trong làng thương xót, tạo điều kiện giúp đỡ cho Thắng có việc làm kiếm tiền nuôi nấng, thuốc thang cho mẹ .Dù tất bật kiếm sống hằng ngày- Thắng vẫn không nghỉ học, vì cứ mỗi lần anh xếp sách vở cất vào chiếc tủ gỗ nhỏ là mẹ anh lại khóc. Bà thều thào : “ Mẹ xin con! Con đừng bỏ học, chỉ còn hơn một năm nữa con có được bằng cấp ba, con đã đi gần tới đích rồi, gắng mà bước tiếp, đừng dừng lại con à !”. Ngày Thắng cầm được mảnh bằng phổ thông cũng là ngày mẹ anh ra đi mãi mãi. Nỗi đau chồng lên nỗi đau, anh tưởng chừng như không gượng dậy nổi. Ông chú họ của anh làm việc ở Hảng Taxi Bình An xin cho anh vào làm ở đó. Một năm sau ngày mẹ mất,Thắng trở thành tài xế taxi rong ruổi trên đường, cuộc sống cũng dần ổn định.
Lan là bạn cùng lớp của anh, tốt nghiệp xong cấp ba, cô thi đậu vào trường trung học sư phạm của tỉnh. Lan có nhan sắc mặn mà, nên cô có nhiều người săn đuổi đưa đón. Nhưng không hiểu sao Lan lại chọn làm nhân tình của một ông giám đốc giàu có, uy quyền đã có vợ con. Vợ của ông giám đốc biết được- vào trường gặp chủ nhiệm khoa nhờ can thiệp để chấm dứt mối tình bất chính đó. Lan cảm thấy quá xấu hổ với thầy cô, bạn bè- cô bỏ học đi lang thang suốt buổi ngoài đường. Và như một duyên nợ -Thắng tình cờ gặp Lan vào cái ngày định mệnh đó. Thắng không nỡ để cho cô bạn học mà anh thầm yêu trộm nhớ ngày nào lại buồn khổ như vậy. Anh đưa Lan về lại trường và giới thiệu anh là người chồng sắp cưới của cô, hai người đã có lễ ăn hỏi, chỉ đợi ra trường xong là cưới. Anh thành thật đến nỗi những người trong trường không ai còn tin vào lời buộc tội vô căn cứ của người đàn bà mặt hoa, da phấn kia nữa. Cuối năm ấy Lan tốt nghiệp, một đám cưới đơn giản diễn ra trước sự chứng kiến của họ hàng, bè bạn và một năm sau cu Bi chào đời trong niềm hạnh phúc của hai người.
Hạnh phúc và tình yêu giống như là chiếc lọ pha lê mỏng manh vậy- nếu bất cẩn, hay sơ suất một chút là sẽ vỡ vụn ra thành trăm mảnh. Năm cu Bi lên ba tuổi ,Thắng bị tai nạn khi lái taxi băng qua đường sắt. Chuyến tàu S1 chạy hướng Bắc Nam mang chiếc xe của Thắng xa một đoạn gần 50m.Anh không chết nhưng một chân bị nát vụn từ đầu gối trở xuống. Vậy là anh phải giã từ nghề lái taxi về chăm con, làm công việc nội trợ. Việc nuôi sống gia đình dựa cả vào Lan.. Mấy tháng đầu gia đình còn êm ấm, nhưng nửa năm sau anh trở thành gánh nặng của Lan. Cứ ra đi thì thôi, chứ về tới nhà là cô ấy lại mặt nặng mày cau, la mắng cu Bi bằng giọng nói bóng gió xa xôi nhằm trút hết vào tai Thắng.. Anh không muốn sớm mất đi cái gia đình yên ấm một thời đã cho anh rất hy vong và nhiều hạnh phúc nên cố gắng nhẫn nhịn, Cố gắng đỡ đần cho vợ mọi chuyện mà anh có thể. Nhưng làm sao có thể làm tươi nguyên trở lại một tình yêu đã dần khô héo, đã dần tắt lịm trong lòng Lan?
Khi cu Bi được 4 tuổi, Lan chính thức đòi li dị với anh. Cô định đem cu Bi về gởi nhà ngoại và đi lấy chồng khác. Lan nói-giọng khô cứng: “ Tôi không thể nào chôn cuộc đời ở cái xó núi này cùng anh mãi được, Anh hãy tự sống và bước tiếp cuộc đời một mình đi.Tôi phải có cuộc đời của riêng tôi! ”. Thắng lặng người-ngồi đờ đẩn nơi chiếc ghế salon cũ- không nói được lời nào, Một lúc sau – anh ngước nhìn thoáng lên nét mặt lạnh băng của Lan- cố trấn tỉnh : “ Cô không muốn sống ở đây -có đi thì đi một mình cô, để thằng cu Bi lại cho tôi ! ”. Lan quay lại nhìn xéo lên mặt anh- giọng mỉa mai: “ Anh đã nghĩ kỉ chưa ? Anh nuôi anh chưa nổi lấy gì mà nuôi nó đây? “ . Cô cười nhạt: “ Tôi đưa nó về ngoại là còn nghĩ tình anh đó thôi? Nếu anh muốn vậy thì tùy …”. Sau ngày hôm ấy- Lan đã ra đi và chưa lần nào quay trở lại.
Hằng ngày-Thắng hành nghề sửa xe đạp nơi chái hiên tôn tạm bợ ở đầu làng, cộng thêm thu nhập của rau và cây ăn quả từ mảnh vườn mẹ anh để lại-cha, con anh đủ sống lây lất qua ngày…
Cách nhà Thắng năm nóc nhà ở phía bên kia đường là ngôi nhà nhỏ của cô Hạnh. Ngôi nhà không rộng lắm nhưng rất xinh xắn- nó là sự tổng hòa giữa lối kiến trúc cũ và mới. Ngôi nhà ở giữa khu vườn rộng , quanh nhà trồng nhiều các loại hoa- từ loại đài các như Hồng, Lan, Hải đường đến các loại hoa tầm thường được bày bán ở chợ vào ngày rằm, mồng một như Cúc, Vạn thọ, Huệ… Đặc biệt là trước sân nhà có hai cây sanh tươi xanh- được trồng trong hai chậu sành lớn, giống hình hai con rồng đang chấu đầu vào nhau. Những đêm có trăng , ánh sáng chiếu vào cây in hình trên mặt đất – gió rạt rào làm cây khẻ rung chuyển- tạo nên những hình bóng lung linh, kì ảo …
Hạnh sống lặng lẽ, ít giao tiếp với mọi người trong làng. Gặp ai cô cũng chỉ cúi chào thôi, ít khi hóng chuyện cùng họ. Đi làm thì thôi chứ về tới nhà Hạnh như sống thu mình trong cái thế giới riêng ấy. Người trong làng có dịp qua lại- thấy cô thường ngồi trên chiếc ghế xích đu bên hiên nhà, tay ôm một con chó Nhật lông xù trắng muốt giống như con chó bông được bày bán ở siêu thị vậy. Hoặc có lúc, thấy cô tẩn mẩn trong khu vườn để chăm sóc hoa, cây cảnh- nhìn cô đi lại lặng lẽ, chập chờn giữa các luống hoa giống như bóng một nàng tiên lạc bước xuống trần ….
Thời phổ thông Hạnh học giỏi và rất xinh. Năm lớp 11 cô giành được vương miện nữ sinh duyên dáng của trường. Hạnh tốt bụng, nhu mì, nên thầy cô và bạn bè ai cũng quý mến Những tưởng cuộc đời Hạnh sẽ tươi đẹp, êm ả như dòng sông vào thu – nhưng chỉ vì một trò đùa vô tình quái ác đã làm vỡ tan bao mộng đẹp , biến Hạnh từ một cô gái tươi trẻ yêu đời trở thành một “ Tiểu Long Nữ “ trong Cổ Mộ.
Hôm đó -sau tiết thể dục môn chạy bền, Hạnh bị ép tim không thở nổi, ói mửa liên tục- mặt cô biến sắc- tái méc , xanh xao. Không may cho Hạnh là trạm y tế của trường đã đóng cửa vì cô y tá đang đi tập huấn ở Huyện. Nam-bạn cùng lớp, chở Hạnh xuống bệnh viện Thống Nhất cách trường khoảng 4 km. Hạnh nằm lại bệnh viện vì còn rất mệt, chưa gượng dậy nổi. Nam về lại lớp tiếp tục học. Với bản tính hài hước, thích bông đùa, hay làm trò cười cho mọi người -nên khi các bạn cùng lớp hỏi về tình trạng sức khỏe của Hạnh, Nam làm ra vẻ mặt quan trọng và chu miệng- nói khẻ : “ Nó bị bệnh nặng rồi, bệnh này khó nói lắm ”. Lớp học nhao lên : “ Bệnh gì mầy nói đi? Có gì đâu phải giấu chứ? ”. Nam không trả lời thẳng câu hỏi mà nói vòng vo : “Hồi nãy tụi bay không thấy Hạnh ói mửa liên tục à? Triệu chứng vậy mà không biết bệnh gì sao? Lớp chúng ta chắc phải góp tiền mua DieLac Mama thăm nó rồi ”. Cả lớp hiểu ra -cười rần rần. Lúc đó có vài học sinh ở lớp khác đi ngang qua phòng học của họ nghe lỏm được.
Sáng hôm sau tin Hạnh có bầu đã được đồn từ lớp này sang lớp khác và chỉ một tuần sau toàn trường từ giáo viên đến học sinh ai cũng biết tin cả. Hạnh về lại trưởng -chỉ còn biết khóc. Cô cố giải thích và nhờ giáo viên can thiệp, nhưng khi tin đồn đã lan ra thì giống như một cơn lốc xoáy không thể nào ngăn lại được nữa. Quá xấu hổ, và thất vọng- Hạnh uống một vỉ thuốc ngủ để mong sớm chấm dứt cuộc sống phiền lụy, tủi nhục. Cha, mẹ Hạnh phát hiện kịp thời và đã cứu sống cô. Sau lần chết hụt đó -nhờ sự thương yêu an ủi, vổ về của cha, mẹ.- nhờ sự động viên của thầy cô, và bạn bè trong lớp- Hạnh đã đi học trở lại nhưng cô bỗng trở thành một cái bóng câm lặng trước mọi người…
Tốt nghiệp đại học tài chánh-kể toán, Hạnh xin làm kế toán cho công ty gỗ miền trung. Với vẻ mặt thánh thiện, đôi mắt buồn xa xăm như đắm chìm trong cõi riêng – Hạnh trở thành điểm ngắm của bao chàng trai độc thân ở công ty. Hạnh yêu Sang, một quản đốc phân xưởng -trẻ và có tài. Cuộc tình của họ sắp đi đến hôn nhân, thì tin Hạnh đã từng có bầu thời phổ thông không biết ai đã mách lại với Sang với nhiều chi tiết thêm thắt quái gỡ khác đã khiến Sang không kìm được cơn tức giận. Anh chạy tìm gặp Hạnh- đã hằn học mắng nhiếc cô đã lừa dối anh -và tình yêu giữa họ cũng tan vỡ nhanh chóng như bóng nước…
Tiếng xe máy nổ đều đều vọng lại từ đầu làng, tiếng Cu Bi reo to: “ Cháu chào chú Tân! Chú vào xem con dế của cháu đây này! ”.Tân chạy xe chậm lại và mỉm cười nói với cu Bi :” Chú có việc bận rồi, mai chủ nhật, chú sang xem nhé ?”. Nói xong Tân cho xe vụt chạy vào sâu trong làng. Thắng đang ngồi ở hiên nhà-nhìn theo Tân với ánh mắt đầy thương cảm.
Có những chuyện mà khi kể ra , người nghe cảm thấy nó giống như một câu chuyện bịa đặt để góp vui trong lúc “ Trà dư, tửu hậu” mà thôi. Vậy mà nó lại một sự thật- đã gắn liền với cuộc đời của Tân như một duyên nợ, một định mệnh khắc nghiệt nhất.
Tân là Bác sĩ khoa thần kinh ở bệnh viện tỉnh. Anh yêu say đắm Thanh- một nhân viên ngân hàng trẻ đẹp, nhưng Thanh lại không để ý đến anh mà yêu đang một đồng nghiệp ở cùng cơ quan. Nhiều lần Thanh đã nói cùng anh – hãy buông tha cô- đừng làm phiền cô nữa. Đừng phá hỏng tình yêu của cô. Lúc đó Tân đã yêu cô mê muội- không còn sáng suốt để quyết định nữa. Biết Thanh không yêu mình, hàng ngày anh vẫn đến nhà đợi cô đi làm về. Dần dà anh chiếm được cảm tình của ba, mẹ cô.Thấy anh là Bác sĩ, điển trai và lại rất yêu con gái mình- họ đã quyết định chọn anh làm rể . Ban đầu Thanh đã khóc lóc- rồi phản đối, van xin- nhưng cũng không làm lay chuyển lòng cha mẹ. Sau đó , Thanh chọn sự yên lặng -như một chấp nhận. Còn Tân- anh nghĩ đơn giản, rồi cuộc sống vợ chồng sẽ làm Thanh yêu anh thôi.
Đám cưới của Tân to nhất làng. Thanh vẫn lặng lẽ bên anh đi chào họ hàng, bạn bè đồng nghiệp với nụ cười trên môi. Nhưng đến khi vị khách cuối cùng rời khỏi nhà- còn lại những người thân trong gia đình thôi, Thanh mới lên tiếng mời họ ngồi vào bàn cho cô thưa chuyện. Cô nhìn thẳng- lướt chậm lên từng gương mặt đang ngồi lo lắng chờ đợi trong bàn và ôn tồn-điềm tĩnh nói : “ Cháu đã có thai ba tháng với người mà cháu yêu, cháu đã cố thuyết phục anh Tân rời bỏ cháu, nhưng anh ấy đã không làm vậy. Người yêu cháu buồn đã bỏ vào miền Nam -cắt đứt mọi liên lạc với mẹ con cháu. Anh Tân đã làm cho cháu mất chồng,con mất cha. Cháu không thể tha thứ cho anh ấy được nên mới có đám cưới hôm nay. Đây là đơn li dị cháu đã chuẩn bị sẳn …”. Một chiếc taxi được cô dặn trước đang chờ sẵn bên kia đường- Thanh trở vào buồng xách va li quần áo ra khỏi nhà trước sự ngỡ ngàng của mọi người. Tân đứng bất động như một pho tượng- anh không thể thốt lên được lời nào. Và cũng ngay trong đêm hôm đó – Tân đã rời khỏi nhà cha, mẹ để đến sống trong nhà người chú ruột ở làng này. Thời gian sau- anh mua ngôi nhà bên cạnh của một người đàn bà góa bán lại-để theo con trai lên Ban mê Thuộc …
Trời dần tối, bà Tám khòm gánh những bó rau còn lại không bán hết đi ngang qua nhà Thắng. Bà Tám được bao nhiêu tuổi rồi không ai biết, nhưng chỉ thấy chiếc lưng bà đã còng nên gọi là “ Bà Tám khòm” thôi! . Nhà bà ở gần cuối làng – trước nhà là con kênh nước chảy hai dòng- người ta bảo phong thủy như vậy là tối kị. Không biết là có đúng thật thế không? Nhưng bà Tám gần như là người nghèo nhất làng An Phú này. Bà vẫn ở trong ngôi nhà tranh, vách đất- vẫn thắp đèn dầu tù mù dù làng có điện đã lâu.
Cô Tâm – con gái duy nhất của Bà Tám, năm nay áng chừng 50 tuổi. Mái tóc đã điểm hoa râm nhưng khuôn mặt cô vẫn còn lưu lại nét đẹp của thời con gái- sống mũi thẳng, mái tóc suông dài, dáng người thanh mảnh. Chuyện tình của cô được người trong làng kể lại như một giai thoại, một chuyện tình buồn. Tâm đẹp và hiền thục nhưng vì bà Tám quá nghèo, nhiều chàng trai yêu cô có ý định tiến đến hôn nhân, nhưng rồi phút cuối lại chùn bước rẽ sang đường khác vì họ biết rằng bà Tám sẽ như một món nợ mà chính họ phải gánh.. Tâm rất thương mẹ- sợ bà buồn , nên đành chịu một mình bước tiếp cuộc đời với bao nỗi đắng cay chua xót.
Năm Tâm 40 tuổi,một anh thợ đóng gạch nghèo ở làng bên- vợ chết sớm, có một đứa con trai bảy tuổi, đã cảm thông với hoàn cảnh của cô và bà Tám- muốn đón mẹ con bà về ở chung nhà cho có bạn và con anh có mẹ. Sắp đến ngày cưới, một người cô họ xa có việc vào làng, ghé thăm. Bà Tám mừng cho duyên của con nên khoe với người cô. Nghe xong chuyện- người cô bỉm môi-bàn ra : “ Lấy anh đóng gạch nghèo mà lại có con, Tâm và chị sẽ khổ chết! ”. Người cô còn nói thêm : “ Em có thằng em con ông chú là Việt kiều đang về nước kiếm vợ, hay để em làm mai con Tâm nhà mình cho nó được không? ”. Bà Tám thở dài -lắc đầu :“ Cháu Tâm đã 40 tuổi, tôi lại đau yếu luôn -Việt kiều nào nó thèm hả cô ?”. Người cô đon đả : “ Không sao! Nó tính về nước làm ăn, cháu Tâm vẫn ở nhà với chị cơ mà …”. Bà Tám ngẫm nghĩ- một lúc sau , bà do dự : “ Để tôi hỏi lại cháu xem sao đã ? Tôi trả lời cô sau …”. Tâm không muốn nhìn thấy mẹ cô phải khổ, nhất là Tâm muốn cuối đời bà được an nhàn, hạnh phúc. Tâm nghĩ thầm : “ không có tình yêu thì lấy ai mà chẳng được.? “
Đám cưới của Tâm và Cường-người Việt kiều nọ, tổ chức rểnh rang đến mấy hôm. Chú rể lớn hơn cô dâu 15 tuổi -nhưng trông rất trẻ, lịch lãm và sang trọng lắm. Tâm thấy rất vui và hãnh diện bên chồng. Sau đám cưới, vợ chồng đi hưởng tuần trăng mật ở Đà lạt. Đó là những ngày hạnh phúc nhất trong đời Tâm. Tháng sau- Cường bảo phải về nước để giải quyết một số công việc trong chuyện kinh doanh. Chàng “ họ Sở “ này đã ra đi và không quay trở lại nữa. Đã hơn 10 năm rồi, nhưng Tâm vẫn còn chờ đợi mõi mòn trong căn nhà vắng lạnh ngày để mong được bảo lảnh ra đi đoàn tụ cùng chồng…
Tiếng ngâm thơ Lục Vân Tiên của ông Năm say vang lên phá vỡ cái không khí tĩnh lặng của khu làng về đêm. Đêm nào cũng vậy- bất kể mùa đông hay hè, trời nắng hay mưa -ông Năm cũng say khướt, lửng thửng đi xiêu vẹo về hướng cuối làng. Có khi say quá, ông khóc cười một mình rồi kể lễ chuyện đời mà chỉ có ai quen biết mới hiểu được những gì ông nói lảm nhảm mà thôi.
Thuở xưa-Năm Hùng có dáng người rắn chắc, đôi mắt xếch- khuôn mặt chữ điền, trông rất cương nghị. Vì nhà nghèo- lại đông anh, em- Hùng là con cả nên anh nghỉ học sớm để theo cha học nghề thợ vôi, phụ giúp gia đình. Khi đã lành nghề- trở thành một người thợ cả, anh theo bè bạn đi làm ở những công trình xa nhà. Có khi vô tận Biên hòa, lên tuốt Daklak. Trong những tháng năm ấy-Hùng yêu Thư, cô thợ hồ xinh xắn làm cùng công trình với anh. Cha, mẹ Thư mất sớm, cô ở với người chú ruột . Khi thấy không thể sống thiếu nhau được nữa, Hùng dẫn Thư về giới thiệu cùng gia đình. Ba, mẹ anh nhìn Thư một cách xoi mói- sau đó chỉ hỏi một vài câu xã giao rồi ngồi im-lạnh lùng xem Ti Vi. Một lúc thật lâu- mẹ anh quay sang Thư làm bộ ngọt ngào-bà nói: “ Cháu ở lại ăn bữa cơm với gia đình nhé? Sẳn dịp bác giới thiệu Mai, vợ tương lai của thằng Hùng cho hai đứa làm quen !”. Quá bất ngờ, Thư cảm thấy choáng váng- cô không còn nhìn thấy rõ ai nữa cả. Thư gắng ngồi yên lặng một lúc, rồi vội vả chào ba, mẹ Hùng và vụt chạy ra khỏi nhà. Hùng quay nhìn chòng chọc lên nét mặt hờ hửng của mẹ- rồi cũng vội vã đuổi theo Thư.
Những ngày sau đó mặc dù Hùng van xin, thuyết phục ba, mẹ như thế nào đi nữa, ông bà cũng không chấp nhận Thư- một cô gái lạc loài. Buộc anh phải cưới Mai- con gái của một người bạn thân của gia đình.
Tin Thư và Hùng tự tử lan ra cả huyện- mặc dầu các bác sĩ đã hết sức cố gắng nhưng chỉ cứu sống được Hùng- còn Thư đã bỏ lại tuổi trẻ, bỏ lại người cô yêu thương nhất -đã vĩnh viễn ra đi …
Sau cái chết của người yêu, lòng Hùng trống rổng- vắng lạnh .Anh thẩn thờ. Im lặng. Không nói không cười- ngơ ngơ ngẩn ngẩn. Và anh tìm đến ma men để quên đi nỗi buồn, để chôn dần cuộc sống trơ trụi…
Tiếng lè nhè của ông Năm say im bặt-Thắng với tay lên đầu giường lấy cặp nạn, anh mở cửa nhìn ra ngoài. Dưới ánh trăng lờ mờ, anh thấy ông Năm đang nằm dài trên sạp gỗ mục nát dưới gốc đa, nơi mà hằng ngày anh bày biện đồ nghề để sửa xe đạp. Thắng quay vào nhà- lấy tấm chăn cũ ra – khập khiểng bước từng bước ra đường. Thắng cúi xuống đắp tấm chăn lên người ông Năm. Anh lẩm bẩm : “ Uống gì mà say dữ vậy nè, muổi cắn chết thôi anh Năm ơi! ”
Thắng đang ngủ ngon thì bị đánh thức bởi tiếng gọi của cu Bi : “ Ba dậy nghe dế gáy nè, dậy đi ba ơi! Đừng ngủ nữa mà! ” Anh uể oải trở mình, chống tay ngồi dậy. Bên ngoài khung cửa sổ- những tia nắng đầu ngày đã chiếu vàng rực rõ- bắt đầu một ngày mới. Thắng thầm nghĩ : “ chắc hẳn hôm nay trời sẽ chuyễn vào xuân….”
Quanh làng- vẫn một cõi yên tĩnh lặng lẽ như bao buổi sáng đã đi qua trong đời họ…/.
... Mấy tháng trước tôi nhận được tin nhắn của Nguyễn Hà nhắc đi thăm Bửu. Tất nhiên, nếu Nguyễn Hà không nhắc tôi cũng sẽ thăm. Nhưng tin nhắn của Hà làm tôi vội đi ngay….
Trương Văn Dân
——————
Ngô Quang Bửu và giấc mơ thời thơ ấu
Tôi không thích đưa hình ảnh người thân trong bệnh viện. Thậm chí khi thấy bạn bè đưa hình người quen nằm co quắp hoặc thở oxy với máy… tôi còn phản đối, nhắn tin yêu cầu gỡ.
Lý do là tôi muốn lưu giữ những hình ảnh về họ như những người sống “bình thường” và không cần các phương tiện hay thuốc men hổ trợ.
Nhưng lần này thì không! Tôi lại muốn đưa lên để nói về sức mạnh tinh thần và nụ cười lạc quan của bạn khi tôi đến thăm ở bệnh viện. Bửu hơi gầy nhưng đôi mắt tinh anh, vui mừng và thân thiện khi thấy chúng tôi bước vào. Elena gần như nắm tay bạn suốt thời gian thăm viếng. Thương bạn lắm! Một người bạn chân tình.
Chúng tôi nhắc lại vài kỷ niệm, về các chuyến đi. Bửu nói: Hết bệnh tao đi chơi tiếp. Biết Bửu bị bệnh đã lâu nhưng chưa khi nào tôi thấy anh lo lắng hay buồn phiền. Anh biết đón nhận, sống chung và đối phó.
Tôi luôn nhớ về Bửu như một người có sức mạnh tinh thần đáng nể. Lúc nào cũng thấy anh như kiểm soát được cảm xúc và bình thản, không cáu gắt. Trước sự việc anh luôn bình tĩnh ứng phó và tôi nghĩ không phải ai cũng làm được.
Mới hai năm trước anh đã có 1 chuyến đi dài ngày qua Mỹ. Có lẽ đó là 1 chuyến đi để đời, anh được đi thăm bạn bè và người thân ở khắp mọi nơi, từ miền Đông sang Tây, vào Nam ra Bắc.
Sau đó, nghỉ ngơi đâu chừng 1 năm, anh còn nhắn tin hỏi ý kiến tôi về một chuyến đi Âu Châu. Anh gửi chương trình 20 ngày, từ Việt Nam qua Paris, Versailles, Lyon rồi đi thăm các thành phố Monaco, Monte Carlo, Rome, Venice rồi bay qua Berlin, Postdam, về lại Berlin rồi mới về Việt Nam.
“Bạn ơi tour dày và phong phú… nhưng sẽ rất mệt vì di chuyển nhiều..” Bửu nói không sao, mình đi theo chương trình cùng mọi người… nhưng về sau có lẽ sức khỏe không cho phép nên chuyến đi phải đình lại.
&
Mấy tháng trước tôi nhận được tin nhắn của Nguyễn Hà nhắc đi thăm Bửu. Lúc đó tôi cũng vừa hay tin là Bửu vừa được chuyển vào Bệnh viện. Tất nhiên, nếu Nguyễn Hà không nhắc tôi cũng sẽ thăm. Nhưng tin nhắn của Hà làm tôi vội đi ngay. Không chần chừ, lần lửa hẹn: “Đến sớm, không sẽ muộn!”
Tôi và Nguyễn Hà biết nhau đã lâu, anh ở Mỹ nhưng mỗi lần về Việt Nam là chúng tôi gặp nhau, có khi chỉ vợ chồng tôi, có khi thêm Bửu hay các người bạn khác. Nguyễn Hà quảng giao nên có nhiều bạn làm đủ các ngành nghề ở khắp mọi nơi.
Tuy không thân lắm, nhưng mỗi lần gặp nhau chúng tôi đều rất vui, nói đủ thứ chuyện trên trời dưới đất. Anh cũng là độc giả của tôi, mỗi lần in sách anh đều mua 5,10 quyển để giới thiệu và tặng bạn bè.
Nói về Bửu, nhưng ở đây tôi muốn nhắc đến “Lão Hà” để kể lại một chi tiết cảm động:
Vào tháng 12- 2019 Tôi và Elena về Milano để tham dự buổi ra mắt tập truyện “Một Phút Tự Do” của Elena vừa được nxb Calibano in lại bằng nguyên tác tiếng Ý là “Un Istante di libertà.”
Sau hơn 6 tuần, cuối tháng 1- 2020 tôi bay về Việt Nam trước vì Elena muốn ở thêm một tuần nữa với gia đình. Không ngờ là đầu tháng 2-2020 đại dịch Covid.19 bùng phát ở Bergamo và Milano nên thành phố bị phong tỏa. Nhiều nước trên thế giới lo sợ và hạn chế người đến/về từ Ý. Thế là từ Việt Nam tôi phải bay ngược về Ý trong tâm dịch vì không thể để vợ đối phó một mình tại Milano.
Chuyến đi sinh tử này các báo ở Việt Nam đều nói nhiều và tôi cũng có kể lại trong quyển sách Cùng Bay về tâm dịch.
Lúc này những hình ảnh chết chóc, những đoàn convoy nối đuôi chở quan tài xuất hiện trên truyền thông làm mọi người khắp thế giới kinh hoàng Một buổi tối ở Ý tôi bất ngờ nhận được một cuộc gọi của Nguyễn Hà. Anh muốn nhờ tôi chuyển 5000 USD cho 1 cơ quan từ thiện ở Ý. Tôi còn bất ngờ hơn khi anh muốn gửi tặng tôi 2000USD để trang trải sinh hoạt và bù các vé máy bay mua rồi bị hủy trong chuyến bay về Ý. Tôi xúc động cảm ơn anh, nhưng từ chối. Tôi nói ở Ý các hội đoàn đang làm việc rất tốt, anh nên dành số tiền đó để tặng cho các tổ chức từ thiện ở Việt Nam hay giúp các văn nghệ sĩ đang gặp khó khăn.
Tuy không nhận nhưng tôi như “mắc nợ” anh, món nợ ân tình.
Năm sau, khi Sài Gòn bùng nổ Covid.19, tôi biết anh tích cực vận động bạn bè quyên góp gạo, thức ăn và gửi về rất nhiều tiền để cứu trợ.
&
Chừng10 hôm sau khi thăm, tôi nhắn tin hỏi thăm, Bửu cho biết đã về nhà rồi. Sức khỏe cũng tàm tạm, nhưng đi đứng còn khó khăn vì hai chân bị phù. Những ngay sau tôi gọi lại, Bửu cho biết là nằm rẹp một chỗ vì không đi được.
&
Chín mười tuổi là cái tuổi quá bé để nhớ lại những chuyện sáu mươi năm trước nhưng ký ức về thời gian ấy như hằn sau trong tâm thức của tôi.
Ngày đầu đi học, tôi không thể nào quên hình ảnh của ba tôi trong ngày ấy. Ông nắm chặt bàn tay nhỏ của tôi, thận trọng đặt tôi lên ngồi ở yên sau trên xe đạp và đưa tôi đến trường trong một buổi sáng mùa thu, tuy “không đầy sương thu và gió lạnh”.
Nhưng hình như hôm ấy trời rất xanh, mây rất trắng và tôi mặc chiếc quần short màu xanh, áo sơ mi trắng ôm chặt bụng ba tôi. Con đường đất đến trường tôi đã quen nhưng sáng đó tự nhiên tôi thấy cảnh vật chung quanh như rất khác. Trong lòng tôi rối bời vì lo âu và sợ hãi, không biết đến trường sẽ ra sao? Ba tôi cứ thong thả đạp xe rồi một lúc tôi nghe ông căn dặn: “Con sắp thành học sinh rồi, hãy mạnh mẽ và ngoan ngoãn vâng lời thầy dạy!”.Tôi vâng dạ nhưng khi xuống xe trước cổng trường tôi đã đứng im, dựa lưng vào gốc me già ngước nhìn ông và rơm rớm nước mắt. Có lẽ ba tôi hơi bất ngờ nhưng ông chỉ lúng túng một vài giây rồi sau đó ông ôn tồn an ủi. “Con cứ yên tâm vào trường, ba chưa về nhà đâu, ba sẽ đứng ngoài cổng nhìn xem lễ khai giảng. Con vào đi, nay mai con sẽ quen nhiều bạn mới và sẽ thích đến trường.”
Quả đúng như thế! Chỉ vài hôm là tôi đã quen các bạn ở các làng lân cận, nhưng có lẽ thân nhất là Bửu, bạn đến với tôi như 1 kẻ tri âm thời tuổi nhỏ.
Tôi và Bửu rất thân nên mỗi buổi sáng tôi đều đứng trước nhà chờ bạn. Nhà Bửu cách nhà tôi chừng 3-400 mét và phải đi ngang nhà tôi để đến trường. Mỗi ngày chúng tôi đều đi và về cùng nhau. Nhưng tình bạn không kéo dài lâu.
Ba của Bửu lúc đó là trưởng chi Kiểm Lâm ở Bình Khê. Sau vài năm công tác ông bị điều chuyển về một địa phương khác. Bửu phải theo gia đình nên hai chúng tôi đành bịn rịn chia tay.
Thời gian trôi đi, những thay đổi trong cuộc sống, học lớp mới, những bạn mới.. rồi tôi không còn nhớ hay nghĩ đến Bửu nữa.
Thế nhưng 10 năm sau, lúc này tôi đã chuyển xuống học ở Quy Nhơn, trong một đêm tự nhiên tôi nằm mơ thấy Bửu. Giấc mơ nào cũng mang theo nhiều ý nghĩa và điềm báo khác nhau. Có gì đã xảy ra cho người bạn cũ? Sáng dậy, người tôi vẫn con bần thần và tôi cầu mong bạn khỏe mạnh và bình an ở một phương trời nào đó.
Vài hôm sau tôi cũng quên đi, nhưng một đêm tôi lại mơ thấy Bửu một lần nữa! Quái, 10 năm không gặp, không nhớ… tự nhiên trong giấc mơ bạn xuất hiện hai lần! Tôi không biết giải thích ra sao, nhưng chiều hôm đó, trời Quy Nhơn rất nóng nên khi tan trường tôi cùng 1 người bạn rủ nhau đi tắm biển. Khi rẽ qua đường Trần Cao Vân tôi bất ngờ khựng lại. Trước mắt tôi là Bửu mặc quần đùi áo mayo đang bắt chiếc ghế ngồi trước sân nhà. Chúng tôi nhận ra nhau cùng lúc, gọi tên và ôm chầm lấy nhau. Như thế là Bửu vẫn nhớ đến tôi. Còn tôi nhận ra bạn là nhờ gặp trong giấc mơ hôm trước. Lý giải sao về những việc này? Thần giao cách cảm hay gì gì khác?
Gặp lại nhau nhưng lúc đó là mùa thi, cả hai đều cắm cúi học, rồi sau khi thi đậu Tú Tài tôi lại lên đương du học. Thế là bặt tin nhau.
Mãi 30 năm sau, khi việc mưu sinh tạm ổn, tuy là chuyên gia hóa dược nhưng tôi cũng bắt đầu viết lách rồi về Việt Nam in tập truyện ngắn đầu tay “Hành trang ngày trở lại (nxb Trẻ-2007)”. Theo lời khuyên của nhà văn Huỳnh Kim Bửu, tôi tham gia trang web văn chương xunau.org và quen biết người phụ trách Ngô Quang Hiển. Khi gặp Hiển và người anh đồng hương là nhà văn Nam Thi, nói chuyện một lúc mới biết Hiển là em trai của Bửu. Một cú điện thoại là chúng tôi cùng gặp lại nhau.
Vẫn nở nụ cười lạc quan và hiền hòa như ngày nào. Tay bắt mặt mừng, chúng tôi lưu số điện thoại để liên lạc. Tuy nhiều năm xa cách, thăng trầm và trải nghiệm khác nhau nhưng chúng tôi vẫn rất quý nhau.
Chiều nay đọc tin trên FB của Hiển báo tin bạn đã qua đời, tôi bủn rủn tay chân và dù có chờ đợi nhưng tôi vẫn không muốn tin rằng đó là sự thật. Bạn không cao to nhưng khoẻ mạnh, lạc quan, yêu đời… các con yêu quý và trong lòng còn ấp ủ những dự định tương lai và những chuyến đi xa… Vậy mà tất cả chấm dứt rồi sao?
Bửu ơi! trong lúc lên Facebook của bạn để tìm lại những tấm hình bỗng dưng tôi ứa nước mắt. Trang nhà của bạn giờ đây im lặng, không còn những dòng trạng thái tươi vui mà chỉ có những lời lẽ chia buồn. Bao nhiêu người thân, bạn bè còn ở lại trên cõi đời này đang thiếu vắng và hẫng hụt biết bao!
Tự dưng tôi chẳng thiết làm gì nữa, bỏ ngang bài viết, buổi chiều chỉ ngồi trước màn hình rồi nhớ đến những kỷ niệm rời rạc trong chừng ấy năm trời.
Hình như lúc ấy những mùi vị, âm thanh và hình ảnh cũng tràn về trong tâm trí, len lỏi vào từng kẽ ký ức của ngôi trường tiểu học.
Tôi chợt nhớ đến hôm cuối cùng gặp bạn trong bệnh viện, có chuyển cho bạn bài nghiên cứu về Bột Nghệ, mà tôi thường nghĩ là nếu 25 năm trước biết được tác dụng ngăn ngừa và hạn chế sự phát triển của khối u thì biết đâu đã có thể kéo dài được cuộc sống của hai người thương yêu nhất!
&
Đọc thông tin của Hiển… ngày lễ tang của Bửu tôi không có mặt ở Sài Gòn nên chỉ viết vài hàng chia buồn rồi gọi điện cho Hiển. Hiển nói “không sao, anh chị đã đến thăm anh Bửu ở Bệnh viện đã là quý lắm rồi”.
Nhưng dù không được gặp hay nắm tay bạn lần cuối, chưa kịp hỏi nhưng tôi vẫn tin rằng bạn đã ra đi thanh thản vì đã thấu suốt lẽ đời: “Đời người như bóng chớp, có rồi không”.
Bửu ơi! từ hôm bạn mất.. tuy chưa có đêm nào mơ thấy bạn, nhưng tôi biết là bạn đã đến trước và hẹn ở một nơi chưa ai biết nhưng đều sẽ đến.
Sài Gòn tháng 5-2024
Ps: khi tôi viết những dòng này thì tuy vắng mặt mà Bửu cũng như đang hiện diện. Hình ảnh bạn sống động hơn cả trong giấc mơ xưa.
Nàng thích mặc màu đen, vì nàng múp rụp và da nàng trắng mịn. Nàng là kiểu đàn bà độc lập. Sau ly hôn, nàng sống khép kín. Thiên hạ gọi nàng là “đàn bà cũ”.Nàng cười chua chát, bình thản đi qua những thị phi. Nàng là kiểu đàn bà hiện đại, mạnh mẽ, ưa giúp đỡ người khác, tín phật. Yếu điểm của nàng là cả tin. Nơi nàng làm việc, đàn ông, đàn bà bằng tuổi, trên tuổi, dưới tuổi, ngày ngày làm việc cùng nhau, một vài trong số họ miệng thơn thớt nói cười nhưng bụng chứa một bó dao Thái, vài kẻ chỉ đợi kẻ khác sơ hở là đâm chọc không tiếc thương để giành thêm chút tiền thưởng, để giành sự sủng ái của sếp, để tranh giành chỗ ngồi ngon lành hơn vị trí hiện tại. Mỗi ngày lên công ty nàng nhe răng cười cười mà bụng râm ran không dám tin, không dám thân với ai. Nàng ngại những đố kỵ của vài đồng nghiệp nữ/nam mồm bô lô ba loa anh anh em em vang hành lang, cầu thang, cổng cửa nhưng bụng thối như cóc chết 3 ngày. Họ thủ sẵn những lời ác ý, việc nhỏ như con thỏ qua mồm họ thành con bò, con voi, con khủng long. Họ chực chờ nàng sơ hở là tâu hớt, thì thào dèm pha sau lưng. Lời nói giết người nhanh hơn dao Thái.Làm phụ nữ li hôn quá nhọc. Nhọc nhưng cũng phải lọc cọc mày mò bước đi vì ở đời chả ai thương mình bằng chính cái đứa bản thân mình và ông bà cụ đẻ ra mình.
Công ty nàng ông là người quyền lực nhất, chủ tịch hội đồng quản trị, ông hơn nàng 15 tuổi, nàng gọi ông là sếp xưng em. Một ngày, ông gọi nàng xuống phòng làm việc, phòng ông đồ gì cũng màu vàng thổ, bài trí cầu kỳ. Ông hỏi nàng vài việc công ty đang vướng mắc, liên quan đến phòng nàng. Ông hỏi nàng về năng lực, tư cách trưởng phòng của nàng. Nàng trả lời như máy, thật thà và âu lo. Nàng không quá e sợ ông như đa số cán bộ, nhân viên, người lao động trong công ty. Nàng làm việc cật lực và thẳng thắn. Nếu tính ngày công 8 giờ để trả lương thì công ty này phải trả tăng giờ cho nàng không ít tiền. Nàng là chuyên gia lĩnh vực thiết kế thời trang. Nghề của nàng đang hót. Khi thiên hạ đã bớt lo chuyện cơm ăn, nước uống hàng ngày, hàng tháng, nhu cầu về mặc đẹp, mặc sang tăng lên. Có của nó dũa nên người.
Nàng chuyên đi làm thuê cho các công ty, nếu môi trường làm việc không tốt, chế độ đãi ngộ không tốt nàng sẽ nghỉ và tìm một nơi làm tốt hơn. Nàng nể những ông/bà chủ biết coi trọng nhân viên và có khả năng truyền cảm hứng tích cực cho cấp dưới. Đó là những ông chủ lớn, xứng đáng để nàng vắt kiệt sức lực cho từng công việc được giao. Nàng độc thân, con nàng đã có bà ngoại chăm sóc. Nàng vô tư ngồi ôm vi tính, bản vẽ trên công ty đến tận 21h. Nàng làm nhân viên phòng thiết kế mẫu, 35 tuổi nhưng nàng rất trẻ đẹp. Sếp phòng nàng thường khen không tiếc lời mỗi khi cả hai cùng nhau dùng bữa với các đối tác kinh doanh, khi ai đó tò mò hỏi nàng bao nhiêu tuổi, khi ai đó bàn luận về nhan sắc của nàng. Lần đầu tiên nàng gặp ông chủ đã cách đây 1 năm, giờ gặp lại ông đã là chủ tịch hội đồng quản trị tổng công ty. Đúng là có của nó dũa nên người. Trước mắt nàng, sếp tổng da dẻ mỡ màng, thần thái oai vệ, lời nói quyền uy. Ánh mắt ông nhìn nàng ấm áp.
Cuộc nói chuyện hơn 40 phút, quanh quẩn những câu hỏi về đời tư nàng. Vài phút điện thoại ông chủ lại reo. Nàng ngồi ngó những tranh ảnh, bình hoa một cách thờ ơ, sốt ruột. Nàng muốn xin phép ra về, ông ra hiệu nàng ngồi lại. Người có quyền lực cao nhất tòa nhà này trong mắt nàng giản dị, trầm tĩnh như 1 năm trước, chỉ ánh mắt dường như hướng về nàng là khác: tò mò và ấm áp. Cứ vừa bận rộn trả lời điện thoại, hay cả khi im lặng nhìn nàng, mắt ông chủ cứ đăm đăm nhìn: ánh buồn và ấm áp. Nàng ngó lơ lơ sang những đồ vật trong phòng, thời gian trôi nhạt nhạt. Nàng sốt ruột ngó chiếc đồng hồ trên tường. Nàng vốn tiết kiệm thời gian.
Đàn ông hay đàn bà mắt buồn đều là yếu tướng. Mắt nàng buồn. Mắt ông buồn.
Ông nói tôi rất thích mắt em, thích cách em nhìn tôi khi giao tiếp. Nàng cười cảm ơn lời khen vàđứng dậy xin phép lui. Ông đi từ ghế đối diện tiến lại, tay ôm eo nàng, kéo nàng sát vào ngực ông, mũi ông cọ vào mũi nàng, mắt ông nhìn chằm chằm vào mắt nàng đang mở to hết cỡ, không chớp và tim nàng đập dồn dập trong lồng ngực, hai tay nàng buông xuôi, dáng ngửa ra phía sau né tránh, dáng đứng đấy nàng biết mình đẹp như trong phim diễm tình Hàn Quốc, nó là kiểu khi người đàn bà bất ngờ trước cách tỏ tình bạo liệt của đàn ông. Nàng hơi ngạc nhiên và thú vị trước tình huống này. Đàn bà đơn thân tử tế khác đàn bà đơn thân hư hỏng. Nàng thuộc kiểu thứ nhất. Nàng không ưa loại đàn ông vồ vập, cuồng si. Cái gì nhanh đến cũng sẽ nhanh đi. Hoa sớm nở thì chóng tàn. Sương mau tụ thì mau tan.
Nàng học yoga, cơ thể nàng mềm mại dẻo dai trong mọi tư thế, dáng di chuyển. Sau ly hôn nàng tìm đến yoga. Nàng hít sâu quay người rời khỏi vòng tay xiết riết của ông, bước nhanh ra cửa, dáng cong lên một cách kiêu hãnh, dĩ nhiên nàng có thể cảm thấy ông đang nhìn theo dáng nàng và có thể đang cười tủm tỉm. Nàng là người đàn bà cũ theo cách gọi của thiên hạ. Lòng nàng đã khép lại sau hôn nhân tan vỡ với P. Thiên hạ thật ác mồm khi nói về những đàn bà ly hôn. Con người khác đồ vật, con người đâu thể phân biệt bằng cũ/mới. Hồi nàng ly hôn, đám phụ nữ công ty mừng như phát rồ, chúng hân hoan khi thấy nàng xuống sắc bơ phờ gần một tuần vì buồn chuyện đời chuyện mình sau một tan vỡ mà nàng không mong muốn và chúng tức điên lồng lộn khi thấy nàng sau một thời gian ngắn đã trở lại vẻ xinh đẹp. Nàng tưng bừng chưng diện, tươi tắn như hoa mỗi khi xuất hiện trong các cuộc tiệc tùng ngoại giao của công ty. Nàng đã buông bỏ nhẹ nhàng những thứ không thuộc về nàng. Nàng có kế hoạch mới, đội bạn mới – những đàn bà mạnh mẽ, giỏi giang, thơm tho và xinh tươi cùng công ty, khác công ty, ngoài xã hội. Họ cho nàng cơ hội việc làm, niềm vui. Họ dìu nàng đi qua những giây phút chênh vênh bằng hội ngộ, du lịch, nhậu, dancing, shopping… Không phải đàn bà nào cũng xấu. Đàn bà xấu thường nhan sắc và tâm tánh đều không có gì nổi bật. Hơi thở có mùi hôi. Cơ thể có mùi hoi, tanh tanh.
Nàng biết ông cách đây 1 năm, trước khi về làm tại công ty, trong vài cuộc hội nghị thu hút đầu tư của thành phố, khu vực, trong một vài hội thảo về phát triển kinh tế khu vực vùng Tây Nguyên. Nàng khi ấy tháp tùng giám đốc công ty thời trang 40+ Thiên An dự và nàng soạn bài phát biểu tham luận cho bà chủ. Giờ giải lao, ông pha 2 tách cà phê mang lại chỗ nàng đang đứng – dưới vòm cây liễu đang buông hoa đỏ rực gần cuối hành lang. Ông nhìn nàng khen: Đầm của em đẹp! Nàng cười xã giao, cảm ơn lời khen của ông. Ông hỏi nàng có muốn về chỗ ông làm không? Nàng hỏi: Em sẽ có những gì hơn nơi làm cũ? Lương cao hơn, môi trường chuyên nghiệp hơn và tôi muốn nhìn thấy em mỗi ngày. Ồ, ông đang cần em làm việc cho công ty hay đang muốn em? Cả hai. Vì em thực sự rất đặc biệt. Tôi rất muốn có em. Nàng dừng ánh nhìn hơn một phút nơi mắt ông. Ánh mắt ông ấm áp, khích lệ. Em hãy suy nghĩ đề nghị của anh. Nàng dạ rồi rời đi, dáng cong lên kiêu hãnh. Sau lưng nàng ông nhìn theo. Nàng đã suy nghĩ 3 ngày. Nàng là kiểu đàn bà tham vọng.
Ngày nàng chuyển sang Tổng công ty của ông, bà chủ Thiên An dặn: Em cứ đi, nhưng nếu không muốn làm bên đó thì quay về nhé! Cánh cửa công ty mình luôn rộng mở đón em. Thiên An là công ty nhỏ, chuyên về thời trang dành cho lứa tuổi 40 trở lên. Bà Thùy Chi là một giám đốc giỏi và tâm tốt. Trong một thành phố nhỏ có cùng lúc 12 công ty cùng kinh doanh một lĩnh vực, bà phải nỗ lực rất nhiều. Nàng sát cánh bên bà 3 năm. Hai chị em rất hợp nhưng mức lương chi trả cho nàng và các nhân viên chưa đảm bảo được cuộc sống sinh hoạt. Ai cũng muốn làm việc ở một nơi mức lương tốt và có cơ hội phát triển được năng lực của mình. Tổng công ty Xmen của ông là niềm mơ ước của rất nhiều người ở thành phố này và mấy tỉnh lân cận. Ông nổi tiếng là một lãnh đạo tài hoa, nhân nghĩa. Thương hiệu trà thảo dược Xuân Hoa của ông đã có mặt trên thị trường thế giới. Người Mỹ, người Việt ở Mỹ rất mê vị trà ngọt mát và nhiều tác dụng cho sức khỏe của ông. Sau này nàng mới biết tên thương hiệu trà chính là tên người vợ quá cố của anh: bà Xuân Hoa. Bà là con gái út chủ tiệm sản xuất trà Danh Phát ở phố núi, bà cùng ông lập nghiệp ở đất này từ buôn bán đất, buôn nông sản, hàng thủ công mỹ nghệ, vàng bạc đá quý, các loại trà, rượu và quần áo. Bà sinh cho ông 2 con trai và mất cách đây 3 năm vì ung thư gan. Bà dáng hình đầy đặn, khuôn mặt bầu tròn phúc hậu, không nói nặng ai bao giờ, từ khi lấy ông, bà sau lưng ông chăm sóc vun vén gia đình, nuôi dạy con cái để ông lo việc kinh doanh. Khi bà bệnh và mất, ông sốc nặng. Ông thương yêu và biết ơn bà đã đồng cam cộng khổ gần 30 năm để ông có cơ ngơi như hôm nay. Từ khi ông góa vợ đến khi gặp nàng cũng đã hơn 4 năm. Người ta đồn ông có thú săn gái trong làng giải trí Việt, mấy cô người mẫu, ca sĩ ông bao đi Thái Lan, Singgapor chơi vài ngày là chuyện nhỏ. Ông thích phụ nữ tóc dài, da trắng, nói năng hoạt bát, không cần nổi tiếng lắm miễn vừa lòng ông mấy ngày ăn chơi là được. Có hồi, người trong tỉnh thấy ông cặp kè với em giáo viên văn trường THCS nọ, cuộc tiệc nào cũng thấy em giáo viên xẹo nẹo đi sau, cầm ví trả tiền cuộc A,B,C… thiên hạ tưởng ông và cô giáo văn thành đôi. Hồi sau, thiên hạ thấy cô giáo văn cấp 2 xẹo nẹo đi cùng giám đốc sở T, cầm ví trả tiền cuộc D,E,F… thiên hạ nhận ra cô giáo văn làm thêm nghề phụ tăng thu nhập. Thời công nghệ 4.0 hưng thịnh, thiên hạ cái gỉ cái gi, cái gì cũng biết. Ở thành phố này, tỉnh này, doanh nhân thành đạt như ông thiên hạ quan tâm đủ chuyện, từ cái nhà ông ở, cái xe ông đi, con cái ông học đâu, lấy con nhà ai, ông thân với quan chức cấp nào, bồ bịch với ai… đều trở thành chủ đề cho thiên hạ bình luận. Tin đồn cũng có, dư luận xã hội cũng có nhưng kiểu người như ông thì bình thản lạ kỳ, gặp ông chỗ nào cũng thấy ông tươi cười, ánh mắt trìu mến. Nàng từng thấy ông dìu một bà cụ bán rau dạo qua đường, cúi thấp người mua cho bà 1 bó rau và biếu bà cụ 100 ngàn. Ông đưa bó rau cho lái xe cất vào bang ghế sau và bước lên xe rời đi. Những người có hành động như vậy ít khi là người xấu, làm từ thiện có kẻ diễn song đa số xuất phát từ tâm chân thành thương xót thế nhân thiệt thòi, yếm thế. Mấy kẻ diễn nhìn đâu khó nhận ra. Mắt thường con người cũng thấy huống chi là mắt thần linh ma quỷ. Lừa người thì dễ song lừa gạt thế nào được thần linh ma qủy.
Sau dịch Covid-19, nhiều người ngộ ra còn sống là một may mắn, họ trân quý giá trị cuộc sống hơn. Nàng có anh bạn chuyên về kĩ thuật điện tự động, anh bớt làm, bỏ tiền đi chơi, đi khắp trong nước, ngoài nước, đi đâu cũng check in rần rần, đi đâu cũng thưởng thức ẩm thực đặc sản và thư giãn hưởng thụ các dịch vụ chăm sóc sức khỏe. Vợ anh ta nói lão ấy biết sợ rồi. Sợ thời gian trôi qua chưa kịp sống cho chính bản thân mình, sợ nằm xuống vẫn chưa kịp làm những điều mình ấp ủ, sau trận đại dịch lão ngộ ra và sống tử tế hơn. Giờ chả cần lải nhải nhắc nhở lão giữ sức khỏe nữa, làm việc điều độ nữa… Có những biến cố làm người ta ngộ ra nhanh hơn điện, chả cần giáo huấn, tuyên truyền vận động dài dòng. Tuổi trẻ lăn lộn làm kiếm tiền, già bỏ tiền mua sức khỏe. Bạn nàng, đột quỵ khi đang dọn nhà, 40 tuổi đời còn bao ước nguyện chưa thành. Bạn nàng, ung thư gan, từ khi phát hiện bệnh đến lúc chết chưa đầy 3 tháng, 40 tuổi đời còn bao ước nguyện chưa thành. Bạn nàng, lính cứu hỏa, cứu dân ra khỏi đám cháy, quay tìm lối ra không thấy, chết ngạt, 44 tuổi đời còn bao ước nguyện chưa thành…Cuộc sống vẫn trôi đi, ai nằm xuống cứ nằm, người đi vẫn phải bước đi tiếp. Qua hết đau thương là hy vọng ngày mai sáng lạn hơn. Tin thế để mà không gục ngã. Nàng cứ nghĩ sống lương thiện sẽ nhận được báo đáp tốt.
Trong công ty, hồi này đám phụ nữ, phụ nam lào xào, thì thào chuyện ông tặng hoa cho nàng. Cũng đủ lâu nàng không nhận hoa tặng. Một là không thích. Chồng nàng từng tặng nàng 100 đóa hồng hôm nàng sinh nhật 30 tuổi, từng thề non hẹn biển sống cùng nhau đến đầu bạc rang long mà ở với nàng chưa tròn 10 năm đã quyết ly hôn đi theo tình yêu mới. Người đàn bà mới của anh hơn anh 6 tuổi, chủ nhà hàng dê Ninh Bình VIP, mặt ả gọt V line, môi bơm căng mọng, ngực bơm căng mọng. Chỉ yêu thôi ả đã tặng anh con xe nửa tỉ nhân kỉ niệm tròn 1 năm ngày yêu nhau, giường ngủ nhà ả đóng bằng gỗ trắc, khắc rồng phụng bay bổng, đầu giường đủ loại thuốc tăng lực, cường dương, kích dục các loại Nhật, Hàn, Mỹ, Tàu… Đời không chuyện gì là không thể xảy ra. Khi ta mở mắt chào đời, cha mẹ, người thân đón ta trong tiếng cười hoan hỉ. Sống sao cho tử tế để khi nhắm mắt nằm xuống người đời thân/sơ tiễn ta bằng những tiếng khóc tiếc thương. Nàng nhìn bó hoa, nhìn tấm thiệp. Nàng đặt bó hoa sau lưng, cả ngày căn phòng thoảng thơm mùi hoa hồng, hoa ly. Trong công ty có 3 người đơn thân giống nàng. Mỗi người mỗi chuyên môn, mỗi người mỗi cách sống. Nàng và họ không thân, chỉ trao đổi công việc khi cần phối hợp. Họ có nhiều thời gian hơn nàng, họ thuộc nhóm bà tám, nhóm bánh bèo, nhóm nhà lá… những cái tên nhóm zalo chị em công ty lập lâu từ lâu nhưng nàng không có tên. Nàng về công ty 13 tháng. Nhiều người nàng chưa nhớ đầy đủ họ tên, những người bên các đơn vị trực thuộc càng ít nhớ nổi vì ít gặp và làm việc. Nàng sáng lái xe lên công ty, làm và làm, quanh quẩn với mấy mối quan hệ trong phòng liên quan, nghề của nàng không quan hệ rộng. Mẫu nào được sếp duyệt dược chuyển qua phòng kinh doanh, chuyển đến xưởng may, sản phẩm của nàng trình diễn trong các lễ ra mắt. Lúc nàng đến dự nhận hoa, lúc bận việc không đến cũng chẳng sao. Nàng làm và làm. Chẳng có thời gian dành cho những quan tâm khác trong các nhóm/hội to/nhỏ ở công ty. Rảnh nàng phi xe đến các nhóm của nàng đã hẹn uống bia và quẩy. Rảnh nàng phi xe về nhờ chở con đi chơi nhà bố mẹ, bạn thân, chở con đến những chỗ bọn trẻ con thích và kiên nhẫn chơi cùng nó hoặc ngắm nhìn con chơi hồn nhiên. Nàng như bông hoa lạ trong đám hoa đủ hương sắc của công ty. Lạnh lùng, kiệm lời, kiêu sa, bất cần. Hôm rồi, nàng nghe mụ T nói xấu nàng với đám bà tám trong phòng mụ, những mụ đàn bà trong giờ làm, rảnh rỗi, nhạt miệng, chúng tìm đến nhau túm tụm ăn quà vặt và rao rằng nàng đang tìm cách quyến rũ sếp tổng, sao công ty lại đi mời một loại đàn bà bị chồng chê chồng bỏ như nàng về đây làm gì, nàng nhìn cứ câng câng phát ghét, không biết bọn đàn ông trong công ty thích gì mà mở mồm là khen, gặp nàng là tít cả mắt. Mụ rít róng nàng là con hồ ly tinh sớm muộn sẽ làm nát môi trường văn hóa của công ty bấy lâu nay gây dựng… Cái Ninh phòng nàng đi qua, nghe đám đàn bà thối mồm đang bêu nàng, nó đứng sát cửa, mở ghi âm. Nó gửi zalo cho nàng. Nó gõ cửa phòng ló mắt vào nhắc: Đang giờ làm việc mà họp chợ hả mấy má. Đừng đụng vào con sư tử phòng tôi kẻo họa mồm. Tu bớt đi cho mặt đẹp nha. Nói rồi nó về phòng nói nàng: Chị qua xử lý bà T đi, một lần cho chừa thói đặt điều bơm chọc đi. Em làm chứng cho chị. Em ghét kiểu ma cũ bắt nạt ma mới. Bọn phụ nữ ở công ty này kinh lắm chị ạ. Hồi mới về em dính chưởng rồi, cũng con mụ T đầu têu nói xấu em. Em sang chửi tận mặt, hiền với bụt không hiền với ma chị à! Nàng bật đoạn ghi âm, nghe lần 1, nghe lần 2. Tắt. Nàng ngồi xuống cắm cúi vào bàn phím. Cái Ninh nhìn nàng bực bội rồi ngồi vào máy. Không ai biết chiều đó, dưới hầm xe, có hai người đàn bà đứng đối diện nhau. Một bà tát mạnh vào mặt vào bà kia. Một bà ngồi thụp xuống nắm chân váy của bà vừa tát vừa khóc vừa van vỉ điều gì đó. Một lúc cả hai rời đi. Trong xe hơi gần đó, cái Ninh cười mãn nguyện. Trong xe hơi gần đó, ông thấy hết chuyện hai người đàn bà đã làm.
Mụ T bị cho nghỉ việc, lý do làm mất dữ liệu mật của công ty. Ngày mụ rời khỏi phòng, nàng và Ninh đứng trên cửa sổ nhìn xuống cái dáng đi hình rắn lượn của mụ dưới sân công ty, đàn bà môi mỏng, cong hớt, cười lộ hàm, mắt trố lộ lòng trắng nhiều, nói chuyện mắt đảo lắc như lạc rang là không chơi được, không tin dùng được. Đàn bà tướng sinh tại tâm. Cái bụng thảo thơm cái mắt, cái môi, cái mặt mới đẹp. Quá 40 không biết tu dưỡng tâm tánh, nhân tướng sẽ lộ rõ trên mặt, trên dáng, đường đời sẽ bất trắc gập ghềnh như leo thác, ngược đồi. Mệt nhọc và tàn tạ. Mất hết tình thân và của cải. Quả báo bây giờ không đợi qua kiếp sau, kiếp sau nữa, quả báo nhãn tiền luôn. Mặt người một ngày biến đổi vô số biểu cảm. Con người đa vai trên sân khấu cuộc đời. Nàng chẳng diễn khéo. Có gì biểu hiện thế. Cái gì cần buông là buông ngay, không đợi đến bình minh/hoàng hôn mới quyết định. Có những chuyện chỉ quyết buông trong 30 giây. Nhẹ nhàng như chiếc lá trôi trên mặt nước lặng lặng.
Chiều muộn, cả phòng về rồi. Nàng ngồi băn khoăn trước bản vẽ bộ váy cho lễ cưới Ninh. Nó quyết định chia tay đời độc thân bằng bữa nhậu thịt dê rượu sâm Ngọc Linh với hội chị em đẹp công ty. Nàng phải vẽ xong, phải thiết kế thật độc lạ mẫu này để tặng nó. Có gì đó thiếu vắng trên vùng eo, tà trái. Ninh yêu hoa cúc. Mắt nó cận nặng, chiếc kính dày độ lúc nào cũng treo trên sống mũi thanh tú. Ninh yêu màu vàng tươi. Nó bảo vàng là màu của hoàng gia. Nó luôn mơ sẽ có cuộc sống vương giả. Ước mơ của nó thành sự thật. Một tháng nữa, cậu ba nhà giám đốc Hoàng công ty Hoàng Kim chuyên kinh doanh hải sản và khách sạn của Quy Nhơn sẽ lên rước nó đi. Nó bảo chị tặng em một mẫu váy độc lạ dành riêng em nhé! Nàng đã dành 10 tiếng để vẽ, xóa lại vẽ. Nàng lướt bút điểm những bông cúc li ti vào phần eo, dọc tà trái váy. Trên nền voan, lụa trắng sẽ có dải hoa vàng tròn xoe li ti thắt buộc và buông thả tha thướt. Chiếc váy độc lạ dành riêng cho Ninh. Nàng thả bút, ngồi xuống ghế, mắt khép lại thư giãn. Chiều vào tối ồn ào tiếng xe ngược xuôi về nhà, về muôn chỗ vui buồn con người chọn dừng. Đêm nay nàng sẽ uống say, tiễn biệt con em cùng phòng đáng yêu đi lấy chồng xứ biển. Nàng chụp mẫu váy gửi vào nhóm zalo hội chị em đẹp công ty, thấy vô số tim đỏ bay, thấy biểu tượng mặt cười, môi hôn, hoa, hôn má… thả đầy màn hình. Nàng đứng dậy, tô son môi, xịt nước hoa vào cổ áo. Quay lại, nàng giật mình loạng choạng khi thấy ông. Nàng thật sự hoảng hốt. May mà chưa hét lên. Ông tiến đến ôm nàng vào lòng. Im lặng nghe ngực nàng nhịp đập rối loạn. Chẳng một lời, ông dắt nàng đi. Hàng lang dài nghe tiếng bước chân hai người rõ ràng. Đêm thành phố đầy ánh sáng và sắc màu. Đêm đường phố đông đúc ngược xuôi những bóng người. Ai cũng chọn cho mình một nơi dừng đến. Ông và nàng sẽ đến bữa tiệc chia tay đời độc thân của Ninh.
Cửa phòng mở ra, thằng Bắp chạy nhào tới ôm chầm mẹ, lũ trẻ con lớn/bé nhao nhao, hội chị em hú hét chào đón. Nàng bảo chúng ta cho phép một thành viên khác giới góp rượu đêm nay nhé chị em. Ông tiến vào trên tay là hộp rượu và bó hoa cúc vàng bông tròn xoe li ti. Hội chị em nhìn nhau ngại ngại. Lũ trẻ con nhìn ông ngác ngơ. Ông đặt rượu xuống bàn, tiến sang Ninh, trao nó bó hoa và giang rộng tay. Con bé bước đến ôm chầm ông rung rung: “Con cảm ơn chú sáu”. Ông vỗ vỗ lưng nó trêu: “Sắp lấy chồng sướng quá khóc cái nỗi chi”. Ông quay nhìn một lượt hẩy tay bảo: Mấy chị em cô cháu hiện nguyên hình tui coi sao. Cả hội cười òa, người sang bắt tay ông, người ôm ông, người khoác tay ông lắc lắc, mắt ai cũng lấp lánh. Bữa tiệc tràn ngập tiếng cười, tiếng trêu đùa, chúc tụng. Ai cũng mời ông 1 ly, 2 ly… Ông uống và luôn nhìn nàng ấm áp. Nàng uống hoài chẳng thấy say. Khi vui men cay thành ngọt. Thằng Bắp ngồi giữa ông và nàng. Nó được ông hôn má, ôm cứng mỗi khi các chị em đến mời xong và về chỗ. Nó dựa vào ông hớn hở. Trẻ con thường không che giấu cảm xúc của mình. Chúng không biết diễn và chưa cần tạo mặt nạ để đối phó với các pha kịch cuộc đời. Nàng nhìn con, nhìn ông lòng chộn rộn, râm ran. Tiệc vui mấy cũng tan. Hội chị em líu ríu chia tay, ông gọi ta xi. Thành phố khuya sương mù. Thành phố yên tĩnh và mát rượi, mùi sương đêm ngọt ngọt. Giờ nàng ngấm men, thằng Bắp ngủ ngon lành trong lòng ông. Lâu lắm, cánh cổng nhà nàng mới có hơi tay đàn ông./.