Văn xuôi | Xứ Nẫu

Archive for the ‘Văn xuôi’ Category

Kẻ phản trắc

Posted in Văn xuôi, tagged Ngô Đình Hải on Tháng Ba 18, 2026| Leave a Comment »

Ngô Đình Hải

Nguy hiểm đi sự kiện. Nguy hiểm hỏi:

– Ai?

Đáp án:

– Kiện bóng tôi!

-Cái gì?

– Phản trắc!

Năm lại hỏi:

– Có nhân chứng không?

Đợi vú:

– Có! Ở đây!

nói:

– Ai muốn xử lý theo cách nào?

Đâm gầm xuống:

– Treo cổ! Kẻ phản xạ phải được treo cổ!..

– Được, ta sẽ chọn cái bóng đối với bạn. Ta sẽ treo cổ kẻ phản xạ! Bất kể đó là ai.

– Công cụ, phải như vậy bằng công cụ mới.

Đèn sáng lên, cái bóng được đưa tới trước móng ngựa. Nó thảnh thơi đứng nghe, không chút gì lo sợ.

Cuộc đối thoại bắt đầu.

Không nói với cái bóng:

– Ta sinh ra hạng. Thuộc tính của ta!…

Cái bóng xò ngang:

– Không đúng! Là ông tự nghĩ, tự cho như vậy. Ông không hề sinh ra thứ gì hết. Thượng đế sinh ra tôi để bạn đồng hành với cuộc sống của ông thôi!

Đấu tiếp:

-Ta ở đâu phải ở đó.

– Đúng vậy!

– Ta làm gì thì phải làm theo.

– Đúng vậy!

– Ta vui ta buồn, phiền cũng phải buồn vui theo…

– Đúng! Tôi là cái bóng của ông. Trước sau vẫn vậy. Vĩnh Viễn không thay đổi.

Đấu tiếp:

– Gần đây thì khác! Bạn không nghe lời ta nữa…

– Không đúng!

– Người không theo ta, không tham dự vào bất kỳ công việc gì của ta…

– Không đúng!

– Tới trong giấc ngủ, cũng không nên chui vào như ngày xưa…

– Không đúng! Tôi vẫn trung thành với ông như ngày nào. Tuyệt đối trung thành. Ông không thấy, không biết, ý qua là ông thay đổi. Ông đã mượn áo của người khác. Cuộc sống của người khác. Ông tình nguyện làm cái bóng của người khác, để hưởng chút vinh quang thừa thuận lợi, chút lộc lộc mứa mứa của họ. Ông tự đánh lừa mình, phải không tôi!

– Còn nữa không? Tình huống cố gắng cho ta thấy, anh ta đang theo một hình hình khác sao? Đồ họa phản xạ!

– Không đúng! Cái hình tôi theo chính là ông ngày cũ. Chỉ có ông, chính ông đã phản bội con người mình. Chính ông mới là kẻ phản bội!

Giành lấy mình, đưa tay lên mặt, gõ vào cái khối thịt nhăn nhúm:

Người nói láo, ta vẫn là ta…

Cái bóng 1:

Ông làm điều ác hằng ngày, bất chấp mọi thứ. Ông gieo rắc nỗi đau cho người khác!…

Đâm gầm xuống:

Can’t like! Ta đã ẩn kỹ. Không ai biết, không ai hay…

Cái bóng đầu:

Anh ấy đã sử dụng nó! Cái ác đâu yên yên. Nó bò lên mặt, nó dừng ra từ cử động, từ lời nói. Chính nó làm các biến thể…

Nhìn xuống bên dưới. Bộ quần áo đang mặc định. Cái mặt nạ đang đeo. Luôn cử chỉ và lời nói của ánh sáng, đều tia ra sự gian trá, bịp bợm.

Đặc chỉ tay vào:

– Ta đã thấy rồi! Không cần thiết phải kể đến những cái bóng thứ yếu. Chỉ riêng chuyện chiến tâm gạt bỏ, kẻ đi theo mình suốt đời, đủ thấy là bội bạc, kẻ vô lương. Chính mình! Là kẻ phản bội! Mới là đáng sợ đáng sợ…

Mặt trời lên, trường pháp luật được thiết lập. Đứng trước sợi dây cung cấp thanh lọc. Tiếng trống dồn dập, cảnh báo giờ hành động quyết định. Sợ hãi, đánh giá bất động! hiện nguyên hình hài cũ. Từ sau thằn lằn, cái bóng nhẹ nhàng bước lên, cho đầu vào sợi dây…

NĐH

3- CÁI QUẦN

Cô gái trẻ vùng mãng cầu, cố gắng thoát ra khỏi cái khoảng tối đang ôm chặt. Tối quá! Cô không nhìn thấy gì. Đã đi. Thực tế đã đi. Đã rời bỏ nơi này, rút gọn nhanh chóng như khi xóa tới. Đã rời xa người cô, và mang cả cuộc đời còn lại của cô đi theo, trong cơn ngẫu tình bất ngờ! Tăng cường nhiên liệu cày nát thân cô trên bờ ruộng, không cần thắc mắc chuyện sau đó. Cái đánh bạn muốn và đã có. Cô ấy chỉ biết và khóc. Người cô bê bết đất. Cô đang yên lành, đang mơ mộng như bao nhiêu thiếu nữ khác, thì ngọc đến. Đến, mang theo sấm sét bất ngờ lùa qua cánh đồng, cây lúa đang xanh mởn, đổ nát, rung rung xuống mặt ruộng sì săm sắp nước. Trước đó, cô đã cố gắng đánh lừa bằng hết sức lực của mình, nhưng thân thiện quá. Từng đấm cát xuống đầu, xuống mặt cô như trời giáng. Cho tới khi không được nhận nữa. Cô nằm xuôi tay, mắt cảm giác đi và hơi mặn chát vì máu của mình. Cô mặc định muốn làm gì thì làm. Ngực cô đau vì những cái hơi hấp háy và bạo bạo của dũng mãnh. Cái đau chui vào bên trong, chạy dài xuống giữa hai đùi, giảm đau, giảm đau chèn hơi thở, giảm đau lên cái đầu tôi vì sợ hãi. Cô những tưởng mình chết, sẽ chết và đã chết! Nhưng rồi cô vẫn còn đây. của mình. Cô ấy không chết. Cô vẫn phải trở về với cái sống. Cô chống tay ngồi dậy. Cô quơ tay tìm cái quần, không biết đã vứt nó ra chỗ nào. Người cô quạnh, ê ẩm. Không thể tìm thấy! Chắc chắn nó chui xuống dưới đám tĩnh rồi. Coi như xong. Bầu trời lắng xuống! Cô không hiểu sao cô ấy lại có thể chọn lại? Cô nghèo, cô quê mùa, cô đen đúa. Cô không có gì nổi trội hơn những đứa con gái khác cùng làng. Cô thua xa mấy cô “trắng da dài tóc” ở thành thị. Cuối cùng cũng đến nổi tiền tệ. Mềm có tiếng con nhà quan quyền, giàu có trong vùng. cũng làm tới các chức năng khác. Sao đánh lại đi làm chuyện này? Sao chọn cô? Sao lại là cô?…

Cô kiệt sức lực. Đầu cô như muốn nổ tung. Chuyện xảy ra đã xảy ra rồi. Cô không nghĩ được điều gì hơn. This phút cô ấy chỉ muốn một thứ. Tìm cái quần. Cô muốn mặc định lại nó. Cô ấy không thể thiếu nó. Dù cô ấy phải ở đây. Nằm chết trên bờ biển này, cô cũng phải có nó. Cô quờ quạng, cô mò mẫm tìm. Cô nhướng mắt chất húp, bê bết mủ để nhìn. Một vùng tối nhớ nhớ. Cô ấy là một điểm viết. Tiếng ồn ào trong tiếng gió và tiếng côn trùng trong đêm. Cô muốn lên tiếng kêu cũng không kêu được thành tiếng. Miệng cô rằn toạc. Mà kêu làm gì, có ai nghe đâu.

Cô ấy cũng không thể tồn tại ở đây. Cô ấy không thể chết ở đây. Nếu phải chết, cô sẽ chết ở một nơi khác, sạch sẽ hơn và mặc quần áo hoàng gia. Cô đơnm com bò dậy. Cô lết trên đám lúa tiếp tục tìm cái quần. Luôn không có. Cô hận thù, rồi cô luôn giận dữ. Biết vậy, cô mặc định đánh lửa ngay từ đầu, cố gắng lấy cái quần, có khi còn ủng hộ tiền tệ hơn. Cái đau mang theo cái đau càng đau hơn. Output tê tái.

Cô lại ở dưới. Rồi cô bồi dậy tìm. Cái quần như biết cô cần, trốn thoát. Ngày nào cô ấy phải mặc quần! Không ngờ lúc đó lại quan trọng và lớn lao với cô như lúc này. Cô ấy đã mất hết. Không thể để mất thêm quần. Không thể đánh dấu biến cô thành một con chó cái. Default Quần vô. Gia nào cũng phải mặc cho được cái quần để trở lại làm người. Cô cứ thầm kêu trời kêu đất. Cô lam bẩm sinh thổ thần, cô cầu xin người khuất mặt tối, cho cô tìm được cái quần. Không có ai trả lời. Cái quần vẫn còn sót lại.

Cô ấy hết sức hiển thị. Từ bên dưới của cực cực, cô chợt thấy mình vô lý. Không có quần thì sao? Khởi động xong thì sao? Ai ra đây mà thấy. Giỏi sao lúc tỉnh không ra?

Cô bò, cô lết. Cô ấy chọn bước bước. Chân cô như Gmail chặt xuống đất. Người chú về phía trước, hai tay cô nắm chặt lấy cái rách bươm, cô đi về phía bên mà cô biết sẽ có đèn đèn. Nơi đó là nhà của cô, là nơi duy nhất có những người thương yêu cô. Là nơi vĩnh viễn bình yên. Là nơi thân quen gắn liền với việc thiếu nữ. Chung quanh cô bóng tối bụa vây. Cô nghe hỗn loạn trong tiếng lê lết của con thú bị thương cùng đường, tiếng thở hơi ngạt của mình là tiếng cười cười hê của mèo, ui theo phía sau lưng. Cô ấy không quay lại. Mỗi lần vấp ngã, mỗi lần cô chạm tay vào bên dưới người mình, cái trống rỗng của phần dưới không có quần. Cô lại giật người. Không! Cô ấy không thể tải về loại tang thương này. Cô không thể để cho cha mẹ cô, những người nông dân cả đời bán mặt cho đất. Không thể để chọn những đứa trẻ còn ngây thơ mang theo hình ảnh khốn khổ này. Cô cần phải tới một nơi trước đó. Đổi hướng. Cô ấy không đi nữa. Cô chống tay, cô quỳ gối, cô bò thật sống về phía con sông. Ở đó có nước, ở đó sẽ giúp cô đi nhẹ nhàng điều này…

Cô săn đám đông hoang dã bên bờ sông dần dần xuống. Khi nửa người đã ngập nước. Cô hồi mắt lại, tận hưởng từng cái va đập nhẹ nhàng, từng cái vuốt ve mơn của nước. Như một vật phẩm quý giá của trời ban. Cô đi trong cái kiến về, cái an ủi nhỏ nhoi còn lại. Một số bãi biển trôi ngang, thả lại bên cô. Tiếng Lào của ai đó:

Lại thêm người nữa…Tội nghiệp!…
Lại là ò à?…
Còn ai vô đây?…Không ai làm gì được Kiểm sao? Ông trời không có mắt sao?…
Khó lắm! Có tiền. Có quyền. Có thế lực. Có gia đình, người thân che đậy, dung túng. Rồi mọi thứ cũng trôi đi, như chuyện chị em mình lúc trước!
Không thể như vậy hoài nghi? Còn nơi nào đã thực sự bao che cho lựa chọn nữa không?
Còn nữa! Nơi này! Nơi chúng ta tự chôn vùi tội lỗi, tự sục cuộc sống đời mình bằng cam chịu và im lặng…

Những tiếng nói dài nối tiếp nhau. Cô gái hét lên:

Không có tôi. Không bao giờ tôi có thể chọn thứ tự!
Vô ích, đánh giá ở cao lắm. Loại như chúng tôi không vào đâu!…

Cô ôm tỉnh, chỉ cần đáp ứng mờ mịt mấy cái bóng đạp chìm chìm. Nửa thân dưới trần trụi, những cái bóng ở móng, không có cái quần nào, in như cô vậy.

Mặt trời vừa mọc. Ngày vừa lên. Ánh sáng bắt đầu chiếu sáng, chạy qua những cánh đồng về phía con sông. Đêm đã tàn. Mọi thứ rồi sẽ được hiển thị dưới ánh sáng. Không có gì có thể che đậy mãi được. Người cô gái dần dần xuống. Nước bắt đầu lên, nước leo qua bụng, nước bò lên thủ, lên cổ. Bằng nổ lực cuối cùng, cô gái ngước mặt lên nhìn bầu trời. Hai tay cô gồng lên, trong một hoạt động hết sức khỏe kỳ lân, như muốn gửi vào đó một lời khấn nguyện, một lời nói, trước khi người cô chìm hẵn vào trong nước. Dòng sông đón thêm một mảnh người, chịu đựng và tĩnh lặng…

Bác sĩ nói sức khoẻ lành mạnh. Thời gian bình thường. Cái đau đau bên dưới bụng chỉ là tưởng tượng. Tưởng thế nào cũng được! Lu bác sĩ vô ích. Bao nhiêu máy móc, bao nhiêu tiền, vẫn không tìm ra nhân nhân. Bao nhiêu thuốc nam vẫn không giảm!

Chính Robot cũng làm những điều lạ với căn hộ của mình. Bình thường không sao. Chỉ cần cởi quần quần ra khỏi người, dù để đi bảo vệ sinh, hay đơn giản là chỉ để thay một cái quần khác, thì bên dưới quần lót lại đau nhói, như có một vật sắc bén nào đó đập vào. Nhất là khi đánh chuẩn bị leo lên bụng một nguời đàn bà, để làm chuyện “đệ tam khoái” thì cơn đau lại nhập tới nhanh hơn. Lister hơn. Kết quả lễ hội. Đầu như có ai bắn thẳng một mũi tên bằng thép cứng xuyên qua. Mặc dù đã được xếp hạng, leng keng. Cơn đau chỉ dừng lại khi đánh cái quần lên!

Đi đến chiến binh của con cá ngày càng nặng nề, chỉ cần lửa hay bất kỳ ai, ôm tay vào quần của chim lửa, là bụng dưới đau rát. Hãy đến mỗi lúc một cơn giật và kéo dài như vô tận. Bác sĩ bó tay. Cơ thể kiệt sức và chết chóc với cái quần hôi hám mặc rằn không thể thay thế. Và vì là người có quyền thế nên phải kiểm tra. Bác sĩ không tìm thấy điều gì đặc biệt. Ngoài một trái tim đen thui. Xác định chết thì có gì đặc biệt. Bất kỳ giá trị lợi ích của nó còn hay hết…

Người đi làm đồng sớm, sáng hôm nay kể lại. Cô gái với thân thể bình, không mặc quần, chết cá bên bờ sông trong một tư thế rất lạ. Một tay cô nắm chặt một bên áo. Cái vạt áo cong lại hình cánh cung, mặc cho dòng nước súc Đẩy, một tay như thả xong mũi tên. Mũi tên đã đi, chắc chắn nó sẽ đến đúng nơi cần đến. Chắc chắn! Hãy tin vào điều này như tin vào ngày và đêm của Đất Trời vậy.

NĐH

Read Full Post »

Đêm của biển

Posted in Văn xuôi, tagged Trần Kỳ Trung on Tháng Ba 17, 2026| Leave a Comment »

Trần Kỳ Trung

Đêm nay tôi và Hằng đi trên bãi biển, gió từ xa thổi lại làm mơn man những con sóng nhỏ, mát lạnh, cát dưới chân mềm mại… Thường những buổi dạo đêm như thế này thấy thư thái nhưng sao đêm nay tâm trạng tôi trong khung cảnh ấy, thấy buồn đến lạ. Ngày mai tôi phải chia tay với Hằng. Em đi bên hình như không để ý đến tâm trạng tôi lúc đó, vẫn bước, những bước chân thoải đều trên bãi biển rồi Hằng dừng lại, nhìn ra xa, nói với tôi:

– Tối nay là tối ba mươi, không có trăng nên mặt biển đen, thầy ạ. Giá như có trăng, buổi chia tay em với thầy có thêm một kỷ niệm nữa, để nhớ !

Không cần thế đâu em, thế này cũng đã nhớ lắm rồi, tiếng sóng dưới chân vỗ nhẹ, những ngôi sao nhấp nháy tít trên cao không thể làm cho mặt biển sáng thêm và hình như, mặt biển đen cùng tiếng sóng vỗ là một sự níu kéo trong bất lực. Tôi hỏi em :

– Với quyết định này của tổ chức nhà trường, em có buồn không ?

– Không, thầy ạ! Em thấy bình thường, có việc gì đâu mà phải buồn!

Lạ nhỉ, chuyện như thế, mà em nói có vẻ “bình thường”, không giống như tôi nghĩ. Hay là …

Trước ngày thống nhất đất nước, ở miền Nam, Hằng là giáo viên dạy môn văn, ở một trường trung học đệ nhất cấp (Tương đương cấp II). Đất nước thống nhất, em thôi dạy học, để thi đại học. Hằng đỗ điểm vào đại học khá cao. Trong lớp tôi chủ nhiệm, Hằng là người gần như lớn tuổi nhất, tôi chú ý đến em không phải vì em nét mặt đẹp nhưng trông hơi buồn, cũng không phải dáng người thanh mảnh cùng mái tóc đen dày phủ bờ vai thon gọn, mà chú ý vì cách nói chuyện của Hằng. Em nói chuyện từ tốn, nhẹ nhàng, dễ cuốn hút. Em thuộc nhiều thơ, không riêng những bài thơ tiền chiến, mà cả những bài thơ “hừng hực khí thế” của mấy nhà thơ bên cách mạng, em cũng thuộc. Hằng đọc những bài thơ ấy cho tôi nghe bằng giọng rất truyền cảm. Tôi rất tin, với kiến thức sẵn có, lại chăm học, ham học hỏi, Hằng ra trường, nhất định em sẽ trở thành một cô giáo dạy văn giỏi. Tôi với Hằng, mới có gần năm tháng của học kỳ một, trong năm đầu tiên đại học, biết nhau. Không phải, nếu tính thật chi tiết, những giờ, ngày… gặp nhau, lúc lên lớp giảng bài, lúc họp lớp, rồi những buổi trò, thầy tới thăm nhau hoặc như lúc tôi nhìn thấy Hằng, “đánh” vội ánh mắt để “gặp” trong tích tắc, thời gian đó có bao nhiêu đâu, không giấu, tôi có cảm tình với em, dù ở cương vị này đòi hỏi có sự nghiêm túc, nhất là đối với sinh viên nữ. Còn Hằng, hình như em có tình cảm với tôi, đó là theo cảm nhận, khi tôi nghe em nói:

– Hôm qua lên lớp, em thấy thầy có vẻ mệt, thầy giảng, không nên nói to, giữ sức, chúng em nghe được mà !

Quả thật trước hôm đó, tôi bị sốt nhẹ, nhưng bên ngoài cố biểu hiện không có vấn đề gì, giấu thế mà Hằng cũng biết. Rồi nữa, chiếc sơ mi tôi thường mặc, rách một đường sau lưng, phơi bên cửa sổ trong khu giáo viên. Cùng mấy bạn sang chơi, để ý thấy, Hằng xin phép tôi mang chiếc áo đó về, khâu lại. Đường chỉ Hằng khâu, rất kín, đẹp như người ta đạp máy. Tôi nhìn đường chỉ đó thầm phục, em rất khéo tay. Mấy bạn sinh viên nữ ở cùng phòng với Hằng trong khu ký túc xá thường đùa, nhưng có lẽ như để cho tôi ngầm hiểu rằng Hằng cũng mến tôi:

– Thầy ơi! Trong giờ giảng ngày mai, thầy gọi chị Hằng lên trả bài nhé. Chị Hằng mong lắm đấy!

– Chúng em đố thầy, chị Hằng thích thầy nào giảng bài nhất? – Không đợi tôi trả lời, tất cả đồng thanh – Thầy !

– Chị Hằng nói, thầy chỉ hơn chị có bốn, năm tuổi chứ mấy…

Sau những lời nói đó là tiếng cười khúc khích, những cái đấm lưng thùm thụp…

Nghe vậy, nét mặt Hằng lạnh, tuy không tỏ ra bực mình, nhưng lại khẽ lắc đầu, em nói, giọng nghiêm túc:

– Không phải như thế đâu, thầy đừng tin các bạn ấy nói.

Những lần nói chuyện với Hằng, tôi biết hoàn cảnh gia đình em. Cha của Hằng là một công chức trong chế độ Việt Nam Cộng Hòa làm việc rất mẫn cán, đầy trách nhiệm, ai cũng mến. Trong gia đình, ông là người chồng thương vợ, người cha thương con, ai cũng cảm phục, tự hào. Sau năm một chin bảy lăm, ông thất nghiệp, tạm làm xe ôm đón khách, bữa có khách, bữa không, gia đình rơi vào cảnh khốn khó về kinh tế, nhưng không phải vì thế mà ông bi quan. Ông luôn động viên Hằng, phải giữ nghề giáo, có điều kiện nên đi học thêm. Chính lẽ đó, đang dạy môn văn ở một trường cấp II, em tạm rời bục giảng, thi vào đại học, nơi tôi công tác. Hằng nói về người cha với sự kính trọng và có hiếu :“ Em không muốn ba em buồn, lúc nào em cũng muốn cho ba vui”.

Nghe Hằng kể chuyện gia đình tôi càng thương em hơn, muốn nói với em điều đó, nhưng sao khó quá.

Suy nghĩ nhiều, rồi tôi quyết định.

Tối ấy!

… Hai chúng tôi cùng đi dạo trên bãi biển vắng, cả hai đi được một đoạn đường dài, có lúc như chạm vào nhau, rồi giật mình, tách vội ra xa, có chút lúng túng, ngượng ngập mà gần như cả hai, tôi và em, không nói với nhau được một lời nào. Nhưng khoảng khắc im lặng đó, tôi tin, có khi nói được bao điều… Đi một đoạn xa, phá vỡ sự im lặng, Hằng giục tôi:

– Sao thầy không nói với em điều gì đi!

– Hằng à…tôi muốn nói với em…- Tôi ấp úng, dù tưởng chuẩn bị đầy đủ, ấy vậy quả thật tôi không biết nên diễn đạt thế nào cho Hằng hiểu, nhất là lúc này.

Chúng tôi dừng lại, Hằng nhìn tôi, trong bóng đêm vẫn cảm thấy cái nhìn thấm đẫm thương yêu nhưng giọng của Hằng rất bình tĩnh:

– Thầy muốn nói với em điều gì ?

– Hằng…!

– Em hiểu! – Hằng nói như có sự chuẩn bị trước – Em hiểu tình cảm của thầy dành cho em… nhưng lúc này không thể… không thể, thầy ạ!

– Vì sao ? – Tôi hỏi.

– Em sẽ giải thích, nhưng lúc này … không thể – Im lặng một lúc rồi em nói tiếp – Nhưng… thầy phải cho phép em giữ tình cảm này và thầy… không được giận em!

Tôi có cảm giác không gian lúc này thật nặng nề, thời khắc cũng dường như dừng lại. Vẫn giọng của Hằng, Hằng như muốn kéo tôi đứng dậy, phải tỉnh táo, em cho tôi biết một chuyện:

– Hôm qua, thầy cho chúng em xem những tấm ảnh chụp thời thầy còn là sinh viên ngoài Bắc, em lấy một bức ảnh mà thầy không biết. Em xin lỗi thầy và thầy tặng cho em bức ảnh đó nghe !

Thở ra nhè nhẹ, có phần nản, nếu bây giờ tôi cầm một tập ảnh, Hằng muốn lấy, tôi cũng cho, giữ những tấm ảnh đen trắng ấy làm gì. Một thời mình ngây thơ, một thời bồng bột, ngộ nhận… để luôn nhận thất bại trong tình yêu. Bây giờ không phải thế, đây là lúc chín chắn hơn thời ấy, tôi nhìn thấy Hằng, một người con gái đẹp đủ những điều tôi cần…

Nhưng, Hằng gần đấy nhưng có vẻ xa xôi qúa, không lẽ giữa tôi với Hằng chỉ dừng lại tình thầy trò, không lẽ tôi sẽ mất em!!!

Cái điều tôi tưởng tượng lại hóa ra sự thật. Hằng buộc phải thôi học, trả về địa phương vì trong lý lịch em không ghi “có người chú tham gia quân đội của “ngụy” đang đi học tập cải tạo”!!! Một điều thấy quá vô lý, tôi liền hỏi ông Trưởng phòng tổ chức nhà trường:

– “ Chú ruột” của em Hằng đâu có dính dáng đến nhận thức, đạo đức, tư cách của em ấy mà chúng ta lại buộc em ấy thôi học!

Ông trưởng phòng tổ chức giương mục kỉnh lên nhìn tôi, ánh mắt có phần lạ lẫm, hoang mang:

-Ơ! Anh là một cán bộ giảng dạy của một trường đại học, dạy một bộ môn rất quan trọng mà nhận thức lệch lạc đến thế cơ à. Tôi hơi ngạc nhiên đấy! – Không đợi phản ứng của tôi, ông nói tiếp – Buộc em Hằng thôi học, trả về địa phương, ngoài việc em Hằng “dính” vào một trong mười ba trường hợp (1) để xét tuyển vào đại học, có người thân trong gia đình, họ hàng tham gia chế độ ngụy quân, ngụy quyền. Đã vậy em giấu không ghi lý lịch, biểu hiện sự không trung thực, minh bạch. Đây còn là yêu cầu địa phương, anh có muốn xem công văn của địa phương, nơi gia đình Hằng ở, gửi cho nhà trường không? Họ nói, chính ba của Hằng cũng từng là một công chức trung thành làm việc trong chế độ cũ. Vì sơ sót, kiểm tra chưa kỹ, nên họ đồng ý cho Hằng thi đại học. Chứ không, Hằng phải ở nhà không được nhập học ngay từ đầu học kỳ rồi…

– Thế anh không biết, em Hằng từng là cô giáo, dạy cho rất nhiều học sinh, hiện em là sinh viên học giỏi, có uy tín, không riêng tôi mà các đồng nghiệp của tôi trong khoa đều mến. Có chú ruột “tham gia quân đội chế độ cũ” không ảnh hưởng đến đạo đức, tư cách, kết quả học tập của em ấy, mà chúng ta buộc em ấy thôi học. Làm việc này đâu có thể hiện tính nhân bản, văn minh của chế độ ta. Các em sinh viên từng học với em Hằng sẽ nghĩ thế nào về việc này! – Tôi nói với sự phản ứng gay gắt.

Ông trưởng phòng tổ chức nhà trường lắc đầu, nói mà không có biểu hiện một chút nhân từ:

– Không, anh quá chủ quan! Sự căm thù cách mạng, căm thù chế độ mới của các thế lực chống phá nhà nước ta ghê gớm lắm, chúng không cam chịu thất bại. Biết đâu cô Hằng này, bề ngoài là như thế nhưng bên trong đang ấp ủ những mưu tính thâm độc ví như … – Ông trưởng phòng tổ chức nhà trường lấy tay vỗ vỗ lên trán – Cô ta giảng dạy rồi truyền đạt cho học sinh những bài văn, bài thơ ngầm xuyên tạc đường lối của đảng, nhà nước, kích động lòng hận thù, xây dựng trong tương lai một đội quân bí mật phá hoại chế độ. Chúng ta phải cảnh giác với những loại người này, không thừa!

– Tôi thấy việc làm này quá tàn ác, tại sao chưa thấy việc người ta làm mà anh đã suy luận như vậy?

– Anh dạy lịch sử mà chẳng hiểu lịch sử, đảng ta lãnh đạo dân tộc ta chiến thắng là do đâu, anh biết không ? Đó là sự cảnh giác, là luôn luôn đề phòng những trường hợp xấu nhất để có phương sách đối phó thích hợp. Còn anh nói tôi làm việc này “tàn ác”? Xin lỗi anh, chắc anh chưa quên những máy bay B-52 của Mỹ rải thảm bom khắp nước ta, chưa quên vụ Mỹ Lai, chưa quên hình ảnh những người dân lành bị chết trong những vụ càn quét của Mỹ – ngụy. Anh so sánh đi, ai “tàn ác” hơn ai! – Ông ta nhìn tôi cười mai mỉa.

Nói với những con người mà sự cố chấp, cực đoan, suy nghĩ một chiều trong đầu óc còn “cô đặc cứng hơn đá” như thế này bằng thừa, vạn lời phản biện của tôi cũng vô ích, không cần thiết. Lúc này, tôi nghĩ, cần động viên Hằng, giúp em vượt qua cú sốc quá lớn này.

Tôi lại “lầm” một lần nữa, người cần động viên là tôi, chứ không phải là Hằng…

… Đi bên tôi, dọc bãi biển vắng, Hẵng vẫn bình thản bước những bước nhẹ nhàng, không chút vội vã, em nói, giọng không chút tư lự, đắn đo mà bình thản như không có việc gì xảy ra:

– Thầy đừng buồn nhiều về chuyện của em. Em thôi học, về lại gia đình, cũng là điều mừng, em sẽ có điều kiện giúp ba, là chỗ dựa cho mấy đứa em học tiếp, chúng nó học giỏi lắm…

– Em không tiếc à! – Vừa nói tôi vừa nắm tay em, muốn kéo em vào sát người tôi.

Em vội rút tay ra và khẽ đứng xa tôi, nói như lẫn với hơi thở, lẫn với cả sự xúc động :

– Em tiếc chứ ! tiếc nhất là xa thầy và các bạn, mới có mấy tháng mà không biết bao nhiêu kỷ niệm, những kỷ niệm này sẽ đi theo em suốt cuộc đời. Không biết trong tương lai, em sẽ được gặp lại thầy và các bạn không? – Lúc này em lại nắm tay tôi, nói gần như gấp gáp – Thầy phải hứa với em một điều, thầy có dám hứa không ?

Tôi trả lời ngay, không chút đắn đo:

– Tôi hứa!

– Bao giờ thầy có tin vui, nhất định thầy phải cho em biết! Thầy hứa đi.- Hằng giục.

– Em nói gì tôi không hiểu, tôi tưởng em yêu cầu tôi nói… nhưng hôm nay với em, tôi sẽ nói… – Tôi định nói hết nỗi lòng của mình cho Hằng biết, tôi không muốn mất em, em mãi mãi thuộc về tôi, nhưng Hằng đã ngăn lại:

– Em hiểu thầy định nói điều gì rồi nhưng thầy không được nói điều đó… Không được… không được… thầy ạ! Lúc này… Không được…

Giọng em dứt khoát, tôi chưa từng nghe, rồi em buông tay tôi, quay người, chạy rất nhanh mất hút trong bóng đêm.

Sóng biển của đêm đen vẫn vỗ dưới chân…

… Tiễn Hằng về lại gia đình, cả tháng liền tôi không làm được bất cứ việc gì, hình ảnh của em cứ lẩn khuất trong đầu. Sang khu ký túc xá sinh viên, tôi vẫn thấy hiển hiện hình ảnh của em đứng lẫn đang nói chuyện với các bạn cùng lứa ở hành lang… Nhớ nhất đêm chia tay trên bãi biển, tiếng của Hằng vẫn như văng vẳng đâu đây…

Sau đợt dẫn sinh viên đi viết lịch sử địa phương, về lại trường, tôi nhận được thư em. Lá thư Hằng gửi cho tôi, nằm văn phòng Khoa cũng được hơn hai tuần.

Trong thư Hằng viết:

“… Cho phép em gọi được một tiếng “ Anh ”

Anh thân yêu!

Đoc những lá thư anh gửi, em biết tình cảm của anh dành cho em. Thương lắm, nhưng em có linh tính, nếu yêu anh, em sẽ làm khổ anh. Tương lai của anh rất đẹp, em không thể làm xấu tương lai đó, dù rất yêu anh, em vẫn phải khước từ tình cảm của anh dành cho em. Và sự thật đúng như em linh tính, thậm chí còn lớn hơn cả những điều em linh tính, nó bắt em phải xa anh. Em muốn hỏi biển rộng, trời cao, non xanh, tại sao người ta không muốn cho em đi chung đường với anh? Em có gây nên tội tình này đâu! Em yêu anh thật lòng mà, muốn bên anh mãi mãi, vậy mà lúc này, là không thể. Anh có tin không, anh là người yêu duy nhất, mãi mãi. Anh hãy tha lỗi cho em những lúc em cư xử không đúng với anh. Em làm vậy vì em muốn anh quên em, để một mình em nhớ anh thôi. Lúc em viết lá thư này là tấm ảnh của anh để trước mặt. Dù xa anh, nhưng anh luôn bên cạnh em. Thương anh nhiều lắm! ”.

Thư của Hằng gửi, do điều kiện khách quan mà nhận chậm trễ (2), không thể trách ai, vậy mà điều này làm tôi tức giận. Giá như lá thư này nhận sớm hơn, tôi đã gặp Hằng rồi.

Không thể chậm hơn nữa, từ mờ sáng hôm sau, tôi ra bến xe, cố chen, mua bằng được chiếc vé về quê của Hằng. Xe khách dùng nhiên liệu bằng than, (3 ) chạy chậm kinh khủng. Đã vậy, tôi ngồi hàng ghế sau, sát lò than, cái nóng như thiêu, như đốt, hầm hập, mồ hôi đổ ra dầm dề, cả người ám bụi, quá khổ, nhưng sẽ khổ hơn nếu như tôi không gặp được Hằng.

Tôi mong gặp em, tính đến từng giây trên đường xe chạy…

Gần chiều, tôi mới đến được ngôi nhà của gia đình Hằng ở, nhưng sao ngôi nhà lại trống vắng thế này, cửa khóa, có giấy dán niêm phong. Tôi ngơ ngác, hay là mình nhìn lầm. Không, đúng mà! Đúng như ghi trong địa chỉ Hằng cho tôi, sao nhà không có ai…

Tôi toan quay ra, thì có người đi đến, hỏi:

– Chú tìm ai?

– Dạ, xin phép cho cháu hỏi, đây có phải là nhà của cô giáo Hằng con ông Tín không ạ!

– Đúng rồi, vậy chú muốn gặp ai?

Tôi hơi lúng túng, rồi cũng nói:

– Cháu muốn tìm cô giáo Hằng…cháu…

– Thế chú chưa biết tin gì à!

-Tin gì ạ! -Tôi giật mình, như có luồng điện chạy dọc sống lưng.

– Cách đây hơn mười ngày, cả nhà cô ấy vượt biên, nhưng không thành. Thuyền nhỏ, người đông vừa ra thoát cửa sông thì bị chìm, chết tất cả, may người ta vớt được xác cô ấy cùng hai người em, chôn ở nghĩa địa xã, chú muốn đến viếng, tôi chỉ. Còn ngôi nhà này chính quyền niêm phong rồi. Gia đình này chết, tội lắm!

Trời đất như quay cuồng trước mặt, tôi gào lên trong tiếng nấc:

– Hằng ơi! Chuyện này có thật không em?

Tôi gọi tên em, rồi tiếng gọi đứt lịm trong ánh hoàng hôn đang buông và…

… bóng tối nhập nhòa cũng đang chuẩn bị tràn đến.

HẾT

————-

Chú thích:

(1) Thi đỗ vào đại học, hồi ấy, những năm đầu mới thống nhất đất nước, xét tuyển lý lịch rất ghê gớm. Nhiều thí sinh giỏi, thi đỗ điểm cao, nhưng bị trượt vì nguyên nhân có “lý lịch không trong sạch”!!!

(2) Những năm bảy mươi, thế kỷ trước, chưa có điện thoại di động. nếu có, chưa chắc có truyện ngắn này.

(3) Thời bao cấp, không có xăng, xe ô tô phải chạy bằng than, chạy rất chậm, ai ngồi gần, nóng hơn “lò bánh mỳ”, ấy vậy mua vé được đi xe này không dễ. Hồi ấy ai ở Quy Nhơn đi Đà Nẵng, một lần chứng kiến, sợ đến già.

Read Full Post »

Dắt nhau lên đỉnh mùa xưa

Posted in Văn xuôi, tagged Ái Duy on Tháng Ba 11, 2026| Leave a Comment »

Ái Duy

.Vậy là đã bước qua ngày thứ ba tìm kiếm H tính từ khi mất liên lạc vào lúc chiều muộn. H là một chàng trai trẻ khỏe mạnh, hoạt bát và năng động, yêu thiên nhiên thích di chuyển, lật trang cá nhân của chàng trên mạng xã hội thì biết.

Chàng một mình đi lên núi Phụng Hoàng vào sáng sớm và không thấy quay về trong ngày như bao nhiêu người khác. Điện thoại tắt nguồn, xe vẫn còn gửi dưới chân núi, camera quanh đó cho thấy rõ ràng H đeo ba lô màu đen khá to đã đi vô đường mòn, có leo lên khuất bóng còn xuống trở về hay không thì không ghi lại được.

Núi Phụng Hoàng vốn từ lâu đã được tôn là sân chơi thể thao dã ngoại của cư dân nơi này, không quá cao lại vừa đủ hiểm trở, đủ huyền ảo thi vị để thử sức khám phá và cũng vừa đủ an toàn để đưa đón du khách. Tuy là một dãy núi xoãi dài với nhiều đỉnh nhấp nhô nối tiếp nhau nhưng với dân leo núi thì lên Phụng Hoàng chỉ cần chinh phục ba điểm liền kề là đỉnh 1, 2 và 3 kể như thắng lợi tuyệt đối, bởi hầu hết chỉ dừng lại check-in ở đỉnh 1. Ngày nào cũng có bóng người lên xuống từ sáng sớm đến tối mịt, không thiếu những trụ đèn năng lượng ở các ngã rẽ. Các sườn núi dẫn lên đỉnh xuyên qua những vạt rừng thưa và hang gộp hầu hết đều thấy đường mòn có thẳng có quanh co, trừ phi cố ý chệch đường thì mới lạc. Nói cách khác, lạc ở Phụng Hoàng là điều rất khó.

Nhưng H có ở giữa ba đỉnh núi ấy không?

H hóa ra là từ nơi khác đến nên cũng không có mấy thông tin từ gia đình người thân, chuyện báo mất tích là từ người chủ nhà giữ xe dưới chân núi bởi chột dạ từ lời nói nửa đùa nửa thật của khách lạ. Chàng trai đã dặn vào sáng sớm khi gửi xe, nếu chiều xuống không thấy mình quay lại thì hãy báo mất tích giùm. Vài nhóm tình nguyện vào cuộc bên cạnh lực lượng chức năng mỏng và yếu, sau ba ngày hầu như không có dấu vết nào khả dĩ đáng tin mà núi rừng thì mênh mông quá.

***

Giữa những ngày tìm kiếm ấy thì Phụng Hoàng vẫn có người lên xuống, ai tìm cứ tìm và cũng không ai vì vậy mà bỏ cuộc chơi. Không thể vì một cuộc mất tích mơ hồ mà lại đi cản trở những bước chân hăm hở. Có nhóm bạn đã lên kế hoạch từ trước cùng nhau leo núi vào cuối tuần lại rơi trúng vào lúc này nên đâm phân vân ngần ngại, dù khó khăn lắm mới thiết kế được cuộc đi chung bởi nhiều lý do không tưởng khác nhau. X được coi là trưởng nhóm vì đã từng lên xuống ngọn núi này hàng trăm lần khẳng định: “Không sao cứ đi thôi, chắc gì bạn ấy lạc, mà nếu có lạc thiệt thì nhóm mình góp thêm chút tai mắt tìm kiếm”. Giờ chót hẹn nhau dưới chân núi chỉ còn bốn bạn theo X, lại là bốn nữ tạm gọi A, B, C, D. Trong số này mới chỉ có A từng leo lên Phụng Hoàng vài lần trước đây khá lâu, còn B, C và D thì chưa từng nên mang theo nguyên vẹn sự háo hức. Họ vốn là những người bạn học cũ thân thiết.

“Đi thôi”, không biết thành viên nam duy nhất là X có ngán ngẩm khi chốt đơn đội hình này hay không, người thì cột dây giày không xong, kẻ mang ba lô trước bụng nước nôi lỉnh kỉnh, áo mũ sùm sụp khẩu trang bịt kín mới leo lên chục mét phải lột thở như cá mắc cạn. Nhóm càng đi lên càng bị tụt lại bởi những người đằng sau nhanh nhẹn vượt qua. “Tới đâu hay tới đó, các bạn không cần phải cố sức, mệt thì nghỉ, chừng nào tới cũng được”. Ý của X chắc kéo 4 cái rờ mọt này lên tới nửa đỉnh 1 ở độ cao hơn 100 m là đã thành công lắm rồi. B nhìn quanh tìm chỗ nghỉ, “Tụi tui không cần lên tới đỉnh đâu nhen, nhiêu đây chụp hình check-in ớn rồi”. C và D mắc thở dốc, may mỗi người đều có một cây gậy trúc trên tay làm điểm tựa. X chỉ cho mọi người coi vạt cây con Cẩm Liên trong chương trình phủ xanh đồi núi tự phát từ dân trekking đang mạnh mẽ đâm chồi. A thì không có thời gian để chụp hình, càng lên cao cảnh quan càng cuốn hút và mới mẻ, xa xa kia là biển, đảo, những con thuyền, những tòa nhà hóa li ti như đồ chơi Lego, chung quanh là núi rừng và những gộp đá chất chồng mang trong mình nó những ngách hang thăm thẳm. Cảnh vật không khác mấy khi A lên đây lần đầu hơn ba mươi năm trước khi còn là một thiếu nữ. “Mình đã từng đi lạc ở ngọn núi này, khi đó rừng còn dày hơn rất nhiều, mà lạc chung cả đoàn năm người trong đó có một người từng ăn ở sống chiến đấu suốt thời kỳ chiến tranh và di chuyển qua lại trong lòng núi mới thật khó tin”. “Lạc rừng khó nói lắm, nhiều khi cũng lối rẽ đó, gộp đá đó đã nhớ làm dấu, vậy mà đi một hồi cũng quay về ngay điểm xuất phát”, X có lẽ cũng đã từng trải qua. “Lần đó A đi đâu lên đây, chắc không phải leo núi dã ngoại?”. “À, hồi đó mình đang là nhân viên của nhà bảo tàng, đi thực địa thôi”.

Ai cũng biết, nửa thế kỷ trước nguyên dãy núi này và vùng phụ cận dưới chân núi nằm ngoài sự kiểm soát của nhà cầm quyền. Ngoài đánh vô, trong nống ra, nhiều trận giao tranh rung chuyển thương vong vô kể. Nhưng cuối cùng nguyên dãy núi đá với hệ thống hang gộp chằng chịt được coi là căn cứ quân sự mật này vẫn vững chãi hiên ngang, che chở cho hàng trăm, hàng ngàn con người kiên gan đợi ngày ca khúc khải hoàn.

Cả nhóm lại quay về câu chuyện mất tích của H, không biết đã có tin tức gì chưa, hy vọng cậu ta chỉ rong chơi đâu đó và sẽ sớm xuất hiện. Tai nạn là điều không nên xảy ra. Hơn tháng trước cũng có sự cố với nhóm du khách ngoại quốc lần đầu leo núi Phụng Hoàng, nhưng họ vẫn giữ được liên lạc và gọi cứu hộ. Trước nữa chắc cũng có vài lần giải cứu đơn giản kiểu đau chân, đuối sức mệt hết hơi leo trèo, hoặc bị rắn cắn ong đốt, tụt đường huyết này nọ nhưng thảy đều được tìm thấy trong ngày. Thêm một vài đám cháy nho nhỏ do người đi dã ngoại vô ý dù được dập tắt kịp thời nhưng cũng gây hiệu ứng vô cùng xấu. Nếu có thêm chuyện không hay xảy ra với H nữa thì có khi đường lên núi sẽ không còn được tự do, Phụng Hoàng sẽ phải xếp cánh.

Có gì đang xôn xao ở sườn núi phía Tây thì phải, nhiều tiếng gọi nhau, bóng người chạy tới lao xao. Dường như có cả tiếng chó, tiếng còi thổi. Cả nhóm đứng bật dậy nhìn theo thảng thốt. “Có chuyện gì rồi, hay là… đã tìm thấy?”, X nói xong vội vã bươn tới, bốn người còn lại khoác tay ra hiệu cho X đi nhanh. “Người mất tích ba ngày mới được tìm thấy, chẳng lẽ…”. “Chắc có manh mối gì ở đó thôi”. “Cầu trời cho không có chuyện gì xui xẻo”. Ai nấy bần thần ngóng theo.

X quay trở lại mặt dàu dàu. “Chỉ là xác một con khỉ con rớt sâu dưới khe đá”. Cả nhóm lặng đi với một hình ảnh liên tưởng. “Thôi mình đi tiếp chớ?”. “Đi thôi, phải lên đỉnh”. “Mình cũng muốn lên đỉnh một lần cho biết, cứ hẹn hoài mà giờ mới đi”. “Hỏi thiệt, nếu đi một mình không vướng tụi tui thì ông mất bao lâu để lên đỉnh 1 vậy?”. “Khoảng ba mươi phút”. “Úi, ông bay chắc, nãy giờ tụi mình vừa đi vừa nghỉ mất gần hai tiếng rồi mà…”, cả bọn ngước nhìn đỉnh 1 ngay trước mắt, vừa gần lại vừa xa, cờ hiệu trên đỉnh chỉ là một cái chấm.

A và B vẫn còn sức nên đi trước dù mồ hôi đã tuôn đầm đìa, C và D thì mặt tái nhợt chân lê như đeo đá, X bọc hậu. X nhìn C và D chăm chú, “Ngó bộ bị tụt đường huyết rồi, ngậm đỡ viên kẹo rồi nghỉ chút đi cho khỏe đã”. Viên kẹo bé tí ngay lúc này mới thật thần kỳ làm sao. Vài nhóm khác đi ngang qua thấy mấy chị nằm ngồi sải lai tính dừng lại động viên trợ giúp nhưng nhìn trực qua thấy X thì chỉ cười trừ, X cứ như người nhà của ngọn núi này không bằng. Không có X vừa dẫn đường vừa dọa nạt dỗ dành thì bốn cái rờ mọt này chắc đứt mối từ lâu.

Cuối cùng thì cả nhóm cũng lê lết bằng đủ kiểu đi trườn bò và cả ăn vạ để từng bước theo nhau lên cao dần, 200 m, 300 m, 400 m… Thật không lời nào diễn tả được niềm hạnh phúc choáng ngợp khi lần đầu tiên được chạm tới đỉnh, như mơ ước.

Bồng lai là đây. Mây là là vờn ngang, bầu trời bao la mà thật gần gũi ngay tầm tay với, trùng khơi xa tít tắp lại ở ngay dưới chân mình, vách núi dựng cao đá chồng đá tuyệt đẹp. Nhắm mắt lại chỉ nghe tiếng gió, tiếng rừng xôn xao, và tiếng thở. Giọt mặn mồ hôi hay nước mắt giờ chịu không phân biệt được.

Không phải ai cũng lên được tới đỉnh thì đã rõ. Ngay như trong nhóm bạn này mỗi người cũng một hoàn cảnh một lý do dễ gì cùng dắt nhau đi. D một đời là nội trợ, một chồng, chồng qua đời sấp ngửa nuôi con rồi nuôi cháu. Không biết D túi bụi kiểu gì mà họa hoằn mới có cuộc đi chơi chung, và dường như chỉ để ngủ thì phải, đang cà phê cũng dựa tường ngủ, đang karaoke mà dứt bài giao mic là ngủ ngay. C thì mãi ôm trong lòng mối hận về người đàn ông phụ bạc, gọi tiếng chồng nghe oan uổng. Có lẽ C cũng thử chia tay, thử tha thứ, thử tàn nhẫn bất cần nhưng rồi cũng chẳng đâu vô đâu. Ra khỏi nhà tìm tới bạn bè C mới trở lại là mình. B dường như mới là người đàn bà có cuộc sống viên mãn bên sự nghiệp vẹn toàn, chồng hiền con ngoan. Nhưng ai biết đâu B nhiều lần đối diện với tử thần, quý giá từng phút từng giây hiện tại trôi qua. Mỗi A độc thân, muốn gì làm nấy, thật ra lên đỉnh cũng chẳng khó khăn gì.

X, người yêu cũ của ai đó trong nhóm chắc cũng chưa từng cùng người đó lên đây. Thi thoảng thấy ánh mắt X nhìn người xưa cũng có chút dao động thầm kín tâm tư. Giá đã từng dắt nhau lên đỉnh, biết đâu ở cái nơi đất trời giao thoa này cuộc tình ngày ấy được thiêng liêng hóa mà trở thành bất diệt. Mà chắc X không chạnh lòng làm gì nữa bởi đang bận tán dương sự cố gắng chinh phục đỉnh núi của 4 người bạn này qua những khung hình đẹp, chắc cũng tương đương một liều doping để kéo lại xuống núi. “Tui không ngờ mấy bà giỏi vậy, cứ tưởng bỏ cuộc nửa chừng. Hiếm ai cỡ tuổi mình mà lên tới đỉnh nổi”. Thì quả là cỡ này đáng nể thật, bằng chứng là mấy em mấy cháu đi ngang cứ dừng lại xin chụp hình chung với mấy bà chắc để làm động lực cho trẻ nhỏ. Nghe chúng trầm trồ thấy chưa người ta U.80 mà vẫn còn leo núi tới tận đỉnh. “Ôi chao, chỉ là cái đầu tóc bạch kim nó U.80 thôi các cháu ơi. Bà D, bà C làm ơn về nhuộm tóc giùm coi”.

Hóa ra chặng về xuống núi còn kinh khủng hơn ngoài dự kiến của cái nhóm U.80 ngang xương này. Lên và xuống đỉnh đều gian nan. Gối đau, chân mỏi, hoa mắt chóng mặt té uỳnh uỵch. X lỡ chơi lớn dẫn đi lên được thì phải kè kè dắt xuống cho bằng được không dám lơ là. D mấy lần tính nằm vạ nhưng bị cả đám dựng dậy vì sợ nàng giở võ ngủ. C sau chuyến này chắc mới chịu nhận mình già. A và B đi xuống trước suýt lạc đường nên cũng hiểu mình không còn trẻ nữa.

***

Ngay ngày hôm sau thì H xuất hiện, mạnh khỏe tươi tỉnh trên khá nhiều kênh thông tin và mạng xã hội từng quan tâm đến chuyện mất tích trước đó của cậu. H thành thực cảm ơn và xin lỗi vì đã vô tình làm dậy sóng dư luận, tốn công sức tìm kiếm của mọi người. Vốn tính phiêu lưu và kính trọng ông ngoại quá cố của mình, người đã hy sinh trong một gộp đá ẩn sâu trong lòng núi Phụng Hoàng nên cậu đã hứa với bà ngoại là sẽ tìm đến tận nơi thắp cho ông nén nhang và chụp lại cảnh quan. Lời hứa từ khi H còn là một cậu bé cho đến tận bây giờ, và với lời chỉ dẫn mơ hồ được lưu từ ký ức của một bà cụ đã dần phôi pha hết mọi chuyện mà H đã thực hiện được điều đó sau 5 ngày gian nan băng rừng vượt núi chui hang. Cậu đi qua hết 3 đỉnh núi huyền thoại, nhắm hướng nam, lần xuống vực bên trái có con suối nhỏ, trườn qua lối đi hẹp của gộp đá chồng là tới một cái động rất kín đáo. Cái động này dường như thời gian nửa thế kỷ cũng không tác động mấy đến nó, vẫn còn nguyên cây cột đá tự nhiên và cái trần thạch động lượn như một nụ hoa ba cánh. Mẹ của H đã được hoài thai nơi này. Khi bà ngoại theo cơ sở về làng sanh con thì ông ngoại hy sinh. H nói, sau khi biết cháu ngoại đã tới đúng nơi này bà rất an lòng, từ nay bà không còn cô đơn nữa vì ông đã biết đường theo cháu để quay về nhà, bà rất hạnh phúc. Chuyện tâm linh của người già thôi thì con cháu chỉ biết chiều theo. Còn chuyện sinh tồn một mình giữa rừng núi hoàn toàn không thành vấn đề với H vì cậu đã chuẩn bị trước, 5 ngày đã là gì so với các cụ. Chỉ mỗi cái điện thoại bị rơi vỡ và không liên lạc được mới rắc rối mà thôi.

Tất nhiên không phải ai cũng đồng tình với cuộc phiêu lưu có phần hoang tưởng này nhưng riêng A thì thấy hợp lý và nhẹ lòng theo, những người bạn cùng lên núi Phụng Hoàng hôm ấy đều đồng cảm. Nếu lại cùng dắt nhau lên đỉnh núi lần nữa thì có lẽ họ sẽ dành thời gian để chiêm nghiệm lại mùa xưa nhiều hơn, và thương hơn.

Read Full Post »

Vườn thương chở những ước mơ

Posted in Văn xuôi, tagged Thái Bình on Tháng Ba 10, 2026| Leave a Comment »

Thái Bình

Những khi lòng vấn vương hoài niệm, tôi vẫn thường hay nhớ về khu vườn nhỏ của bà, nơi đã neo giữ một phần ký ức tuổi thơ tươi vui, ấm áp. Khu vườn xanh mát ấy chở biết bao thương yêu, thắp lên ý nguyện cuộc đời cho một tâm hồn thơ trẻ đong đầy khát khao, mơ ước.

1. Bạn tôi là người yêu thiên nhiên, hoa cỏ. Vậy nên, chị dành một mảnh đất để trồng hoa, mùa nào hoa nấy, thơm mát ngọt lành. Với chị, đây là khu vườn chan chứa yêu thương, chuyên chở ước mơ từ hồi bé thơ của chị. Chị vẫn thường kể rằng, ngày trước, gia đình chị cũng có một khu vườn bốn mùa tươi xanh, ngọt ngào hoa trái. Khi rảnh rỗi, chị thường ra vườn giúp mẹ, lúc tưới nước, nhổ cỏ, lúc cắt hoa, hái quả.

Những sớm mai dạo quanh khu vườn, mới thoảng nghe tiếng chim sâu lích chích gọi bạn, hoặc ngắm tia nắng óng vàng vừa chớm ngọn cây cũng đã gieo vào lòng chị biết bao niềm tin yêu cuộc sống. Nhìn cha mẹ cặm cụi làm lụng, mồ hôi nhễ nhại mà nụ cười lúc nào cũng tươi tắn trên môi, chị vẫn hằng ước ao mai này sẽ là người làm vườn thiện tâm như cha mẹ, hoặc ít nhất cũng dành dụm mua một khu đất để trồng cây. Và rồi, ước mơ ấy cũng trở thành hiện thực, đẹp như khu vườn đầy hoa của chị hôm nay.

Mỗi lần đến thăm chị, thư thả dạo quanh khu vườn ăm ắp hương thơm, tôi lại thấy mình thật nhỏ bé trong nhịp đời thanh thản chậm trôi. Con người ta, đôi khi rất cần những phút giây như vậy, để tâm bình giữa cảnh yên. Những ngày này, khi gió se lạnh thổi dốc từng cơn, khu vườn vẫn biếc xanh lặng lẽ ươm mầm hương hoa mùa mới. Giữa chiều nghiêng nắng, trái tim tôi lấp lánh một tứ thơ: “Trong tĩnh lặng, em ngồi pha mơ thắm/vẽ mộng xưa trên từng xớ toan/lòng vẫn nhớ ngày xa, xa lăm lắm/ngày của hoa, của mộng. Và anh”.

2. Thốt nhiên, tôi lại nhớ về mảnh vườn ắp đầy tuổi thơ cùng trong veo tiếng cười bè bạn. Đó là vườn chè xanh mướt mắt của ông bà nội. Có những gốc chè gạo cội, thân màu xám đậm, cành nhánh vươn cao, vẽ vào trời xanh bời bời mắt lá. Mỗi đợt thu hái, bà tôi thường phải trèo lên chiếc ghế đẩu cao mới với được những cành vươn xa nhất.

Lũ trẻ con chúng tôi thường chọn hai cây chè cao to nhất ở gần nhau để “dựng nhà” chơi đồ hàng. Hai thân chè làm cột trước, cột sau chúng tôi dùng hai đoạn tre đóng chặt xuống vườn. Mái nhà là mấy tàu lá chuối già, nền nhà được trải bằng manh chiếu cũ. Đồ hàng là chùm duối, chùm sung chúng tôi rủ nhau đi hái hoặc vài quả chuối, mấy múi bưởi bà cho. Vậy mà chơi mê mải, cười nói ríu ran, rộn cả khu vườn trưa đầy nắng.

Những lúc một mình, tôi vẫn ra vườn chơi. Tự bán tự mua một lúc thấy chán, tôi dọn chỗ nằm ngó nghiêng mây trời rồi khe khẽ hát bài dân ca bà mới dạy. Ngước nhìn những cành chè xanh rì lá đan vào nhau, tôi thả hồn mơ mộng. Cô bé 7 tuổi khi ấy không thôi nghĩ suy về bà, về cô giáo với niềm yêu thương và ngưỡng mộ. Tôi mơ ước sau này lớn lên sẽ hiền hòa, giỏi giang, việc gì cũng làm được như bà; sẽ xinh đẹp, dịu dàng, điều gì cũng thông tỏ như cô.

Thủ thỉ những chuyện ấy với bà, bà vẫn thường ôm tôi vào lòng, xoa nhẹ mái đầu rồi bảo: “Vậy thì phải cố mà học cho thật giỏi con ạ. Rồi mai này lớn lên, con cũng thành người giỏi giang giống cô giáo con thôi”. Lời bà thấm vào tim tôi, thắp lên ý nguyện cuộc đời cho một tâm hồn thơ trẻ đong đầy khát khao, mơ ước.

3. Ngày cuối tuần thảnh thơi, tôi dẫn con gái đến thăm khu vườn của chị bạn. Mùa này, khu vườn có thêm người bạn mới. Đó là vài cụm dã quỳ hoa trắng được đem về từ Đà Lạt. Mấy cây hồng nhung, hồng cổ Sa Pa, hồng cổ Vân Khôi lấp ló nụ. Luống cúc chi đang ươm vàng cùng nắng. Cạnh đó, vạt thạch thảo trắng tinh khôi xen lẫn màu tím biếc dịu dàng hòa mình trong gió.

Cô gái nhỏ nhảy chân sáo, líu lo nói cười, tiếng cười thơm mùi hương hoa. “Vườn hoa đẹp quá. Sau này lớn lên, con sẽ mua một khu vườn và là người trồng những loài hoa thơm ngát”-tiếng con reo lên, mắt lấp lánh niềm vui. Nhìn con chơi đùa giữa cỏ cây an lành, không gian khoáng đạt, lòng tôi hoài ngân niềm thương yêu cuộc đời.

Bất chợt, con gái chạy về phía tôi, níu tay rồi hỏi một câu đã cũ và cũng đã biết câu trả lời: “Ngày nhỏ, ước mơ của mẹ là gì hả mẹ?”. Tôi cũng không nhớ đã bao lần con gái hỏi mình như thế. Mỗi lần nghe con hỏi là thêm một lần ký ức ùa về. Và tôi lại thương hơn những ước mơ được ươm mầm từ khu vườn nhỏ của bà, nơi miền quê yên bình, ấm áp tình thân.

Read Full Post »

Linh hồn mẹ đã hóa thành mây trắng…

Posted in Văn xuôi, tagged Đinh Lê Vũ on Tháng Ba 7, 2026| Leave a Comment »

Đinh Lê Vũ

Có cái gì đó, như một cơn rùng mình nhẹ lướt qua, làm tôi giật mình tỉnh giấc. Mắt tôi như được bao quanh bởi một màn sương sáng loáng, vừa mơ hồ vừa choáng ngợp. Thân thể tôi nhẹ tênh. Tôi từ từ ngồi dậy. Bên cạnh tôi, đứa con gái đang gục đầu vào chiếc giường chăn nệm trắng tinh, thở đều, khóe miệng chảy dòng nước bọt, đã khô. Nó có thói quen rỉ nước bọt khi ngủ say, từ hồi còn nhỏ.

Chung quanh tôi là một màu trắng toát.

Đêm qua, lúc 10 giờ, tôi nghe một cơn nhói đau trong ngực. Cơn đau kéo dai dẳng và bất an đến mức tôi phải kêu đứa con gái ở riêng gần đó qua nhà đưa tôi vào bệnh viện. Bác sĩ nói tôi bị hẹp động mạch gì đó, yêu cầu tôi nhập viện để phẫu thuật gấp. Ông cho đưa tôi vào phòng mổ, chích cho tôi mũi thuốc. Tôi mê đi…

Bất chợt, tôi thấy mẹ tôi. Bà qua đời cách đây hàng chục năm, tự nhiên tôi lại thấy bà ở đây. Bà tươi cười vẫy tay với tôi, âu yếm xoa đầu tôi. Tôi nhìn lại, thằng con trai vẫn ngủ say, bên cạnh một người dáng rất quen đang nằm yên, mắt nhắm nghiền. Tôi giật mình kinh hãi, sao người nằm đó lại là tôi.

Trong tâm trí tôi, như có luồng điện xẹt qua. Tôi bay lơ lửng trong lúc thân xác tôi vẫn nằm đó. Như có nỗi niềm u uẩn chất chứa hàng trăm năm trỗi dậy, nổ bùng. Không nén được, tôi bật khóc tức tưởi, nước mắt tràn ra như thác. Mẹ tôi ôm lấy tôi. Tôi vùng vẫy trong một cảm giác đau đớn, tuyệt vọng…

Tôi mới vừa bảy mươi tuổi, còn khỏe mạnh, sao tôi lại ra đi? Cuộc đời tôi còn dài, còn ngổn ngang, sao lại nỡ cắt đứt của tôi lúc này? Ý nghĩ đầu tiên lướt qua đầu tôi là lô hàng tôi mới nhập về hôm qua, chưa kịp bán, làm sao thu được vốn đây? Rồi trưa nay, chiều nay, ai sẽ là người nấu cho chồng tôi ăn?

Tôi phần nào hình dung được vẻ thất vọng của thằng cháu ngoại mỗi lúc về thăm, gọi bà ngoại ơi bà ngoại ơi mà không thấy ngoại, vẻ hụt hẫng của đứa con gái chút nữa tỉnh dậy thấy mẹ không còn nữa, nó sẽ ra sao.

Sao tôi lại ra đi đúng lúc này, khi tôi còn chưa chuẩn bị được gì, chưa kịp dặn dò gì với chồng tôi, với con gái tôi. Trước đây, thỉnh thoảng tôi vẫn đi xa vài ngày, mỗi lần đi là dặn dò chồng con đủ thứ, vẫn không thấy yên tâm. Lần này là lần đi xa vĩnh viễn của tôi rồi…

Tôi thấy con gái đang ngồi trên xe cứu thương đưa tôi về nhà, đầm đìa nước mắt. Tôi cũng thấy luôn khuôn mặt của chồng tôi, mặt ướt nhòe, đau đớn. Rồi cả thằng cháu ngoại đang níu áo ba nó, mếu máo, thấy thằng con rể, sao giờ này mà nó vẫn chưa đi làm. Có chuyện gì mà cả nhà tụ tập đông đủ thế này.

Thốt nhiên, tôi nhận ra căn nhà nhỏ bé của tôi đang nhuốm một màu tang tóc. Tôi vẫn còn đây mà. Giữa nhà là hình dáng một người đàn bà vừa được đưa về từ bệnh viện, mắt nhắm nghiền, khuôn mặt hằn sâu nét khắc khổ, ưu tư.

Là tôi đó sao? Tôi hoảng hốt chạy quanh nhà, tôi khóc, tôi hét, tôi lay mạnh chồng tôi, con gái tôi. Tôi còn đây mà, nhưng sao không có ai nhận ra tôi, không ai có biểu hiện gì là nhận ra sự hiện diện của tôi. Tôi đâu có vô hình, tôi đâu có biến mất, sao không ai thấy tôi?

Tôi đi quanh nhà, tôi lay từng người, rũ rượi cả người vì mệt mỏi, kiệt sức. Mấy ngày liền, tôi cứ vật vờ như thế, tôi như ở trong một thế giới khác, thấy chồng con, cháu ngoại mình đó mà không thể ôm, không thể chạm tới, không nói năng gì được.

Mẹ tôi, ba của tôi, ba tôi qua đời trước mẹ tôi mấy năm, vài người bà con, bạn bè quen biết, đã mất từ lâu, bây giờ lại quây quần chung quanh, vỗ về, an ủi tôi. Tôi không muốn chết, sao lại bắt tôi chết lúc này. Tôi khóc đến lịm người đi, kiệt sức, sao không một ai nghe thấy tôi?

Sau ba ngày thân xác tôi ở nhà, sau cái bàn thờ nghi ngút khói hương, chung quanh là cơ man vòng hoa lớn nhỏ, tôi nằm im đó chứng kiến họ hàng người quen bạn bè hàng xóm lần lượt ghé thăm, chia buồn, rồi cũng đến lúc cả nhà đưa thân xác tôi ra đi.

Lúc tiễn biệt, tôi nhận ra một vị sư quen, vị sư này trụ trì ngôi chùa gần nhà tôi, lúc này đang đứng tụng kinh cầu an bên chiếc bàn thờ có tấm ảnh tôi trên đó. Trước bàn thờ là chồng con tôi, cháu nội tôi đang quỳ rạp. Tôi có cần gì đâu, sao mọi người lại quỳ rạp thế kia. Vị sư nói đôi điều gì đó về buông bỏ, về cuộc chia ly không thể tránh được của một đời người, ông khuyên tôi hãy yên lòng mà ra đi.

Làm sao tôi có thể yên lòng mà đi được khi căn nhà này từ đây chỉ có một mình chồng tôi, lủi thủi, đơn độc, cơm nước không ai lo, đau ốm không ai chăm sóc. Ai sẽ nhắc ảnh uống thuốc huyết áp mỗi ngày? Rồi chẳng may có lúc ảnh phải nhập viện, ai sẽ ra vô kề cận?

Tôi biết, tai của chồng tôi bị ảnh hưởng di chứng hồi chiến tranh do sức ép của bom nổ, thỉnh thoảng ảnh phải nhập viện chữa tai, không có tôi rồi ảnh sẽ sống ra sao? Dẫu sao, cũng đã sống với nhau một đời, ra vào có nhau. Tim tôi thắt lại…

Con gái tôi nữa, rồi không còn tôi, nó sẽ ra sao? Nhìn bề ngoài, nó là đứa lạnh lùng, hay nhăn nhó, hay ca cẩm vô lối. Nó hiếm khi ngọt ngào với ai, ít khi biểu lộ hay bày tỏ, nên ít ai biết nó thương ai ghét ai.

Nhưng nó là đứa biết nghĩ, một mình nó xoay quần, việc cơ quan, việc gia đình, nó không để tôi thiếu thốn cái gì. Bận rộn như thế nhưng thi thoảng, nó vẫn thu xếp rủ tôi đi chơi chỗ này chỗ nọ. Thấy tôi lần khần, nó mắng tôi sa sả. Đi chơi thì cũng vui, nhưng tốn tiền của nó, tôi xót lắm. Nó có phải là đứa giàu có gì cho cam.

Nó hay nói với tôi: Mẹ hà tiện làm chi, chết đi, hột nút áo cũng bỏ lại, bỏ của cải lại không ai hưởng. Nghe nó nói, tôi chỉ cười nhạt: Tao còn khỏe mà, còn lâu mới chết. Có ngờ đâu, cái chết như một lưỡi dao lướt qua tôi, bất ngờ, tắt phụp.

Tôi nghĩ đến con gái và thấy xót xa. Con gái ơi, mẹ biết không còn mẹ, con sẽ khổ nhiều. Ba con, cả nhà mình, nhà chồng con nữa, gặp phải chuyện gì thì con cũng là đứa nhảy ra cáng đáng, gánh vác hết thôi. Con cứ lẳng lặng gánh vác một mình, im lặng chịu đựng, im lặng nén lại.

Mẹ biết, những lúc như thế, cả người con cứ như một khối lửa, chực chờ nổ bùng. Nhiều lúc con gái của mẹ khô khan, nóng nảy, làm chồng con buồn. Nó nhường nhịn con nhiều mà con không biết đó thôi. Mình là đàn bà, chuyện gì thì cũng phải nhún nhường, mềm mỏng mới được. Chồng con vốn là đứa tốt tính, dù cũng có lúc vô tâm. Suy cho cùng, đàn ông người nào mà chả vô tâm…

Tôi theo thân xác tôi ra nghĩa trang. Từ đây, ngôi mộ này sẽ là nhà của tôi, tôi chỉ được về nhà vào những ngày giỗ, tết. Thân xác tôi nằm yên ở đây, nhưng tôi biết linh hồn tôi sẽ lưu luyến quẩn quanh nơi căn nhà cũ, bên cạnh chồng con tôi, cháu ngoại của tôi.

Căn nhà là do một tay vợ chồng tôi dựng nên, là nơi tôi sinh con gái, nơi tôi gả con gái lấy chồng, nơi tôi đón đứa cháu đầu tiên… Lòng tôi vấn vương nhiều lắm, làm sao có thể buông bỏ hết mà ra đi được.

Bây giờ thì tôi hiểu, ngay cả khi chết đi, đời mình kết thúc rồi, mình thành vô tri vô giác rồi, thì lòng mình vẫn đau đáu. Bởi không thể nào hết yêu thương, nguôi đi nhung nhớ cuộc đời của mình, những máu thịt mình để lại…

*
* *

Tôi trở về nhà trong ngày giỗ đầu, cảm giác hạnh ngộ không diễn tả được thành lời. Ngậm ngùi, nôn nao, hồi hộp, bồi hồi, luyến tiếc. Suốt năm qua, từ ngày tôi ra nghĩa trang, chiều nào con gái tôi cũng ra thăm mộ mẹ.

Nó chỉ ra đó, ngồi lặng bên tôi, nhìn buổi chiều tắt nắng cho đến khi tối mịt. Một năm trôi qua, nỗi buồn như vẫn còn nguyên đó, thương nhớ vẫn còn đó, nhưng ít ra, niềm u uẩn đã vơi đi. Nhìn vào mắt con gái, đã thoáng thấy sự an lành.

Cả nhà tề tựu đông đủ, chồng tôi, con gái tôi, cháu ngoại, con rể ngồi quây quần bên nhau chan hòa, trầm mặc nhưng ấm áp. Đứa con gái của tôi phụ trách việc nấu mâm cơm giỗ đầu của tôi, nó chủ tâm chọn những món mà sinh thời tôi thích. Chồng tôi, sau một năm, nhìn ảnh trầm lặng hơn, trong ánh mắt vẫn không giấu được nỗi niềm đau đáu lắng sâu…

Đêm qua, tôi bay về ghé thăm con gái, ghé qua ngôi nhà nhỏ của vợ chồng nó. Con gái tôi đang ngồi coi ti vi với chồng nó, nó đã hẹn với chồng từ mấy ngày trước là hai vợ chồng sẽ đưa nhau về nhà trong ngày giỗ đầu của mẹ.

Hai vợ chồng nó đang coi phim trên ti vi, ti vi đang chiếu cuốn phim tài liệu về một nhà ngoại cảm người Mỹ. Nhà ngoại cảm này có thể giúp người ta “thấu thị”, tức là gặp và nói chuyện với một người thân đã qua đời của họ.

Con gái tôi quay lại nói với chồng nó: Trên mạng có thông tin của nhà ngoại cảm này không, làm sao liên lạc với ổng được đây? Một lúc sau, lại nghe nó nói, giọng sũng nước: Em muốn gặp ổng quá!

Tôi lặng người, ngỡ ngàng nhìn đứa con gái. Nó vốn ít khi tâm sự bày tỏ điều gì. Hôm nay, nó đã nói ước muốn ra thành lời, lại nói không chỉ một lần. Nhìn sắc mặt con gái, tôi hiểu, trong lòng nó đang có điều nung nấu. Nó ước được gặp tôi, được nói chuyện với tôi. Trời ơi!

Tôi muốn ôm chặt con gái mình, nói với nó rằng: mẹ vẫn ở đây, mẹ đâu có đi xa. Mẹ vẫn bên cạnh con, từng giờ từng phút.

Mẹ vẫn bình yên bên con, linh hồn mẹ đã hóa thành mây trắng…

Read Full Post »

Ba Dài

Posted in Văn xuôi, tagged Ngô Đình Hải on Tháng Ba 5, 2026| Leave a Comment »

Ngô Đình Hải

Tên bạn nói với:

– Giám đốc Công ty này, bà con cô cậu cưỡi với nhà tao dưới quê hương. Dân ở R. Đừng lo. Xin làm ông, làm thầy mới khó, chứ làm thằng nhân viên quèn thì chắc được. Chuẩn giấy tờ đã hết chưa?

– Đạo…Thì…

– Đơn xin việc, sơ yếu lý lịch…Nhứt là cái Lý lịch. Khai vừa phải thôi. Hương ai bắt mày mang hết “tam đại con gà” nhà mày vô. Đi lính thì khai đi lính. Hết! Hỏi thì nói thêm không thì thôi! Nhớ đó!…

– Ừa…Mà…

Tên bạn Đưa cửa vô trước, Đánh theo sau. Tay Giám đốc ngồi sau bàn giấy, căn hộ mở rộng thang. Tên bạn được phép:

– Thưa anh Tư, em mới tới…

Tay Giám Đốc Cao nhìn lên tên bạn chiến binh, cười thoải mái thoải mái:

– Chú Bảy hả? Vô đây…Vô đây…

Bước đầu nghe êm thuận, tên bạn nói luôn:

– Thưa…, cậu bạn em muốn xin vô làm cho Công ty, anh Tư…

Ánh mắt rời qua qua, rồi dừng lại thật lâu, vẽ Ngạc nhiên hiện rõ lên mặt. Bất ngờ thay, tay Giám đốc dậy dậy, đi thiệt nhanh về bên cạnh. Đi trước kiểm soát, tay Giám đốc dừng lại người xem từ đầu tới chưa. Ngần gũi một chút, rồi giang hai tay, nắm lấy vai bước động mạnh:

– Chú Ba…Ba Long đây mà… Đúng là Ba Long rồi. Sao chú biết anh ở đây?…Mấy năm nay, anh tìm kiếm, anh nhìn chú ý quá nhẹ mà không được. Bình luận này được sao lưu lại ở đây? Ngồi…Ngồi…Anh em mình nói chuyện…

lí rí:

– Em…Em……

Tên cô gái bạn đật kéo tay đánh lại phía bàn sa-lông, ném chim ngồi xuống, trừng mắt như chớp im lặng. Trà địa chỉ. Tay Giám đốc hớp một hớp cho mềm giọng, từ giá nói:

– Đêm đó trận ác liệt lắm. Lớp chết, lớp bị thương vô số. Anh cũng bị thương, lúc vô địch, tưởng chết. May mà có chú thích Ba đây, hãy chạy thoát về phía căn cứ. Chỉ đáp lại mỗi cái tên, là anh đã được chuyển đi rồi! Bá Long…Ba Long…

Tên bạn và ngồi im re, chờ nghe tiếp. Tay Giám đốc thở dài như buồn, tiếc nuối:

– Hồi ra viện anh có thăm, có tìm khắp nơi. Anh cũng có báo cáo với tổ chức đó. Nhưng không ai biết chú thích ở đâu, đơn vị nào. Trời xui đất tạo, thiệt tình…

Người đánh giá cứng. Tay cầm ly trà nghe nặng trịch. Đã có sự nhầm lẫn ở đây. Giám đốc Tây Ban Nha đã xem người. Hơn ai hết, Đánh biết chắc mình không phải là gã Ba Long cha căng chú kiết nào đó. Ánh mắt tay Giám Đốc chuyển qua qua, giọng ân cần hơn:

– Anh mang ơn mạng chú thích…

nhẹ nhàng đặt ly trà xuống bàn, thở mạnh, hiện tại chưa biết nói sao. Tên bạn đạp xe lên kiểm tra hiệu ứng im lặng. Cơ hội tốt quá mà. Trả lời người xuống, bạn nhìn thấy căn phòng trọ chật chội, bữa trưa chiều tệ bạc từ ngày vợ bỏ đi vì không chịu nổi cái thiếu thốn phiền muộn. Con gái được thấy hơn một tuổi vẫn chưa được đào tạo vì suy dinh dưỡng. Cuối cùng của đường lui.

Tên bạn nhắc:

– Nó đang phục hồi vấn đề này. Anh Tư coi giúp nhé…

Tay Giám Đốc ngồi thoải mái:

– Đã rồi… Đã rồi…Đưa hồ sơ đây, anh chuyển cho Phòng Tổ Chức, để họ bố trí công việc. Chuyện nhỏ, quyền trong tay anh mà. Mai tới đi làm nhe. Bữa nào rảnh, anh em mình làm một bữa ăn mừng sau…

Ra tới bên ngoài. Lo sao đó vẫn được tìm thấy. Tên bạn được cập nhật:

– Hay không bằng hên…

– Chưa chắc chắn. Lão coi hồ sơ sẽ biết tao là ai. Tới gần đó…

– Kệ, tới đâu tính tới đó. Giờ mày có nói mày không phải Ba Long, chưa chắc lão chịu nghe…

Có điều kiện và tên bạn đều không ngờ tới, vừa quay lưng đi là tay Giám Đốc, lấy lý lịch trong hồ sơ xin việc của anh ra tiếp giáp. Và cả hai cũng không ngờ rằng tay Giám đốc thảnh thơi ghi chữ Duyệt to tướng, kèm theo một ghi chú dài thư bên dưới. Cũng không ai biết lão ta ghi gì. Chỉ biết bữa ăn sau đánh đi làm. Nhân viên văn phòng Hành chánh ngon lành. Cũng không thấy tay Giám đốc Phản ứng gì khác lạ, vẫn gọi anh hùng bằng cái tên Ba Long thân mật và mọi người trong Công ty cũng đều gọi anh em như vậy. im lặng thinh luôn, không đồng ý cũng không phản đối. Coi như cái “bí danh” của mình. Cha nào hồi phục theo việt cộng mà có!…

Câu chuyện của Bóng với Giám đốc tư Trung ngày càng lan rộng trong Công ty. Những lúc trà dư tửu hậu, Tư Trung hay Loại bỏ theo. Sự có mặt của Đánh giá để chứng minh, xác thực cho công việc. Chuyện không có nói riết cũng thành có, câu chuyện có “nhân chứng, vật chứng” rõ ràng. Tư Trung trở thành giám đốc nhân hậu, ăn ở có trước sau. Cái thân cận của Đánh và Tư Trung là người ta kiểm tra nền tảng và e dè hơn.

Tiến tiến, đánh lên như diều gặp gió. Bậc leo lên cái ghế Trưởng phòng Hành Chánh Quản Trị nhẹ nhàng lại và hứa hẹn sẽ còn leo lên nữa. Cuộc sống của Tử tế dễ dàng hơn gấp trăm ngày cũ. Tuyết có nhà ở, con gái được nuôi nấng, học hành tử tế. Gần như quên mất cái tên thiệt và cái gốc “Ngụy” có hai năm đi lính của mình. Chết tiệt phải hết sức nguy hiểm và chờ đợi thuận lợi, hụt hẫng Tư Trung tự ái thì toi. Giành được lợi ích lúc Tư Trung còn hưng phấn và ngà ngà nói. Nhẹ hỏi khi không còn ai chung quanh:

– Sồi ra thì…thì… Cái lý lịch của em anh Tư biết rồi đó!… Em…

Tư Trung gõ đầu. Ngẫm một lúc rồi nói bâng quơ:

– Chuyện có tình cảm với mạng. Chuyện hoạt động bí mật trong lòng vương quốc, đâu phải ai cũng biết!…

thứ tự không hỏi thêm. Chỉ số cần biết như vậy. Chỉ cần biết Tư Trung chấp nhận, cố ý che đậy con người thật của bạn. Cũng có thể làm lão bảo thủ, cứ cho mình là người nhận đúng cũng không sao. Lá mang câu chuyện vào người như chuyện thật, tự biến mình thành một Ba Long thứ thiệt…

Năm năm, mười năm, hai mươi năm, ba mươi năm. Ba Long không thấy hiện trạng và hình ảnh như Tư Trung nắm chắc điều này. Cơn sốt báo trước vẫn chưa xảy ra chút nào. Luôn luôn phải diễn ra. Luôn là hạng nặng và nặng nề cho hành động và cử chỉ của mình. Kỹ thuật thủ công, sở hữu từng ngày.

Tư Trung về làm trên Sở. nằm ở lại và bò lên được chức Giám đốc Công ty thay chỗ ở của lão.

Time thì cả hai đều đã cũ. Chuyện cũ đã thành quynh, nhớ ai nhắc nhở hay nhắc lại. Tư vấn trung tâm nằm dưới giường, đang hấp thụ trong phòng bệnh. Gần tới tuổi hưu, gần tới lúc nửa từ chức Giám Đốc, để trở về chỗ của mình. Lặng vô thăm Tư Trung một mình. Không có tiền hỗ trợ, không có bất kỳ thông tin cận cảnh nào. Nhẹ muốn nói chuyện riêng với Tư Trung như ba năm trước. Muốn xác định lại câu chuyện năm xưa thực sự như thế nào, có đúng như ý nghĩ không.

Tư Trung nhu lắm rồi. Người già như bộ xương đóng chặt xuống mặt dưới. Hai con mắt mờ đục đâu đâu. Sau khi nhắc người nhà và cô y tá ra khỏi phòng. Bước lại, nhận được bàn tay khô đét, bất động của lão. Lớp học ở lớp trưởng, sau đó được thẩm định bên dưới:

– Em đây…Ba Long đây…Chuyện hồi đó…

Tư trung hướng mắt, lão lấy hơi dài, thều thào:

– Không có…Không có Ba Long nào hết!…

Chất không ngạc nhiên lắm, đánh giá đã đoán trước được phần nào, kiểm hỏi tiếp:

– Trận chiến còn lại?…

Tư trung chớp mắt, đánh nói:

– Nó có, nhưng anh…không có mặt? Đúng không?

Tư Trung chớp mắt tiếp, tẩy không chịu buông tha:

– Anh bị thương vì lý do gì khác? Mọi chuyện là do anh phịa, anh sắp đặt. Đúng không?

Tư Trung gật đầu, cái gật đầu cố gắng. Lần này thì đánh giá Tư Trung nói thật. Cái thật sự sẽ theo sau cái chết của một người sắp chết. Thư giãn tay Tư Trung, chậm bước ra, nhẹ nhàng đóng cửa lại.

Bên trong Tư Trung cũng nhẹ mắt, thở mấy hơi cuối. Mang theo cái “thành tích chiến đấu” và hình ảnh một người làm lão tạo ra. Từ nay, sẽ không còn Ba Long của lão nữa. Ba Long đã bỏ lão viễn viễn.

Ra tới ngoài, từng dòng xe dọc ngược. đủ thứ hạng nặng vừa phải. Vừa trả lại áo và mặt nạ đã mang trên người. Cứu năm nay, chiến binh sống trong cái bóng của một kẻ không có thực. Chức vụ, quyền hạn của Ba Long. Nhà cửa, xe cột. Yêu thương, thù hận cũng là của Ba Long. Có cái gì của Bạn đâu! Tự nhiên chiến binh thấy mình đã chết từ hồi thiên hạ gọi Kiểm bằng cái tên lạ hoắc. thấy như mình đang đứng bên bờ biển con sông quê nước kiềm kẹp hồi nào. Nhìn bên kia bờ thấp thoáng căn nhà lá, đám ruộng và cái ánh đi hẻm núi, hỗ trợ. Tìm chàng trai với mỗi chiếc quần chiến binh đang lặn lặn trên sông, tìm đường về nhà trong ngày chiến đấu. Bất kỳ giác độ được đưa ra từ đầu, lợi ích lớn:

– Ba Long chết rồi!…Ba Long chết rồi…

Bước xuống đường, từ xa chiếc xe tải đang lao tới như dòng nước cuốn. Đi thẳng về phía đó…

NĐH

Read Full Post »

Biển của tôi

Posted in Văn xuôi, tagged Nguyên Hạ Lê Nguyễn on Tháng Ba 3, 2026| Leave a Comment »

Nguyên Hạ Lê Nguyễn

( Viết tặng các học trò cũ của tôi…Nơi miệt khu 6 ngày nào...)

Biển muôn thuở trong trái tim tôi mãi là một bản tình ca bất tận…

Biển trong tuổi thơ tôi là những kỷ niệm đằm thắm nhất, chất chứa bao yêu thương, luyến lưu qua bao chặng dài dâu bể của cuộc đời đã qua không phút giây nào tôi thôi gợi nhớ..

Đó là biển Quy nhơn…nơi dưỡng nuôi tôi suốt tuổi thơ tôi và tuổi thanh xuân , tôi bỏ lại…Trong đó có những học trò cũ ngày xưa…

Biển của riêng tôi không bao giờ hết mặn bỡi những mặn chát tự tình của đôi lứa chia xa nhỏ giọt lệ tiễn đưa từ biệt, những hạt nước tình si rớt xuống đời có biển làm nhân chứng cuộc chia xa. những kỷ niệm muôn thuở chưa nhạt nhoà trong ký ức già nua khi mỗi lần lật mở.

Biển đã nhìn thấy tôi và đám trò nhỏ thân thương của tôi ngày xưa ấy.

Biển đã bao lần làm nhân chứng cho những mộng tưởng bay xa của tuổi thơ tôi và những ngày mới lớn , những năm tháng khát khao cháy bỏng tuổi đôi mươi, những mộng ước bay xa theo những cánh buồm nhấp nhô căng phồng giữa biển khơi gió chướng, tôi thường nhắm mắt hình dung ra những mạn sóng xô vào mạn thuyền bềnh bồng đưa tôi vào cơn mơ vượt đại dương của buổi giao thời với bao khe khắt của thời cuộc trên mảnh đất có biển và tôi…

Tôi vẫn từng mơ ước mai sau tôi sẽ quen biết một người cũng sinh ra từ biển như tôi để cùng mộng về những tháng năm có biển và luôn mãi có nhau ở buổi hòang hôn…

Nhưng cuộc đời “không như là mơ”…Cuộc đời mỗi con người đều có một ” duyên phận” vô hình và bất biến.

Biển của tôi cũng không bao giờ lặn sóng hệt như tâm tư với bao đợt sóng ngầm trong hơi thở trái tim tôi, trái tim luôn thôi thúc, rực cháy cuộn trào theo từng cơn bão nổi.

Bỡi tâm hồn tôi luôn dâng trào và cuồng nộ như biển, bất chợt và cuốn xô, có lẽ tôi chính là biển…hay biển là tôi.

Biển của tôi muôn đời không cạn nước, chuyên chở bao ngọn sóng yêu thương giữa người và người chan chứa những tình thâm, trao nhau bao lời thệ ước gởi theo con sóng bạc đầu bao câu nói thâm tình, bao gắn bó trùng trùng, những yêu đương cuồng nhiệt…

Theo thời gian và âm thầm mờ nhạt giữa lòng nhau…

Nhưng khi nhắc lại sau bao thập kỷ …ta vẫn nhận ra nhau.

Biển và tôi luôn hoà nhập vào nhau…từ những ngày còn bé dại, tôi cũng đã từng quẫy đạp nơi bờ biển Quy nhơn, cho đến:..

.Bỗng một ngày tấm thân trần bé nhỏ trôi bập bềnh trên mặt nước biển trong xanh…

Tôi đã hồn nhiên trôi một cách tự nhiên “mà không cần bắt con chuồn chuồn cắn rốn”, hồn nhiên trổi khúc reo vui vì mình đã ‘tự mình bấp bênh trên sóng nước.

Từ đó tôi hàng chiều lặn hụp nơi chỗ gần bờ…rồi từ từ bềnh bồng trên biển nước bao la, ngửa mặt nhìn trời với niềm vui oà vỡ ở tuổi mười ba. Tôi biết bơi từ đó.

Biển giật mình cuồng nộ bỡi ngày nào biển đã từng nghe bao lời thề ước :Những thề ước tận đáy lòng có biển xanh làm nhân chứng..

.Biển đã nhìn thấy tôi từ ngày còn để chỏm cho tới ngày tôi lớn khôn và không câu giã biệt…

Tôi bỏ biển ra đi, bỏ lại đám trò nhỏ thân yêu …theo chồng cùng hai con thơ ” tha phương cầu thực”

Bây giờ sau gần năm thập kỷ lìa xa phắn trắng bảng đen và những đứa bé năm xưa đã từng nhìn tôi trên bục giảng…

Ngày nay các em cũng xấp xỉ tuổi lục tuần…nhiều em cũng đã lấm tấm nhiều sợi bạc.

Mùa Xuân này khi cô giáo trẻ ngày nào của một trường phổ thông trung học ngày nào của gần năm thập kỷ trước của trường Ngô Mây ngày xưa nơi miệt khu 6 năm xưa..

.Nay đã là một người già ngoài thất thập…Còn nhận ra nhau là cả một diệu kỳ…

Được làm người, ôi diệu kỳ thay…

Tạ ơn trên cho sống kiếp này ( nhạc V T A. )

Các học trò yêu dấu của cô ngày xưa cũ…khi gặp lại nhau không biết cô có còn nhận ra từng em như lần hội ngộ cách đây gần 20 năm trước cô trò ta đã từng có lần hội ngộ???

Chúng ta lại cùng nhau hội ngộ bên cát biển nơi thành phố Quy nhơn để cùng nhau nghe biển hát và cô trò mình sẽ hát cho nhau nghe những câu hát trùng phùng đầy nghĩa tình sau gần năm thập kỷ trôi qua trên mái tóc…

Tôi vẫn biết rằng mỗi người sinh ra không thể chọn lựa nơi chốn mình sinh ra và vận số mỗi con người là do sự cố gắng kỳ công của chúng ta cùng duyên phận mình có được…

Những khuôn khổ học tập nơi ghế nhà trường không nói lên mức trưởng thành của mỗi con người…Khi ra góp mặt với xã hội …phần lớn là do nổ lực của mỗi chúng ta cùng sự may mắn mà ta có được.

Ngày nay …những học trò cũ ngày xưa của cô cũng đã bước vào tuổi lục tuần, phần lớn các em đã về hưu trí…

Mọi thành công hay thất bại cũng đã được định vị…

Nhưng cô mong ước rằng các em cũng đã có một gia đình ấm áp trong chỗ ngồi của mình …

Gặp lại nhau …trong hoan hỉ và cùng nhau nhắc lại chuyện ngày xưa ,,,khi cô còn là cô giáo trẻ mới bước chân lên bục giảng..

.Bên dưới là những đứa trẻ ngây thơ…Cô muốn ôm trọn các em trong vòng tay như ngày nào khi cô sắp lìa xa trường lớp, lìa xa biển của cô…Cô đã ra đi từ ngày ấy mà chưa nói lời giã biệt cùng các trò nhỏ thân yêu của cô.

+++

Bây giờ cô lại nhắc chuyện ngày xưa…

.Ngày ấy tôi chỉ là một đứa con gái nhỏ không có tố chất thông minh bằng các bạn đồng trang lứa, bạn bè tôi có đứa chỉ đọc qua vài lần là thuộc, còn với tôi phải hơn chín mười lần..

.Những con chữ lặng thầm ra đi và vì cảm thông sự kiên trì của một sinh linh nên mới ‘tội nghiệp’ thân tôi mà trở về nhập cuộc vào vùng chất xám ít ỏi của cô gái nghèo tội nghiệp…

Ngày đó những đứa bạn cũ cùng thời tôi vẫn vui vẻ nắm lấy mảnh bằng cuối cấp, từ giã biển tình, gõ gót chân chim lên các trường Đại học phương xa..

.Còn lại tôi, gia cảnh quá nghèo nàn, tôi ở lại mỗi ngày nghe biển hát…và âm thầm ‘khoát áo vu qui cùng một chàng lính trận, tình nguyện cưu mang cuộc sống tôi “.

Đứa bé đẹp như thiên thần được sinh ra giữa mùa chinh chiến, biển vẫn rì rào ru ngủ đứa bé thơ…

Là những đứa con tôi…Đứa bé thứ hai lại theo tôi đến trường Sư phạm suốt quãng đường dài chín tháng cưu mang..

.Bây giờ hai thiên thần bé nhỏ “đã từng theo mẹ đến trường”( nay cả hai cũng đã ‘làm mẹ người ta và cho tôi được làm “bà ngoại của bốn đứa cháu ngoan.)

Ngày tôi bước chân lên bục giảng…nhìn những cặp mắt chan chứa yêu thương của những đứa bé thơ là học trò tôi…ngày đó là những thời gian của thời bao cấp…Ai cũng khổ…

Mặc dù cha mẹ các em cũng lo cho các em đủ ăn đủ mặc để hồn nhiên cắp sách đến trường …Nhưng cũng có nhiều em sau khi tan trường …có em phải đi bán cà rem, giữ em bé cho cha mẹ kiếm kế sinh nhai…

Những cô giáo , bạn bè cô ngày ấy, sau tiết dạy ai ai cũng lấm lét

kiếm tìm những công việc mưu sinh thêm cho gia đình vì đồng lương quá ít ỏi trong thời bao cấp…

Đã bao thập kỷ qua nhanh…Bây giờ trở lại quê nhà…Tất cả đã hoàn toàn thay đổi dưới mắt nhìn của một người già xa xứ và tụt hậu như cô bây giờ/

+++

Hơn ba thập kỷ qua. nơi xứ lạ….tôi chỉ biết miệt mài bên công việc nơi xứ người…chăm chỉ và cần mẫn.

Miệt mài bên trách nhiệm với bao trái đắng cuộc đời đổ xuống cùng những oan khiên.

Bỗng từ lúc nào tôi thấm thía câu hát nhai đi nhai lại từ đĩa nhạc cũ vang vọng bên tai:

“Lòng thật bình yên mà sao buồn thế…

Giật mình nhìn tôi…ngồi khóc bao giờ” (nhạc TCS)

Biển vẫn luôn âm thầm nghìn năm réo gọi, ,vẫn những âm vang gần gũi thân quen , bao lần trở lại quê nhà khi mẹ ốm, chị đau…

Rồi lại bương bả trở về với công việc dở dang nơi xứ xa…

Tôi chưa lần nào gặp lại những đứa trẻ ngày xưa bên trường lớp …

Vì rằng …thời gian lâu quá , làm sao chúng còn nhớ lại mình, cô giáo nhỏ ngày nào khi các em mới bước chân vào ngưỡng cửa của bậc trung học…Chắc hẳn các em đã quên mất cô giáo trẻ ngày xưa xa ngái…

Mỗi lần trở lại thành phố cũ…tôi cũng từng đi ngang qua ngôi trường cũ ngày xưa…Ở đó còn lưu giữ những kỷ niệm đầu đời khi tôi còn đứng lớp…

Thỉnh thoảng tôi có nói chuyện với hai đứa trò cũ là em Trương Trọng Hiền và em Trần đình Toàn, Nguyễn Đình Hoàng…

Sau này em Hiền và em Toàn cũng đã ra đi…Còn em Hoàng thì chỉ sống âm thầm bên gia đình nhỏ của em…

Tôi không hề liên lạc được với ai cả.

Một lần ghé thăm một người bạn già nơi phố núi Pleiku, tôi gặp lại em Trần Duy Việt , một học trò cũ ngày xưa có giọng hát hay của các học trò nhỏ của tôi ngày cũ…

Từ chỗ em ấy tôi mới liên lạc được với Bích Tiên, Hiếu Hòa và em Tống Minh Cúc , là những em vẫn còn mãi những dấu ấn ngày cũ mà tôi còn nhớ mãi…

Cám ơn các em vẫn còn nhận ra cô, cô giáo cũ ngày xưa ngày các em mới lớn…nay các em tất cả cũng đã nghỉ hưu và cũng là những người thành đạt …

Chúc mừng những thành quả mà các em có được.

Hạnh phúc nhân rộng với người làm” kẻ chèo đò”…chuyên chở những chuyến đò ngang đưa con trẻ vào đời…mà sau gần hơn bốn thập kỷ đi qua trong cuộc đời mà những khách sang sông vẫn nhớ lại ” Kẻ chèo đò” với một hình ảnh đẹp…

Cám ơn các học trò cũ của cô rất nhiều và rất nhiều

Các em thân mến,

Chỉ còn một tháng nữa là cô trở về thành phố cũ, mái nhà xưa và sẽ gặp lại các học trò cũ ngày xưa…

Trong trí nhớ già nua của cô bây giờ đang nôn nao trong từng phút giây… mong cho ngày qua ngày …đêm mau chóng sáng..

.Hình dung những thời gian ngồi trong những thân bay chật chội hàng mấy chục tiếng đồng hồ phù du…

Như một giấc mơ…

Cô đang hình dung ra từng khuôn mặt các em..

.Nhưng nếu cô có quên họ của từng em nào thì các em bỏ lỗi cho cô giáo già lẩm cẩm nhé.

Giọt nước mắt của một bà già đơn độc… khi nghĩ đến ngày gặp lại các em …hệt như trong truyền thuyết…

Dù thật lệ rơi…lòng không buồn mấy

Giật mình tỉnh ra…ô nắng lên rồi

(nhạc TCS)

Atlanta ngày 8 tháng Giêng năm 2026

Nguyên Hạ_ Lê Nguyễn

Read Full Post »

Đỗ quyên

Posted in Văn xuôi, tagged Ngô Đình Hải on Tháng Hai 28, 2026| Leave a Comment »

Ngô Đình Hải

Giao dịch bảo vệ ban đêm. 6 giờ chiều tới viện, nhận ca trực tuyến là thứ duy nhất từ người ban ngày: cánh cổng!

Bịnh viện thuộc hạng sang nhứt thành phố. Bịnh nhân ở đây toàn là những kẻ có tiền. “Nhà giàu tẩy tay, bằng ăn mày rụng lông”. Hắt hơi, xổ mũi cũng qua cho bác sĩ Tây, ngó tới sừng lui, x xy ít tiếng, có sung mà xài tiền. Buồn buồn, ở lại vài đêm, lấy cái không khí, cho nó yên lòng, mắc tiền hơn ở khách sạn năm sao một chút. Nhiêu đó đủ làm phòng bệnh lúc nào đó yên tĩnh. Xe cột ra vô khối nượp, một người bịnh, một ít người vô thăm, một ít sơn hào quà cáp là bình thường. Nhiệm vụ của anh chàng gắn liền với cánh cổng, phân chia đó không cho bán hàng rong, vé số hay ăn trộm vô kiếm ăn. Đứng đó chỉ để chọn người bịnh và người có cảm giác an toàn. nhẹ biết và không ảo tưởng về cái thực sự trong công việc của mình. Bình viện thì có cái quái gì phải bảo vệ? Cứ gọi gác-dan hay gác cổng như cũ nhưng dễ nghe hơn. Có điều giờ này có cái để làm, có miếng ăn mà bỏ vô miệng là may cho Chiến lắm rồi.

Từ chiều, chiến đứng ở cổng, nhìn thiên hạ, cho mọi người thấy mình. Lúc vắng người ra vô, lửa lại ngóng lên tán cây tôi gần đó, coi mấy con chim cống đã về tổ chưa. Thứ chim chỉ có hai màu, bạch bạch minh. Đầu trắng, đen, trắng bụng. Mùa hè ở rừng, mùa thu kéo nhau về phố, không biết làm gì. Dân thành thị hay đổ cống với cuốc gọi là. Cuốc lủi trong bụi nước kêu trong đêm hè. Đỗ bổ sung khác. Quyên ở trên cây, hay hát vào buổi sớm mai mùa thu. Quyên hét như tiếng rít, âm thanh bén và cao vút, xàn xao một vùng lá, không trộn lẫn với bất kỳ loài chim nào khác. Là nghe mấy người ở rừng nói vậy. Gần quân ở rừng nhiều ngày, với đánh lửa, tiếng đỗ đỗ như tiếng ru con, tiếng gọi chồng tha thiết, của những người phụ nữ sống tĩnh lặng trong căn nhà lá đơn sơ ven rừng. Căn nhà vắng bóng đàn ông và nước mắt nhiều hơn nụ cười. Thua trận, khép áo chiến binh về làm ông thông thường dân Nam bộ, đánh mang theo tiếng đỗ đỗ, mang theo màu đen trắng mộc mạc của loài chim, như mang theo cái tình cảm, cái hơi ấm nhẹ che của rừng…

Đến hơn 10g, khi lão Tự, tay bảo vệ bên cổng cung cấp nghiên cứu mở rộng thêm ánh sáng rực rỡ, kiểm soát cổng bên này, cầm theo cây đèn pin, bắt đầu thư giãn một vòng xung quanh phòng khách. Soi đèn từng chic ngách, bụi cây. Khi biết chắc chắn không có gì lạ, mọi thứ đâu ở chỗ mọi người. Quá trình leo lên Đấng bố trí, bên dưới gốc cây tôi lớn gần cổng, đang chực chờ tới sáng! Thưa bác sĩ, y tá hay bất kỳ ai có gì cần phải tới chiến binh, cứ nơi nào mà gọi. Đêm ngủ yên tĩnh, sống nằm ngửa mặt lên nhìn qua tán lá, bầu trời đêm ở đây mỗi đêm mỗi khác, không đêm nào giống đêm nào. Có trăng, không trăng, mây dày, mây mõng, nhiều sao, ít sao, khác nhau. Nhưng lạ lùng lại là một đêm rất giống trời của những lần hành quân, của những đêm gác ngày xưa. Bầu trời làm việc nhớ. Đêm nhắc nhở nhớ những kỷ niệm. Đêm lại mang đến cơn cuồng loạn. Nỗi lo lắng và nỗi sợ hãi nào, chỉ che chở cho những người tấm áo khác, nhưng vẫn còn nguyên. Lâu lắm rồi, Đánh không có một giấc ngủ tròn. Host năm sau, đánh dấu anh chàng bạn học cũ, đã xin chọn lựa chỗ làm này. Không phải chỉ là gói ăn, nó còn làm cho chiến hào cường vì chứng mất ngủ, giúp cho thoáng thoát ra những cơn ác mộng tử thần, chờ đợi sơn hào quang lại là kéo nhau tới. Cây me của bệnh viện, làm bạn với hôi hằng đêm, từng kể cho mèo nghe rất nhiều chuyện, cho mèo rất nhiều thứ, cả cái cảm giác được cảm thông và chia sớt của tình bạn.

Buổi sáng, mặt trời lên. Trước khi về, đám cháy luôn ná lại dưới gốc cây một lát, để chờ nghe trên đầu hoa vài tiếng chim đậu đỗ, chờ nhìn thấy cuộc chia tay bị rịn của vợ chồng chim, rời tổ đi kiếm. Cơ sở cũng đã từng có một cái tổ ấm như vậy, cho đến khi cái bần hàn, khốn khó, không còn giữ chân con chim mái được nữa. Buổi chiều về trong cái tổ trống hoác, vài đồng bạc góp nhỏ, sau một ngày bán sức lao động với chiếc xích-lô trên đường. Mức độ không chiến, đánh lửa chỉ buồn mình. Im lặng sống trong cái cô đơn đêm vĩnh hằng và giấc ngủ bằng giấc ngủ với người bạn mới: rượu!…

Đêm tới đã lâu. 1 cánh cổng lại. Phía xa, trên băng đá, hình như vẫn có người ngồi. Đang đi về phía đó. Một phụ nữ trong nhân bản đồ. Cô im lặng, nhìn ánh mắt, cặp mắt thẩn thờ trên gương mặt xanh xao. Chỉ một thoáng, ánh mắt lại hướng về hai cánh cổng đang đóng. nhẹ nhàng chào, rồi bỏ đi. Gần nửa đêm, vòng lại chỗ cũ, vẫn thấy cô ngồi, sương xuống băng tuyết nghe lạnh. swift:

• Khuya rồi…

Cô như tỉnh tỉnh mộng mơ, bạn tắm dậy đi về phía dãy phòng của mình. Đi theo, cho đến khi người y tá trực nhìn thấy, chạy trốn ra đón. Nửa dừng lại trước cánh cửa nhìn theo cô. Quy trình nội bộ không được phép kiểm tra bên trong, không hoạt động của một cổng tên gác!

Đêm sau, đêm nữa. Bình tĩnh lại ở chỗ ngồi cũ. lặng lẽ lại muộn rồi, và cô lại lững thững đi về phòng mình không nói tiếng nào. Một chút không biết và cũng không muốn tìm hiểu, gia cảnh cô ra sao, mà không có ai bên cạnh buổi tối. Cô ấy đang ở phòng nào? Cao chỉ chờ đợi, chắc chắn cô bị nặng và giàu có lắm, mới chịu nỗi đau chi phí dài hạn của cái bệnh viện này. Nói tóm lại, là mọi câu chuyện của cô ấy liên quan gì tới bạn, ngoài cái khoảng cách sangnhắc dài thượt của hai cuộc sống mà bạn cảm thấy được. Cho đến một đêm cô lên tiếng, lúc chớp mắt:

• Khuya rồi, cô lên phòng nghỉ đi, ngoài này lạnh…

Cô chần chừ, lấy trong túi áo lá 500 nghìn, đưa về phía bên cánh:

• Anh giúp tôi một công việc được không?

Gần gũi, thoáng hơi và thoáng mát tự ái:

• Không cần đâu. Cô nói đi, nếu tôi làm được…

Cô cười, nụ cười hắt nắng và ánh trăng:

• Tôi xin lỗi. Tôi chỉ mong nhờ anh mua giùm. Ở cuối đường TKH có quán ăn bán ban đêm. Anh cứ gì đó, nói bán một đĩa mì xào cho cô Quyên là họ biết. Anh làm ơn…

MỘT! cô gái tên đã biết rồi. Nó giống tên một loài chim yêu thích. Cái tên làm cho đáng yêu và gần gũi hơn. hoàn toàn tự chủ lấy tiền:

• Được, có ai hỏi, cô đừng trả lời là xong…

Ra đến nơi, mới biết. Quán đông toàn giới ca nhạc sĩ, họ Thả đây ăn sau buổi diễn. Cuộc sống về đêm sau ánh đèn. Cuộc sống lò nướng xiêm áo, đầy những cách đặc biệt và ngộ nhận. Cái ưu ái của đồng tiền, làm một vài người trong số họ, trở nên kệch cởm và lố bịch. Chắc chắn cô trước đây, cũng là một trong số họ…

Cô vẫn ngồi trên băng đá. Giai đoạn đặt mi và tiền thối trước mặt cô. Cô lí nhí cảm ơn, mắt dán chặt vào hộp mì đã mở sản phẩm còn thô. Sợ cô sợ, đứng trước ra xa một chút, chờ thử cô có nhờ thêm gì không. Không, không có gì cả. Cô gần như quên mất ngọc. Cô ngồi bất động, chỉ có ánh mắt chợt sáng lên rồi vụt tắt. Nụ cười nở ra chưa đáp ứng được biến mất. Để cho cô yên với những cái rất riêng, hẵn là cô đang nhớ tới nhiều thứ. ở lại tĩnh lặng về chỗ của mình. Im lặng thuốc, giấu nó trong bàn tay, thở thật chậm những hơi thở nhẹ nhàng, vì phòng giam bị cấm. Tối nay mặc kệ, có nó được thấy nhẹ nhàng hãy đi từng phần…

Tới nhẹ bước quay lại, cô đã mất. Hộp mì và tiền còn sót lại. Thì ra nhờ nhờ mua, không phải cô muốn ăn, mà cô chỉ muốn nhìn cho đỡ nhớ! Trẫm tiền, bụng sẽ được đưa lại cho cô, rồi thư già Tự đưa cho hộp thư già. Gác cổng bên trong tình yêu, ít đi lại, nhưng nhiều đêm đã bịnh, lão hóa trong suốt, cực hơn bên cạnh nhiều…

Đêm sau, như một sự thôi thúc không được khuyến khích. Từ cổng, kiêu phải nhẹ nhàng về phía băng ghế, coi có cô không! Lúc đi hết một vòng, ngang qua thấy trống rỗng, lửa cháy luôn ở trên đó như để chắc chắn mình không chật chội, đêm nay cô không xuống. Chờ đợi, không biết tại sao chờ và chờ để làm gì?

Sửa lỗi vừa dậy thì cô ấy sẽ xuất hiện. Cô nói với Bạch, nhẹ nhàng mà rõ ràng:

• Tôi muốn ra ngoài…

Nhìn cô, thở khác qua đêm. Hình như cô vừa trang điểm xong, khuôn mặt thanh tú mờ đi màu xanh xao thường ngày. Ending đầy đủ:

• Cô ấy không thể mặc định nhân vật được nhân bản. Cô…

Cô cười tinh nghịch, hé cho lớp coi lớp áo bên trong:

• Có sẵn rồi…

Chưa phản hồi đầy đủ. Cô ấy đã kéo áo khoác trắng luôn nói:

• Là đi với anh…Anh bỏ tôi đi!…

Gõ nhẹ như cái máy. Đã nói cái gì đánh giá được cho cô đánh đều làm, đã xác định bụng không từ chối bất cứ điều gì cô đề nghị rồi mà. đưa cô lại chỗ khuất sau gốc tôi, chờ cô hoàn thành bỏ bộ đồ cơ sở, thuận tiện giấu nó vào cái mộc trên thân cây, rồi sau cô ra cổng, sau:

• Cô ra trước sự mong đợi. Tôi lấy xe liền kề.

Anh cổng cho cô ra xong, anh chàng đóng kín, xông hơi qua đường lão Tự:

• Coi chừng, tôi về nhà có chuyện gấp, lát vô…

Lão Tự cười cười sặc sỡ:

• Vợ con không có, chó mèo cũng không, chuyện đèn gì! Đi đi, để tao coi. Lát vô nhớ mang theo cái gì ăn được.

Cuối cùng Dream tàu ra ngoài, cô đã chờ sẵn trong Chiếc váy hai màu đen trắng. Đã quá nửa đêm, xe cột thưa thớt, vài cơn gió lạnh tốc độ qua Chiếc Váy đẹp và sang trọng. Nằm gần đo, sống dưới yên xe cái áo khoác cũ, hơi thở hôi mùi hôi cho cô:

• Cho lạnh…

Áo che chắn, nhảy lên xe ngồi, ôm ngang bên ngoài tỉnh bơ:

• Đi anh, chỗ nào cũng được…

nhẹ nhàng cô ra trung tâm, vòng qua mấy phòng trà, tụ điểm ca nhạc. Giờ này, người ta đã ra về hết, đâu còn ai, chỉ có mấy tấm bảng hiệu đèn nháy chớp nhoáng, chực chờ ở những cái tên và hình ảnh quảng cáo.

Chỗ nào cô ấy cũng kêu gọi dừng lại. Cô nói:

• Em hát ở đây…Ở đây nữa…Đây nữa…Chỗ trợ này là vui nhất…Đông lắm…Đêm nào cũng vậy…

Ngang qua đường Duy Tân, cô

Yêu xuống đi bộ, tắm cũng chiều, đà luôn chiếc xe lên lề, để đi với cô. Cô ấy khẳng định người vào hộp. Những bước đi chậm và nhẹ nhàng. Cô đang về với tháng ngày qua của mình, còn ngọc lọt vào vùng trời kỷ niệm ngày mới lớn. Không ai nói với ai bằng tiếng nào. Có thể chiến đấu trở thành một người khác, một ai đó với cô, và ngược lại!

Tới hồ con rùa, cô vùng chạy lại ngồi lên trên bờ rìa, hai chân nhúng vào trong nước đồng đưa ra, tay ngoắc ngoắc:

• Lại đây, em cho coi cái này

dựng xe, ngồi xuống cạnh. Cô lấy điện thoại trong Chiếc cốc nhỏ, ấn mấy cái rồi áp nó vào tai hộp:

• Nghe đi, em hát đó! Hay không?

Không cần phải nghe cũng gật đầu. Cái gật đầu đồng tình hơn là công nhận. Cô tuần sát sát, cửa hàng tiếng hát theo. Giọng cô nhỏ và khả năng đặc biệt, khác với giọng hát trong máy. Hạ sốt, chưa tìm được câu nào để nói, thì cô đã ôm ngựa lấy ngọc, tay cô kéo mặt đỏ thật gần mặt cô, mã mặt mãng hồng và nụ cười làm duyên:

• Coi nè, em giờ xấu lắm phải không? Phải không?

Trời đất, tình cảnh này mà hỏi Hỏa chuyện đẹp xấu, kiềm thiệt chứ. Ánh sáng của ngọn đèn tỏa sáng lại. Sương nhìn thật sâu vào mắt đó, môi đó, vào tất cả những cảm giác nồng nàn còn sót lại trên đó. Lâu lắm rồi, đánh mới tìm lại được cái thanh thản, nhẹ đềm khi nhìn một khuôn mặt. chuyển động lia lịa:

• Không, không tệ! Đẹp, đẹp mà…

Lần này thì sẽ nói thật, rất thật. Cô cười, suy nghĩ cô đang vui. Cô lại ấn báo, rồi ra mặt trước mặt góc, tấm hình quảng cáo cho một buổi ca nhạc. cảm thấy hình cô với những người khác, và cái tên: ca sĩ Đỗ Quyên! Cô tiếp:

• Chương trình này lớn lắm, hay lắm! Em hát đầu tiên. Anh coi chưa? Thấy em hát chứ hả?…

Lâu lắm rồi, đánh không quan tâm tới mấy thứ này, tới ba cái ca hát trên tivi chiến còn làm cống coi, nói gì tới nó. Nhưng nhìn sơn phấn của cô khi hỏi, sơn không nở:

• Có, có! Em tuyệt lắm…

Cô cười lớn:

• Đốc, doc tổ! Không có em, em, không diễn ra được. Em bịnh, known?…

Cười, cô bật. Khóc ầm ĩ. Mặt nạ trên vai chiến đấu. Khóc ngon lành như một đứa trẻ. Ngồi im lặng, chịu đựng…

Gần đó cô ấy đã đưa ra một lựa chọn mới sáng sủa để đến thư viện. Phương pháp trực tiếp cửa ra đón:

• Ở đâu…mà…mà…

Im lặng không trả lời, nhìn theo cô được dìu đi khuất. Nghe như vừa đánh mất một điều gì đó quý giá của mình…

Một tối, hai tối, ba tối, không thấy cô. Đến bữa thứ tư, thì tắm chịu hết nổi. Tự nhiên Cát bạch lo, cái lo lắng vô suy. Nỗi sợ hãi cho một câu chuyện không tháng năm. Mặc định cho bộ đồ của mình tất cả thường ngày và đi làm sớm. Open window, step to the room. Tay y tá trực thấy cờ, ngạc nhiên hàm có ý hỏi đánh chuyện gì? nhẹ nhàng hỏi lại:

• Cô Quyên…Cô Đỗ Quyên ở phòng nào?

• Phòng 1, lầu 2, khoa Lây…

• Bình cái gì? Cô sao rồi?

• Phổi! Nặng lắm! Trở lại mấy ngày. Chắc chắn qua đêm nay…

Vùng chạy về phía cầu thang, mặc định tay y tá kêu Ê!…Ê!…

Phòng cô đông người. Mùi dầu thơm, mùi son phấn sực nức. Những bộ quần áo tiền lấp lánh xung quanh. Cô nằm chặt xuống giường, rất nhiều chiếc ống cắm lên trên. Không thắc mắc, không cần biết trong số những người ở đây có ai là nhà, là bạn, là người yêu, là chồng cô, hay không. Mặc kệ họ nghĩ gì, nói gì. Luôn luôn xin lỗi, rồi chen vào. Đứng yên nhìn cô, im lặng bao trùm. Nhẹ nhàng xuống sát mặt cô gọi khẻ, chỉ cho mình cô nghe:

• Cô Quyên…Cô Quyên…

Chất gọi và gọi, gọi trong niềm hy vọng nhỏ nhoi cô còn nghệ được. Và cô mở mắt, cô nhìn thấy tím, môi cô mấp máy, tay cô run run. Không thể được, quên luôn mọi người xung quanh đang nhìn mình. ngồi xuống ngay mép giường, ôm choàng lấy cô, người đánh rơi xuống, đè lên những cái ống. Không thể nghe được cô nói gì. Hai cánh tay yếu ớt của cô đã không còn sức để ôm hồn như đêm nào. Những ngón tay cố gắng ôm chặt vào vòng tay. Những thứ nước mắt ứa ra, lăn trên mặt cô. giọng nghe mắt mình cũng cay sè. Yên lặng và bất động…

Cho tới khi đánh lửa nghe thấy tiếng ồn, tiếng ồn ào và người y tá nhẹ nhàng cởi tay cô ra khỏi sơn. bình mới chịu buông cô ra, loạng choạng dậy dậy. Thử nghiệm có thể rời khỏi phòng như một người mơ mộng.

Ngoài sân đã tắt nắng. Im lặng bên dưới thông báo trước của tôi. Không còn tiếng ồn ào gọi nhau của nhóm đậu trên cành. Những giấc mơ thấy họ đã bỏ qua nơi này, bỏ qua, mà về với rừng. Về và không bao giờ quay lại nữa. Những sớm mai, sẽ không còn ai nghe được, tiếng hót ríu rít của loài chim đỗ quyên gọi bạn. Tự nhiên mọi thứ với lửa cháy trở thành xa lạ và buồn hiu hắt. Thùng quần quần áo của cô, đã được cửa hàng trong suốt đêm nào, cuộn nhỏ lại, xô vào trước đẩy sau áo. Cốt đã có cô, vẫn còn cô ở trong người. sẽ mang cô về, về với vùng trời của trẻ. Ngoài ra, nơi đó cô có là gì của thiên hạ cũng không liên quan gì tới Tứ!

Nhìn cánh cổng và bảo vệ ánh sáng đang chờ đợi thay thế. Thăng tiến xe ngang qua hiện tại và…không dừng lại! Ngày mai, cây tôi già sẽ tẩy trọi vì thiếu những người bạn, đỗ quyên và…hắn!

Xe chạy trên đường, đầu hộp trống. Cảm giác cũng không muốn về nhà, về cái tổ đã quen với cái trống vắng của đêm thường trực. Một số lá vàng rơi ngang qua mặt sáng. Giờ thì biết chắc chắn mùa thu đang tiến tới và những cánh chim đỗ đã thực sự không còn…

Trong đám tang của cô, lúc lên đồ. Lẫn trong những bộ quần áo thời trang lẫy lẫy, người ta đã tìm thấy một chiếc áo khoác cũ đã bạc màu, được sắp cẩn thận, bên dưới cái váy màu đen trắng. Cái áo khoác đàn ông…NĐH

Read Full Post »

Tô bún mọc ký ức

Posted in Văn xuôi, tagged Đinh Lê Vũ on Tháng Hai 26, 2026| Leave a Comment »

Đinh Lê Vũ

Một món ăn nào đó gắn với đoạn ký ức thường đọng lại dư vị khó phai, dẫu cố kiếm tìm cũng khó chuẩn vị như trải nghiệm ban đầu…

Bún mọc là món phổ biến ở Hà Nội. Ảnh: Internet

Cách đây chừng ba chục năm, tôi dạy ở Biên Hòa. Hồi đó tôi mới ra trường, chỉ ngoài hai mươi, tài sản chỉ là cái rương gỗ mang từ bốn năm đại học ở Huế vô. Tôi sống ngay trong khu tập thể sinh viên của Trường Cơ điện Đồng Nai, bên cạnh nhà máy giấy Tân Mai.

Trên đường chạy ra phố, gần ngã ba Máy Cưa, có một quán bún mọc. Quán bún nằm dưới một khoanh đất trũng sâu so với mặt đường, phải xuống mấy bậc thang cấp bằng xi măng, lại không có tên nên Nguyên gọi là bún Trũng, tôi thì gọi theo Nguyên nên mặc định nó là quán bún Trũng, Nguyên cũng là người chỉ tôi đến ăn bún chỗ này. Hồi đó, mỗi khi rủng rẻng tiền, tôi, Nguyên và Tiến, ba gã giáo viên trẻ ở chung phòng hay rủ nhau ra bún Trũng là có một bữa phong lưu.

Thật khó nói là tô bún Trũng có thật sự xuất sắc hay không nhưng đó là tô bún mọc đầu tiên tôi biết tới, Hội An của tôi và Huế, Đà Nẵng ngày đó không có bún mọc. Đối với mấy thằng trai trẻ đang tuổi ăn tuổi lớn, lại nghèo như chúng tôi hồi đó, tô bún mọc như một thứ cao lương mỹ vị thần tiên.

Nước dùng ngọt đậm đà, các loại mọc, chả cắn vô thấm thía đầu lưỡi, chả quế thơm mùi đặc biệt. Đó cũng là miếng chả quế đầu tiên tôi được biết trong đời. Vì có nhiều thứ đầu tiên trong tô bún mọc ngày đó nên tôi nhớ. Nhớ vị nước dùng, nhớ cảm giác khi ăn miếng chả quế, nhớ cả vị ớt xanh cay xé mà thơm, nhớ cả miếng hành phi rải trên tô bún, nhớ tô rau sống có tía tô, hoa chuối xắt sợi và rau muống bào ăn kèm…

Đầu năm 1993, tôi rời Biên Hòa, lang bạt nhiều nơi. Ăn nhiều tô bún mọc, từng vài lần ăn bún mọc ở Hà Nội, nơi được coi là xuất xứ của bún mọc, thậm chí vài năm sau khi rời Biên Hòa, tôi còn có đôi lần quay lại quán cũ, nhưng vẫn không tìm lại được cái hương vị và cảm giác ngày ấy. Gần nhất là năm ngoái, trong một dịp ghé lại Biên Hòa dự đám cưới con của bạn thân, tôi có tìm qua chốn cũ. Mọi thứ đã khác xa, không còn một chút dấu vết.

Trong đời người ta, thường lưu dấu những ký ức. Nó có thể vô nghĩa, nó không gắn liền với điều gì đặc biệt, nó lẩn khuất trong muôn ngàn thứ đã trải qua trong đời, ở một khoảnh khắc nào đó, thăm thẳm, hút sâu, nhưng không quên được. Nó không dưng trở thành nỗi nhớ thương, thoạt tiên là chỉ nhớ hương vị một món ăn, một góc quán, một con đường cũ.

Rồi lan man nhớ đến những người đã cùng mình trải qua những năm tháng đó, nhớ những ngọt bùi, vui buồn đã có với nhau. Nhớ người yêu cũ. Nhớ những người ơn. Rồi nhớ rộng hơn, nhớ cả một thành phố, một vùng đất.

Kỷ niệm không chỉ là một thứ cụ thể để mình có thể quay về tìm lại. Nó còn là cảm giác được sống với những thứ xưa cũ và niềm hạnh phúc bé mọn từng trải qua với những thứ ấy. Đôi khi, nó như những đợt sóng ùa về, nhắc mình nhớ ra, đời sống này ngắn lắm. Những tháng ngày hiện tại, có thể nhạt nhẽo, có thể vô nghĩa, nhưng sẽ là kỷ niệm của ngày sau.

Read Full Post »

Cám ơn mùa xuân

Posted in Văn xuôi, tagged Triệu Từ Truyền on Tháng Hai 22, 2026| Leave a Comment »

.Triệu Từ Truyền

Cõi người ta xác định trái đất đi hết quỹ đạo bao quanh mặt trời là 365 ngày, 90 ngày đầu tiên của chu kỳ ấy là mùa xuân. Khái niệm này chỉ mới xét ở chiều thời gian, một trong bốn chiều không gian mà thôi. Vậy mùa xuân trong ba chiều không gian còn lại được diễn tả ra sao? Thi hào Nguyễn Du viết: cỏ non xanh tận chân trời/cành lê trắng điểm một vài bông hoa.

Mùa xuân phủ xanh hành tinh, nói lên tự tính của trái đất, mùa xuân trổ hoa dẫn đên kết trái, quy luật của sinh tồn. Vậy mùa xuân là mùa phục sinh đích thực: Mùa xuân tan chảy thành dòng/trào tuôn mê mải tây đông đôi bờ.

Hai câu lục bát trên muốn khái quát mùa xuân trong không gian? Với các dòng sông dài của đại lục mang nguồn nước tuyết tan từ đỉnh núi cao xuống hạ lưu rồi hòa vào biển rộng, và trước đó bồi đắp phù sa cho ruộng đồng hai bên bờ, dòng chảy tách chia cho cả hữu ngạn lẫn tả ngạn .Trong tiếng Anh có từ spring vừa có nghĩa mùa xuân , vùa có nghĩa dòng suối. Vậy nguồn sống chính là mùa xuân, vì suối còn là nơi bắt nguồn, suối giúp dòng chảy cho sông, nên mùa xuân cũng mang ý nghĩa trôi chảy.

Mùa xuân cũng là cột mốc, ghi dấu dòng chảy của thời gian. Giữa hai mùa xuân mỗi người có một tuổi, tương tự như giữa hai cột cây số con đường có một km. Dựng cột mốc để đánh dấu tiến trình. Tiến trình của cây lúa là cho hạt.Tiến trình của lich sử là hình thành chế độ dân chủ.Tiến trình của văn minh là không có điểm dừng.

Phải chăng thời gian trôi chảy như Newton quan niệm: “ thời gian tuyệt đối, đích thực, có tính toán học, tự chảy theo tự tính của nó là đều đặn và không liên quan gì đến bất cứ vật nào”? Thế kỷ 18 và 19, với hệ quả của cơ học Newton thế giới chứng kiến những thành tựu vĩ đại của khoa học và kỹ thuật, giúp loài người hưởng thụ những tịên nghi vật chất chưa từng có so với hàng ngàn năm trước đó. Nền tảng triết học của Newton là sự tách rời giữa cái tôi và thế giới bên ngoài, mọi người tin rằng có thế giới được mô tả khách quan, không lệ thuộc vào người quan sát. Vì vậy học thuyết xã hội cũng cố gắng xây dựng xã hội phát triển theo quy luật khách quan đễ có công bằng và phồn vinh khắp hành tinh xanh. Song, đến nay ai cũng nhận thấy việc gì cho rằng thực hiện khách quan nhất,thì chính việc ấy lại rơi vào chủ quan cùng cực.

Ba thập kỷ đầu của thế kỷ 20, đã phủ định thế giới quan Newton.Với thuyết tương đối của Albert Einstein: không gian không phải ba chiều, và thời gian không phải là thực thể độc lập. Không gian và thời gian tương tác lẫn nhau, hòa nhập vào nhau, hình thành thực thể bốn chiều, không-thời gian. Theo cách nhìn đổi mới này, cột mốc trên dòng chảy thời gian và mùa xuân được cấu trúc ra sao?

Con người dù ở bất kỳ nơi đâu, vào thời điểm nào trên hành tinh xanh, đều một cảm nhận về mùa xuân. Mùa xuân là cột mốc ghi dấu trưởng thành, là mùa vui chơi sau thu hoạch, mùa của thiên nhiên tươi đẹp, mùa của hôn phối và sinh sôi …Như thế đủ minh chứng mùa xuân là thể hòa nhập giữa không gian và thời gian, giữa nội giới và cõi ngoài, giữa con người và vũ trụ. Người xưa nói người con trai trồng hoa lan không mùi thơm vì người con trai ấy không có tấm lòng. Ngày nay chủ vườn ngoài bón phân, còn biết cho cây nghe nhạc để chống sâu bệnh, và được quả ngon hơn.

Không ai ngạc nhiên khi Tết Tây không cùng ngày với Tết ta, Tết Việt Nam cách Tết Lào gần hai tháng. Bởi vì làm sao thật sự có một góc vuông trên bề mặt cong của trái đất. Không gian mùa xuân của đất nước Lào lệ thuộc vào tâm thức thời gian của người dân Lào. Và mặt khác, hoa đào nở, hoa mai nở trong vườn người dân, tác động mùa xuân vào lòng người sống trong không gian Viêt Nam. Nhà vật lý Heisenberg nói rất hay: “ Khoa học tự nhiên đúng hơn là một phần của tiến trình tương tác qua lại giữa tự nhiên và ý muốn của chính chúng ta.”

Hiện nay thuyết lượng tử và thuyết tương đối đang giúp con người chữa bệnh,chinh phục vũ trụ, liên lạc qua internet, sản xuất điện nguyên tử.v.v..Rất tiếc những quan điểm hiện đại này chưa thể hiện trong chính trị, ngoại giao, xây dựng xã hội và phát triển kinh tế toàn cầu.

Nếu hiểu thuyết lượng tử, cái đúng nào cũng xuất hiện qua xác suất, nên không có cái duy nhất đúng, nhiều cái gần đúng thì chính xác hơn. Nếu hiểu thuyết tương đối , không ai dám độc quyền chân lý, vì chưa có tư duy khoa học thực nghiệm nào động não bằng với tốc độ ánh sáng. Tuy nhiên khã năng tri kiến bằng tâm thức vượt xa tốc độ ánh sáng nhất định sẽ được các nhà khoa học vận dụng.Trong thế kỷ 21, sẽ có mô hình kết hợp được thuyết lượng tử và thuyết tương đối để làm công cụ tri kiến. Do vậy, trong mùa xuân mới này, nên quên đi cách nhận thức tự hào với triết học duy lý , xã hội học ảo tưởng và kinh tế học độc quyền, cũng như quên đi không có hạt hạ nguyên tử có khối lượng bất biến,cô đặc vậy. Nhiều nhà vật lý đang chứng minh có ít ra là ba hoặc bảy vũ trụ nữa kết cấu bằng những chiều không gian khác. Hawking, bác học nổi tiêng với thuyết Bigbang, nói: “tôi không biết tôi trên trái đất náy là hình hay là bóng của tôi trên kia”

Mùa xuân hội đủ những đăc trưng của nhận thức hiện đại. Nụ hoa trổ trên cành của cây lê, không nẩy trên lá, cũng như electron chay trên quỹ đạo, không thể đi ra ngoài, mà chỉ có thể nhảy từ quỹ đạo này sang quỹ đạo khác, cũng như nụ hoa nẩy từ cành này sang cành khác. Nụ hoa lớn dần để trổ hoa, nhưng không ai chắc nụ nào cho hoa , nụ nào héo rữa. Nhìn một cây ăn trái, không có nhà nông học nào cam đoan còn được bao nhiêu quả, chỉ có

thể biết được xác suất cho quả bao nhiêu phần trăm.

Mùa xuân còn là hệ quả của tương tác tri thức và tự nhiên, do quan sát vận hành của hệ thái dương, chiêm nghiệm vô số lần. Người ta đã làm ra lịch, và giờ giao thừa là đường biên mong manh của ngày cuối năm cũ và ngày đầu tiên của năm mới. Từ nhận thức chủ quan, quyển lịch trở thành khách quan, đến mức ai cũng ngỡ là ngày tháng vốn có trong tự nhiên.

Mùa xuân còn là hệ quả của tương tác tâm thức và tri thức, tạo ra những tập tục như: ngày Tết, Thanh minh(Thanh minh trong tiết tháng ba / lễ là tảo mộ, hội là đạp thanh), ngày đưa ông Táo về trời.v.v…Những tập tục này là tương tác giữa tâm linh và tự nhiên. Nếu không có “ cỏ non xanh tận chân trời”, làm sao “đạp thanh” được. Nếu không biết công ơn ông bà cho thừa hưởng giang sơn gấm vóc và những di sản tinh thần, làm sao có tục lệ rước ông bà…

Có lẽ đã đến lúc nên điều chỉnh khái niệm tâm linh. Với thành tựu của vật lý ngày nay khi đã tìm ra hơn 200 hạt hạ nguyên tử, với tính chất vừa hạt vừa sóng, khi cho va chạm với năng lượng cao, hạt vừa có vẻ hủy diệt được , vừa biến hóa thành nhiều hạt cùng một khối lưởng với hạt ban đầuv.v… Dẫn đến kết luân: “các hạt vật chất độc lập chỉ có trong trừu tượng, tính chất của chúng chỉ có thể định nghĩa và quan sát được trong tương tác với hệ thống khác” kết luận ấy của nhà vật lý Niels Bohr lại hết sức đồng thuận với thiền sư Long Thụ: “tính chất và sự hiện hữu của sự vật xuất phát từ những mối tương quan mà ra, tự nó không có gì cả”.Vì vậy suy cho cùng, nó là sóng không khối lượng hay là hạt có khối lương, đều lệ thuộc vào điều kiện và thiết bị quan sát, do con người chuẩn bị theo ý mình. Dó đó phải chăng tâm linh là một hiện thể khác của vật chất , cũng như sóng và hạt, cả hai đều thống nhất trong dòng năng lượng. Hay nói cách khác moi sinh thể đều có kết cấu từ dòng năng lượng tâm linh và dòng năng lượng vật chất. Có giả thiết còn cho rằng tâm linh là hệ quả của tương tác giữa ý thức (trong quan niệm cũ về vật chất) với phản ý thúc của phản vật chất, việc này còn phải nghiên cứu sâu hơn nữa mới thẩm định .

Cho đến bây giờ không nên hiểu tâm linh là thuộc tính của một đấng toàn năng siêu hình, dẫn đến hệ quả mê tín mà Tâm linh là một dòng năng lượng không lệ thuộc vào năng lương vật chất.Cám ơn mùa xuân cho những đặc trưng về nhận thức mới của vật lý hạ nguyên tử.

Cám ơn mùa xuân hiện thể hài hòa giữa con người và thiên nhiên, để thấy rằng khi nói về thiên nhiên cũng là nói về chính mình;

Cám ơn mùa xuân không còn chia tách vật chất và tinh thần. Mùa Xuân như một cấu trúc tiêu biểu của vũ trụ, là mạng lưới động gồm các biến cố của tự nhiên ,của tâm linh đan dệt vào nhau không ngừng;

Ai biết cám ơn mùa xuân như trên, sẽ là người bảo vệ môi trường sinh thái, sẽ từ bỏ thái độ cực đoan, chuyên quyền, không hủy diệt sinhn linh, không bạo động và tiếp sau nữa là thúc đẩy xã hôi tiến hóa cả đời sống vật chất lẫn tâm linh. Hành tinh xanh chỉ thật sự thanh bình, hạnh phúc lúc nào con người biết cám ơn mùa xuân./.

Read Full Post »

Older Posts »

	Trương Hiếu trong Bánh Tết trong gian bếp tuổi…
	HTQuang trong Kim Bông thần mã
	Lai Giang trong Kim Bông thần mã
	Lai Giang trong Cái hộp thiếc
	Trương Hiếu trong Lối mộng hoang ngôn
	Trương Hiếu trong Đập Đá
	Trần Thị Hương trong Thơ Nguyễn Hoàng Anh Thư
	Trần Thị Hương trong Thơ Nguyễn Hoàng Anh Thư
	Trương Hiếu trong Sáng nay mẹ có lạnh lắm k…
	Trương Hiếu trong Hãy để người chết yên n…
	Trương Hiếu trong Về quê rủ nhớ đi chơi
	Trương Hiếu trong Thương tiếng cơm sôi
	Trương Hiếu trong Chút hơi ấm cuối cùng.
	Thanh NTH trong Nguyễn Đông A: Dạo khúc cuối t…
	Thanh NTH trong Đêm trăng đi nôm rạ

Xứ Nẫu

Nơi gặp gỡ những người yêu xứ Nẫu

Archive for the ‘Văn xuôi’ Category

Kẻ phản trắc

Đêm của biển

Dắt nhau lên đỉnh mùa xưa

Vườn thương chở những ước mơ

Linh hồn mẹ đã hóa thành mây trắng…

Ba Dài

Biển của tôi

Đỗ quyên

Tô bún mọc ký ức

Cám ơn mùa xuân

Bài viết mới

Bình luận mới nhất

Chuyên mục

Meta

Số lượt truy cập